Βελουχιώτης

Τι έγραψε ο Άρης Βελουχιώτης για τον Ψαρρό και τη σύγκρουση με το 5/42 

Οι βιογράφοι / αγιογράφοι του Άρη Βελουχιώτη επιμένουν ότι ο ίδιος δεν είχε καμιά σχέση με τη δολοφονία του Ψαρρού. Να όμως που έρχεται ό ίδιος ο Άρης, με έκθεσή του για το δίμηνο Απριλίου – Μαϊου 1944, να διεκδικήσει το …δίκιο του. Το απόσπασμα της έκθεσης δημοσιεύει ο Φαράκος, στο βιβλίο του Αρης Βελουχιώτης. Το χαμένο Αρχείο – Άγνωστα Κείμενα, εκδ. Ελληνικά Γράμματα, 5ηεκδοση, σελ. 289 κ. ε.  Γράφει ο Άρης Βελουχιώτης:

Εις το σχέδιον αυτό δεν αντέδρασε κανείς και απεφασίσθη την νύκτα της 16-17.ΙV.44 – ώρα 1η πρωινή – να εκτελεσθή η επίθεσίς μας. Ελήφθησαν όλα τα τεχνικά μέτρα. Το πρωί κατά τας 10-11 μας ανήγγειλε ο Ψαρρός δι’ εγγράφου του, με μασημένα λόγια, την επιτυχίαν της προσπαθείας των από ΒΑ και Α ενεργουσών δυναμεών μας…

Ο Ψαρρός εις τον οποίον η Ταξ/ρχία δι’ εγγράφου της είχεν προτείνει παράδοσιν αμαχητί, απαντούσεν με τάσιν παρελκύσεως της εκκρεμότητος ίνα ενισχυθεί δια κινήσεως αναλόγων γερμανικών δυνάμεων κατόπιν συνεννοήσεώς του. …

Δεν συνέφερε αναβολή ούτε στιγμής εις την αποφασισθείσαν ενέργειαν. Υπ’ ευθύνη μου διετάχθη η Ταξ/ρχία να απαντήσει εις τον Ψαρρόν ότι  αι εν τη επιστολή του διατυπούμεναι απόψεις θα εγνωρίζοντο εις το Γενικόν Στρατηγείον από το οποίον θα ελαμβάναμε απάντησιν. Έτσι ο αιφνιδιασμός μας θα εξασφαλίζετο πλήρως, όπως και το αποτέλεσμα. Αναμονή μέχρις ότου έλθουν αι γερμανικαί ενισχύσεις ή διαφυγή δια μίαν ακόμα φοράν των καθαρμάτων του 5/42 και ιδιαίτερα του εθνοπροδότου Συν/χου Ψαρρού Δ, θα ήτο πράξις εγκληματικώς ασύμφορος. Την νύχταν εγένετο η επίθεσις και εις διάστημα δύο ωρών είμεθα απολύτως κύριοι του πεδίου της μάχης. …

Παραδέχομαι ότι επέδρασα εξαιρετικά και ερυμούλκησα την Ταξ/ρχίαν προς την γραμμήν τοιαύτης ταχείας και ανηλεούς εξοντώσεως. Πιστεύω όμως ότι ενήργησα απολύτως προς το συμφέρον του αγώνος και αναλαμβάνω ακεραίαν την ευθύνην.

 *

Το κείμενο του Άρη Βελουχιώτη δεν χρειάζεται σχολιασμό – μιλάει από μόνο του… Αξίζει όμως να αναφερθεί μια άλλη έκθεση, του Θύμιου Ζούλα (Φαράκος, σελ. 296) στην οποία παραδέχεται ότι σκότωσε ο ίδιος τον Ψαρρό, όταν τον έπιασε αιχμάλωτο. Ο λόγος καταγράφεται με σαφήνεια: Φοβόμουν μήπως ο Μπακιρτζής τον γλύτωνε και θα μου δημιουργούσαν μια ανασύσταση του 5/42, σοβαρά ζητήματα στην περίπτωση που το 36 Σ/γμά μου κατέβαινε κατόπιν για Αθήνα. …

Για την εκτέλεση του Ψαρρού είμαστε σύμφωνοι με τον Άρη.

Από τον Σιάντο δεν είχα καμιά οδηγία για τον Ψαρρό…

2-3-1951

Και τα λεγόμενα του Ζούλα είναι σαφή, ειδικά όταν συνδυαστούν με εκείνα του Βελουχιώτη, για τον «εθνοπροδότη Ψαρρό». Βέβαια, ο Βελουχιώτης ισχυρίζεται ότι ο Ψαρρός σκοτώθηκε στη μάχη (πιθανόν για να καλύψει τον Ζούλα ή/και τον εαυτό του), ενώ ο Ζούλας, στα 1951, όταν όλα είχαν τελειώσει παραδέχεται  ότι δολοφόνησε τον Ψαρρό εν αιχμαλωσία. Μοιάζει εντελώς απίθανο να μην είχε ιδέα ο Σιάντος για όλ’ αυτά. Δεν αποκλείεται όμως ο Ζούλας πράγματι να μην «είχε καμιά οδηγία» από τον Σιάντο – αφού δε χρειαζόταν, άλλωστε.

Πηγή: Τι έγραψε ο Άρης για τον Ψαρρό και τη σύγκρουση με το 5/42 | Η καλύβα ψηλά στο βουνό

Advertisements

8 σκέψεις σχετικά με το “Τι έγραψε ο Άρης Βελουχιώτης για τον Ψαρρό και τη σύγκρουση με το 5/42 ”

  1. Ο «δολοφόνος» δεν βρισκόταν καν στον τόπο του εγκλήματος

    Άρης Βελουχιώτης Η δολοφονία του συνταγματάρχη Ψαρρού χρεώθηκε στον Αρη Βελουχιώτη επειδή έτσι βόλευε όλες τις πλευρές

    Συντάκτης:
    Διονύσης Χαριτόπουλος *
    Συνέβη μόλις χτες. Ετσι θα πρέπει να δούμε σε χρόνους ιστορίας το έγκλημα που διεπράχθη στις 19 Απριλίου του 1944 στο Κλήμα Δωρίδας. Απόδειξη ότι ακόμα συζητείται, ακόμα γράφονται άρθρα, λίβελοι, βιβλία, και οι απόψεις διχάζονται.

    Πρόκειται για τον άδικο, εν ψυχρώ φόνο του συνταγματάρχη Δημήτριου Ψαρρού και την ομαδική τύφλωση που προκαλεί έως σήμερα.

    Το παράδοξο και μάλλον μοναδικό στα χρονικά είναι πως έχουμε έναν φόνο στο φως της μέρας. Διεπράχθη ενώπιον μαρτύρων και από τις δύο πλευρές· του θύματος και του θύτη. Ολοι οι αυτόπτες υποδεικνύουν ως δολοφόνο το ίδιο πρόσωπο.

    Ο ίδιος ο δολοφόνος δεν αρνείται την πράξη του· αντιθέτως, παραδέχεται την ενοχή του χωρίς όμως να αποκαλύπτει τον λόγο του εγκλήματος.

    Επιπλέον, γνωρίζουμε τους ηθικούς αυτουργούς που τον ώθησαν, γνωρίζουμε και εκείνους που συνήργησαν με τον τρόπο τους στην τέλεση του εγκλήματος. Κι όμως, εξακολουθούν να το χρεώνουν σε κάποιον ο οποίος ούτε καν βρισκόταν στον τόπο που συνέβη.

    Οπως γίνεται συχνά, όταν το έγκλημα είναι πολιτικό, ο δολοφόνος δεν είναι αυτός που το διαπράττει· είναι αυτός που θα θέλαμε να το έχει διαπράξει. Εν προκειμένω ο Αρης Βελουχιώτης. Είναι μια εκδοχή που εξυπηρετεί τους πάντες και καλλιεργήθηκε από την επαύριο των γεγονότων.

    Συνοπτικά για να βγει κάποια άκρη: Ο συνταγματάρχης Ψαρρός ήταν ένθερμος πατριώτης και αταλάντευτα αντιμοναρχικός. Ξεκινάει αντάρτικο με τη βοήθεια των Αγγλων και ανεβαίνει κάπως καθυστερημένα στη Ρούμελη, όπου κυριαρχεί ο ΕΛΑΣ.

    Στο τμήμα του δίνει την ονομασία Σύνταγμα 5/42, από το τοπικό θρυλικό Σύνταγμα Ευζώνων των Βαλκανικών Πολέμων. Εκτός από τους Αγγλους, ουδείς άλλος τον θέλει στο βουνό.

    Οι πάντες τον εχθρεύονται. Ο γραμματέας του ΚΚΕ Γιώργης Σιάντος τον θεωρεί αγγλική σφήνα στα πλευρά του ΕΛΑΣ. Απαιτεί είτε να ενταχθεί στον ΕΛΑΣ είτε να εξαφανιστεί.

    Ο αρχηγός του ΕΔΕΣ στρατηγός Ναπολέων Ζέρβας συνωμοτεί για να του αποσπάσει το ένοπλο τμήμα· το ίδιο επιδιώκουν και οι βασιλόφρονες της Αθήνας. Και λίγο πριν από τον θάνατό του, τα έχουν καταφέρει· οι βασιλόφρονες αξιωματικοί της μονάδας τού έχουν αφαιρέσει ουσιαστικά τη διοίκηση.

    Μόνο ο Αρης αδιαφορεί για την ύπαρξή του. Δεν θεωρεί τον Ψαρρό ούτε απειλή ούτε αξιόλογη συνδρομή στον πόλεμο. Ακόμα και στις πιο φορτισμένες στιγμές δεν ακούστηκε να πει κάτι εναντίον του, απλώς χλεύαζε την κατάσταση.

    Το Σύνταγμα 5/42 του Ψαρρού έχει αφοπλιστεί από τον ΕΛΑΣ δύο φορές κατ’ εντολήν Σιάντου· μία από τον Αρη εντελώς αναίμακτα, χάρη στη γνωστή πανουργία του, και μία από τον λοχαγό Φοίβο Γρηγοριάδη μετά από σύντομη μάχη.

    Ο τρίτος και μοιραίος αφοπλισμός ανατίθεται και πάλι από τον Σιάντο στον βασιλόφρονα συνταγματάρχη Ρήγο, διοικητή της 5ης Ταξιαρχίας του ΕΛΑΣ. Και ο Σαράφης ρίχνει λάδι στη φωτιά. Ενισχύει τη δύναμη του Ρήγου με ένα τάγμα που διοικεί ο «κακός δαίμονας» του Ψαρρού, ταγματάρχης Θύμιος Ζούλας.

    Πρόκειται για ιδιαίτερη περίπτωση· ήταν στέλεχος του ΚΚΕ και πολιτικά καθοδηγούνταν κατευθείαν από τον Σιάντο. Ηταν επίσης συμμαθητής και πρώην φίλος του Ψαρρού, μα η σχέση τους είχε χαλάσει από την Αθήνα για μια γυναίκα.

    Στο βουνό, ο Ζούλας παραφέρεται και ασχημονεί εναντίον του πρώην φίλου του· προκαλεί συνεχείς διενέξεις, του κάνει τον βίο αβίωτο, φτάνει μέχρι να του κόψει το νερό. Παρ’ όλα τα προβλήματα που δημιουργεί, οι Σιάντος και Σαράφης τον άφηναν διοικητή μονάδας που συνόρευε με το 5/42.

    Εκείνες τις κρίσιμες μέρες για την τύχη του Ψαρρού, ο Αρης κατεβαίνει προς την Πελοπόννησο, διωγμένος από το Γενικό Στρατηγείο· στο αντάρτικο κυριαρχούν πλέον οι Σιάντος και Ιωαννίδης.

    Συμπτωματικά, βρίσκεται στο θέατρο των επιχειρήσεων. Φυσικά, ως αρχηγός του ΕΛΑΣ, αναλαμβάνει τη διεύθυνση της επίθεσης και διαλύει εντός μισής ώρας την ασθενική αντίσταση του Ψαρρού.

    Ενα τμήμα του 5/42 υπό τον βασιλόφρονα ταγματάρχη Καπετζώνη περνάει στην Πάτρα και κατατάσσεται στα Τάγματα Ασφαλείας. Οι Σιάντος και Σαράφης ενημερώνονται συνεχώς για τις εξελίξεις, με τηλεγραφήματα του άκρως τυπικού συνταγματάρχη Ρήγου, αλλά δεν κάνουν κάτι για να αποσοβήσουν τη σύγκρουση. Μετά, θα παριστάνουν τους έκπληκτους.

    Ο ηττημένος Ψαρρός με κάποιους επιτελείς του παραδίδονται στον ανθυπίλαρχο Νικηφόρο, που τους στέλνει υπό φρούρηση στον Σταθμό Διοίκησης του συνταγματάρχη Ρήγου.

    Δεν έφτασαν ποτέ. Καθ’ οδόν, συναντιούνται με μια ομάδα ανταρτών υπό τον Ζούλα· ούτε δυο λόγια δεν αντάλλαξαν οι πρώην φίλοι και ο Ζούλας τραβάει ξαφνικά το πιστόλι του, πυροβολεί κατάστηθα τον Ψαρρό και τον σκοτώνει.

    Αυτομάτως, στην Αθήνα και στο Κάιρο κάνει πάταγο η χαλκευμένη είδηση «Ο Βελουχιώτης κατέσφαξε τον Ψαρρό», που συνοδευόταν από ανάλογες φρικιαστικές περιγραφές κανιβαλισμού· αυτές που αναπαράγονται μέχρι σήμερα.

    Οταν ο Αρης πληροφορείται τον άδικο φόνο, βγαίνει εκτός εαυτού· καθυβρίζει έξαλλος τον Ζούλα, αν και γνωρίζει τις στενές σχέσεις του με την κομματική ηγεσία, και στους δικούς του δηλώνει περίλυπος: «Αυτό θα το πληρώσουμε και θα το πληρώνουμε στον αιώνα τον άπαντα. Χάσαμε τον μισό Αγώνα».

    Η πρόβλεψη είναι ακριβέστατη. Ο φόνος του Ψαρρού είναι η αρχή της αμαύρωσης του ΕΛΑΣ και της Αντίστασης. Εδωσε στους συνεργάτες των Γερμανών και τους κρυπτόμενους το άλλοθι που αναζητούσαν.

    Εκτοτε, το κατηγορητήριο είναι ανά πάσα στιγμή έτοιμο· οι Ελασίτες φορτώθηκαν συλλογικά την αδελφοκτονία και από αγωνιστές της ελευθερίας μετατράπηκαν σε «δολοφόνους του Ψαρρού». Και στο Συνέδριο του Λιβάνου, με τη ρετσινιά του Ψαρρού μαστίγωναν την Αντιστασιακή Αντιπροσωπεία όποτε σήκωνε κεφάλι.

    Το 1948, στον Εμφύλιο, τέσσερα χρόνια μετά, μια νύχτα στον Γράμμο, ο Ζούλας εξομολογείται στον καπετάν Λευτεριά (Βαγγέλης Παπαδάκης) πώς έκανε το φονικό. Μα πάλι αποσιωπά τα αίτια· αρνείται να δώσει οποιαδήποτε εξήγηση.

    Ας σημειωθεί ότι στον Ζούλα δεν επιβλήθηκε τότε η παραμικρή τιμωρία για την πράξη του. Ούτε καν επίπληξη για τους τύπους.

    * Ο Διονύσης Χαριτόπουλος είναι συγγραφέας

    http://www.efsyn.gr/arthro/o-dolofonos-den-vriskotan-kan-ston-topo-toy-egklimatos

    Μου αρέσει!

  2. http://thesis.ekt.gr/thesisBookReader/id/29235#page/1/mode/2up

    Η εθνική αντίσταση στην περιοχή της ορεινής Παρνασσίδας μέσα από τις προφορικές μαρτυρίες και τις πρωτογενείς πηγές
    Συγγραφέας Κομπιλάκου, Βασιλική

    βασικα μεσα απο το αρχειο του Νικηφορου κατα κοσμο Δημητρη Δημητριου

    σελιδα 222 σημειωση 1061
    εξισου ζωηρα περιγραφεται και στην προφορικη μαρτυρια προς τη γραφουσα του Γιωργου Αθανασιου (Λειιανοκλαδι 9/7/2005) ο οποιος ηταν υπευθυνος των επιχειρησεων τη δεδομενη στιγμη και πως σημειωνει εντολες επαιρνε απευθειας απο τον Αρη.

    σελιδα 223 σημειωση 1073
    ενω σε προφορικη μαρτυρια του Τσαννη Βαγγελη (Βουδαπεστη 30/11/2003) προς τη γραφουσα ο ιδιος υποστηριζει χωρις ενδοιασμους πως υπηρξε το εκτελεστικο οργανο της εκτελεσης του Ψαρρου καθ΄υποδειξη του Ζουλα

    σημειωση 1074
    (σε προφορικη μαρτυρια)ο ιδιος ο Λακης Σαντας υποστηριζει πως ως υπευθυνος του γραφειου μυστικων υπηρεσιων του κομμουνιστικου κομματος γνωριζε τις προθεσεις του κκ για διαλυση του 5/42, ενω ο Νικηφορος επαιρνε απο τον ιδιο εντολες μεσω του Αναποδου/ Θυμιου Καψη που ηταν ο συνδεσμος τους

    Μου αρέσει!

  3. Είναι σαφές ότι:
    – δεν ήταν «ατύχημα» ο θάνατος του Ψαρρού
    – για το θάνατο του Ψαρρού κύρια ευθύνη φέρει ο Ζούλας (και μέσω αυτού ο Σιάντος, αν και ο Ζούλας «ανέλαβε την ευθύνη» και δεν τον αναφέρει) Μερίδιο ευθύνης φέρει και ο Νικηφόρος γιατί δεν διασφάλισε ότι δεν θα συμβεί η δολοφονία.
    – δεν έγινε «κατά λάθος» η σύγκρουση που οδήγησε στη διάλυση. Εδώ η πρωταρχική ευθύνη είναι του Βελουχιώτη.

    Ευχαριστούμε για την πηγή!

    Μου αρέσει!

  4. «εχεις το βιβλιο του φαρακου; γραφει οτι η εκθεση ειχε δημοσιευθει απο το κκε χωρις τα επιμαχα σημεια για την εξοντωση του ψαρρου;»

    Ισχυει, και ισως δεν ειναι και το μοναδικο αρχειακο τεκμηριο του ΚΚΕ που εχει δημοσιευθει αλλοιωμενο ή παραποιημενο, νομιζω οτι ο Φαρακος ειχε ισχυριστει οτι ειχαν αλλαξει τις ημερομηνιες στα τηλεγραφηματα που εστειλε ο Δημητροφ στα Δεκεμβριανα.

    Στο βιβλιαρακι που εκδοθηκε απο το ΚΚΕ ως απαντηση σο βιβλιο των Καλυβομαραντζιδιδων αναφερει στη σελ 23:

    « Σημειωνεται οτι το 5/42 ειχε διαλυθει απο τον ΕΛΑΣ αλλες δυο φορες στο παρελθον και ειχε ανασυγκροτηθει με τη βοηθεια των Βρετανων, προκειμενου να χρησιμοποιηθει ως δυναμη ανακοπης της επελασης του ΕΛΑΣ προς την Αθηνα, καλυπτοντας την περιοχη της Αττικοβοιωτιας. Ετσι μπορει να εξηγηθει και η εκτελεση του Ψαρρου, σε στιγμες που η ταξικη παλη κορυφωνοταν. Αυτη ειναι ολοκληρη η αληθεια.»

    Δεν ξερω αν γραφει κατι αναλογο και ο Σαραφης στο βιβλιο του για τον ΕΛΑΣ. Τελος παντων τους συγχαιρω για την ειλικρινεια τους, το 5/42 διαλυθηκε γιατι ηταν εμποδιο για την καταληψη της Αθηνας. Ως γνωστον στην πρωτευουσα θα λυνοταν το ζητημα εξουσιας στη χωρα.

    Η κυρια (ή δεσποινις) Κομπιλακου φαινεται να αγνοει την επιστολη Νικηφορου στον ΕΤ που εβαλε ο D-T εδω https://greekcivilwar.wordpress.com/2016/02/22/gcw-48/#comment-343 (τουλαχιστον απο μια γρηγορη ματια που ειχα ριξει στο διδακτορικο της) και αφηνει γελοια υπονοουμενα οκ αναμενομενο απο καποια που εχει συγγραψει το «Το παραμύθι του Άρη»

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s