Δεκέμβρης

Δεκέμβρης ’44: η πραγματική δύναμη των παρατάξεων που συγκρούστηκαν

thrasivoulis_tsakalotos

Ο Γ. Μαργαρίτης έχει αποδείξει εδώ και δεκαετίες ότι η μάχη του Δεκέμβρη ήταν από χέρι χαμένη για τον ΕΛΑΣ, επειδή οι επιχειρησιακές δυνατότητες των δύο αντιπάλων ήταν εντελώς άνισες. Πιθανότατα το έχουν κάνει κι άλλοι συγγραφείς, πριν απ’ αυτόν. Ωστόσο, ακόμα και στις μέρες μας η συζήτηση γίνεται πολλές φορές ερήμην της πραγματικότητας. Η οποία είναι ότι ο ΕΛΑΣ δεν είχε την παραμικρή πιθανότητα να επικρατήσει. Ας δούμε για ποιους λόγους, με οδηγό όσα γράφει ο (υπεράνω πάσης φιλοεαμικής υποψίας) Σάκης Μουμτζής (1)

Διαβάζουμε:

Ο άριστος εξοπλισμός της τελευταίας, το εμπειροπόλεμο του προσωπικού της, η αριθμητική δύναμή της, περίπου 3.500 άντρες, θα μετέτρεπαν όλα αυτά την επίθεση των ΕΛΑΣιτών σε πραγματική σφαγή (2). Ας σημειωθεί ότι η ιδανική αναλογία των επιτιθέμενων προς τους αμυνόμενους πρέπει να κυμαίνεται αναλόγως από 3 προς 1 έως 5 προς 1 υπέρ των επιτιθέμενων. Ας αναλογιστεί ο αναγνώστης ότι στο στρατόπεδο Μακρυγιάννη, όπου η αναλογία των επιτιθέμενων προς τους αμυνόμενους χωροφύλακες ήταν από 7 προς 1 έως και 10 προς 1, η επιχείρηση κατέληξε σε αποτυχία’ και οι στρατιώτες της 3ης Ορεινής Ταξιαρχίας δεν ήταν χωροφύλακες, ήταν 3.500 άντρες με αντικομμουνιστικό φρόνημα, εμπειροπόλεμοι και άριστα εξοπλισμένοι. Συνεπώς, ας μην αποδώσουμε στη σύλληψη των αντρών του 2ου συντάγματος διάσταση που εκ των πραγμάτων δεν είχε. Η εξουδετέρωσή τους δεν άλλαξε τη ροή των επιχειρήσεων.

Αυτές τις μέρες, λοιπόν, που ήταν οι κρισιμότερες έγιναν οι σκληρότερες μάχες στο σύνταγμα Μακρυγιάννη και εκδηλώθηκε η επίθεση κατά της 3ης Ορεινής Ταξιαρχίας στο Γουδή και της Σχολής Χωροφυλακής. Στις 9/12/1944 ο ΕΛΑΣ έχει πετύχει τη συγκέντρωση των ενισχύσεων που περίμενε, δηλαδή τη 2η μεραρχία, το 6ο σύνταγμα Κορίνθου, το 2ο σύνταγμα Τριπόλεως, το 42ο και το 52ο σύνταγμα της 8ης μεραρχίας. Έτσι ξεκίνησε τη μεγάλη επίθεση στο Γουδή και στη σχολή χωροφυλακής Μακρυγιάννη. (…) Η αποτυχία της επίτευξης των επιχειρησιακών στόχων … έδειχνε τα όρια των δυνατοτήτων του ΕΛΑΣ στη μάχη της Αθήνας, γιατί ο ΕΛΑΣ είχε πετύχει τη συγκέντρωση των δυνάμεων που ήθελε ενώ οι κυβερνητικές και βρετανικές δυνάμεις ακόμη δεν είχαν ενισχυθεί. Ούτε τα τάγματα εθνοφυλακής είχαν δημιουργηθεί ούτε είχαν αρχίσει να έρχονται οι βρετανικές ενισχύσεις από θάλασσα και αέρα.

(…) Από όλες σχεδόν τις μαρτυρίες προκύπτει ότι τα τμήματα του ΕΛΑΣ υπαίθρου, σύνταγμα Κορίνθου, σύνταγμα Χαλκίδας, Εύβοιας, Βόλου και άλλα που πήραν μέρος στη μάχη της Αθήνας, υπέστησαν βαριές απώλειες. Οι άντρες των τμημάτων αυτών δεν γνώριζαν την πόλη, με ό,τι αυτό σημαίνει και δεν είχαν την εμπειρία της οδομαχίας (3)

(…)

Το μεγάλο πρόβλημα του 1ου σώματος στρατού (4), όπως έχει επισημανθεί από όλες τις πλευρές, ήταν ο υποτυπώδης εξοπλισμός του και κυρίως το ότι εθελοντές – πολίτες πολεμούσαν επαγγελματίες στρατιώτες άριστα εξοπλισμένους. Και σε επιτελικό επίπεδο απροσδιόριστης και αμφίβολης ικανότητας καπετάνιοι ή βαθμοφόροι του εθνικού στρατού της δεκαετίας του ’30, είχαν απέναντί τους αξιωματικούς Έλληνες και Βρετανούς που υπερείχαν συντριπτικά σε στρατιωτική παιδεία και κατάρτιση. Δεν μπορούν να συγκριθούν οι δυνατότητες και ικανότητες πρόσληψης της επιχειρησιακής κατάστασης και της εκπόνησης σχεδίου που είχαν ο Σιάντος, ο Κωστάκης και ο Μπαρτζιώτας με αυτές του Τσακαλώτου, του Χόκσγουορθ και του Αρκράιντ. Ο αγώνας ήταν σε όλα τα επίπεδα άνισος (5)

Ο αγώνας ήταν σε όλα τα επίπεδα άνισος, συμπεραίνει ο Μουμτζής, συμφωνώντας επί του θέματος με τον Μαργαρίτη. Και σχολιάζει, για τον ΕΛΑΣ του Δεκέμβρη:

Δεν πρέπει να μας διαφεύγει ότι ο ΕΛΑΣ Αθηνών ήταν ουσιαστικά ένοπλοι πολίτες. Είχαν τις δουλειές τους, τις οικογένειές τους και συγχρόνως ήταν ενταγμένοι στις μονάδες του 1οθ σώματος στρατού. Η συγκρότηση του ΕΛΑΣ Αθηνών ελάχιστη σχέση είχε από πλευράς στρατιωτικής δομής με αυτήν που έχουν οι τακτικοί στρατοί. Οι όροι Σύνταγμα, Ταξιαρχία χρησιμοποιούνταν κυρίως για να τονώσουν το ηθικό των εθελονρών – πολιτών και να προσδώσουν εικόνα αξιόμαχου στρατού. Η αριθμητική σύνθεση και ο εξοπλισμός τους υστερούσαν δραματικά απένεντι στις αντίστοιχες βρετανικές – κυβερνητικές δυνάμεις και το κυριότερο, οι επικοινωνίες, το βασικό προαπαιτούμενο των κινήσεων διαφόρων ταγμάτων ή συνταγμάτων ήταν υποτυπώδεις. Και γι’ αυτό το φαινόμενο της αυτένέργειας και του αυτοσχεδιασμού, της επιτόπου κρίσης της κατάστασης από τους καπετάνιους ή και τους άλλους μαχητές ήταν σύνηθες. Και η 2η ταξιαρχία του ΕΛΑΣ και η 3η Ορεινή Ταξιαρχία, ταξιαρχίες ήταν, δεν είχαν καμία όμως σχέση μεταξύ τους τόσο στην ποιότητα των οπλιτών και των βαθμοφόρων όσο και στον εξοπλισμό. Ο τρόπος με τον οποίον επιχειρούσαν οι μονάδες του ΕΛΑΣ σε όλη τη διάρκεια των μαχών αποδεικνύει όχι τη έλλιψη σχεδίου αλλά την αδυναμία εφαρμογής του. Πιο συγκεκριμένα, όταν εκπονήθηκε το σχέδιο Μακρίδη, όπως προαναφέραμε, δεν υπήρχε η 3η Ορεινή Ταξιαρχία. Όταν όμως τέλη Νοεμβρίου σχεδιάστηκαν οι επιχειρήσεις στην Αθήνα από την Κεντρική Επιτροπή του ΕΛΑΣ, μερίμνησε η στρατιωτική και πολιτική ηγεσία του για τη εξουδετέρωση της ταξιαρχίας του Ρίμινι. Καταστρώθηκε συγκεκριμένο σχέδιο το οποίο θα εκτελούσαν συγκεκριμένοι σχηαματισμοί του ΕΛΑΣ σε καθορισμένη ημέρα και ώρα. Τίποτα όμως δεν λειτούργησε. Το 2ο σύνταγμα αιχμαλωτίστηκε. Η επίθεση έγινε, ως εκ το΄του, με λιγότερο αξιόμαχες δυνάμεις και με αρκετές ώρες καθυστέρηση και, φυσικά, απάτυχε. Το εθελοντικό σχεδόν πάντα φέρνει και τα χαρακτηριστικά του ερασιτεχνικού και αυτό είναι λογικό’ όπως είναι λογική και η κατάληξη των ερασιτεχνικών σχεδιασμών και εκτελέσεων.

*

Όπως έχει υπογραμμιστεί σε άλλη ανάρτηση (βλ. σύνδεσμο στη σημείωση 3) ο πολιτικός στόχος του ΚΚΕ το Δεκέμβρη δεν ήταν η κατάληψη της εξουσίας, αλλά η επίτευξη (μέσω του ΕΛΑΣ) ενός αποδεκτού συμβιβασμού. Αυτό όμως δεν μπορούσαν να το ξέρουν, με ορισμένη βεβαιότητα, οι απέναντι εμπλεκόμενοι. Γνώριζαν όμως πολύ καλά τις δικές τους δυνατότητες στην προβλεπόμενη αντιπαράθεση με τον ΕΛΑΣ και είχαν πάρει την αμετάκλητη απόφαση να συγκρουστούν για να τον συντρίψουν. Γι’ αυτό δεν υποχώρησαν στις απαιτήσεις του ΕΑΜ και έλαβαν όλα τα μέτρα που ήταν δυνατόν να ληφθούν ενόψει της ένοπλης αναμέτρησης. Αναφέρομαι κυρίως στους Άγγλους και στους αξιωματικούς του στρατού και δευτερευόντως στα πολιτικά πρόσωπα της κυβέρνησης Παπανδρέου.

Σημειώσεις

1.

Σάκης Μουμτζής, Η κόκκινη βία 1943-1946. Η μνήμη και η λήθη της αριστεράς. Εκδ. Επίκεντρο, 2013, σελ. 149-237

2.

Ο συγγραφέας τα αναφέρει αυτά για να δείξει ότι ακόμα και αν δεν αφοπλίζονταν το «σύνταγμα» του ΕΛΑΣ (του Νικηφόρου) από τους Άγγλους, η εξέλιξη θα ήταν η ίδια.

3.

Δεν ήταν μόνο αυτό το πρόβλημα για τις εισερχόμενες στην Αθήνα μονάδες του επαρχιακού ΕΛΑΣ. Αντιγράφω από δικό μου κείμενο:

Οι μονάδες του ΕΛΑΣ εκτός Αθηνών οι οποίες πήραν μέρος στα Δεκεμβριανά (ορισμένα κατ’ όνομα συντάγματα, με περιορισμένη δύναμη πυρός και ελάχιστο ανεφοδιασμό) δεν ήταν σε θέση να συμβάλλουν αποφασιστικά, λόγω της ισχυρής εποπτείας που διέθεταν οι Άγγλοι στο πεδίο: οι μονάδες αυτές έφταναν στην Αθήνα κομματιαστά, δεν μπορούσαν να αναδιοργανωθούν στις εισόδους της πόλης και να εισέλθουν συγκροτημένα. Αντιθέτως έσπευδαν στις καλυμμένες οικιστικά περιοχές και εμπλέκονταν στις επιχειρήσεις σε μικρά τμήματα: ούτε συντάγματα, ούτε τάγματα. Το πολύ λόχοι και διμοιρίες. Έτσι όμως δεν μπορούσαν να δημιουργήσουν συνθήκες ούτε καν τοπικής υπεροχής σε αριθμούς και μέσα.

Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με την αδυναμία μεταφοράς των μεγάλων μονάδων από Θεσσαλία και Μακεδονία και τον περιορισμό στο ελάχιστο του ανεφοδιασμού των μονάδων που εμπλέκονταν στις συγκρούσεις, καθόρισε το επίπεδο της πραγματικής συμβολής του επαρχιακού ΕΛΑΣ στη μάχη της Αθήνας.

https://greekcivilwar.wordpress.com/2016/12/13/gcw-704/

4.

Ουσιαστικά του εφεδρικού ΕΛΑΣ της Αθήνας.

5.

Καθόλου τυχαία ο Μουμτζής δεν αναφέρει τον Σκόμπυ. Ο οποίος, αφού παραλίγο να τα κάνει θάλασσα, από ένα σημείο και μετά είχε απλώς διακοσμητικό ρόλο.

Advertisements

23 thoughts on “Δεκέμβρης ’44: η πραγματική δύναμη των παρατάξεων που συγκρούστηκαν”

  1. @ Πάνος

    Γράφετε:
    «Ο Γ. Μαργαρίτης έχει αποδείξει εδώ και δεκαετίες ότι η μάχη του Δεκέμβρη ήταν από χέρι χαμένη για τον ΕΛΑΣ, επειδή οι επιχειρησιακές δυνατότητες των δύο αντιπάλων ήταν εντελώς άνισες».

    Ε, όχι και «έχει αποδείξει»!

    Όχι, αγαπητέ. Εκατό φορές όχι! Ό,τι κι αν μπορεί να γράφει ο κάθε Μαργαρίτης, το αντικειμενικά άσπρο δεν μπορεί να γίνει μαύρο, ούτε η ημέρα να γίνει νύχτα. Η μάχη εκείνη δεν ήταν «από χέρι» χαμένη για τον ΕΛΑΣ! Χάθηκε όταν κατέφθασαν «του σκοτωμού» από την Ιταλία οι σοβαρότατες βρετανικές ενισχύσεις, πράγμα που άρχισε να γίνεται μια ολόκληρη εβδομάδα μετά την έναρξη των συγκρούσεων. Ως τότε, οι επιχειρησιακές δυνατότητες των δύο αντιπάλων δεν ήταν καθόλου άνισες. Αριθμητικά τουλάχιστον, ο ΕΛΑΣ υπερτερούσε συντριπτικά. Ναι, οι αξιωματικοί και άνδρες τής 3ης Ορεινής Ταξιαρχίας δεν μπορούσαν να συγκριθούν με αυτούς τού ΕΛΑΣ. Ωστόσο, η 3η Ο.Τ. ήταν, την πρώτη εβδομάδα, ουσιαστικά περικυκλωμένη και με την πλάτη στον τείχο, με το σύνολο -σχεδόν- των βαρέων όπλων υποστηρίξεώς της (πυροβόλων, όλμων, τεθωρακισμένων) να έχουν ξεμείνει στην Ιταλία, αλλά και χωρίς επαρκή πυρομαχικά! Τα όπλα αυτά τέθηκαν στη διάθεση της μονάδας αυτής μόλις στις 13 Δεκεμβρίου.
    Ου χρείαν έχομεν άλλων μαρτύρων. Τα γράφει ο ίδιος ο διοικητής τής 3ης Ο.Τ. Θρ. Τσακαλώτος, στο βιβλίο του «Δεκέμβριος 1944 ΠΩΣ ΕΣΩΘΗ Η ΕΛΛΑΣ» (σελ. 41, 46, 103). Και ο Τσακαλώτος, το ξέρω και το ξέρετε, δεν λέει ψέματα!

    Το πόσο υπολογίσιμες για τον ΕΛΑΣ ήσαν οι αγγλικές δυνάμεις την πρώτη εβδομάδα των συγκρούσεων, το αποδεικνύει περίτρανα η διαταγή τού Σκόμπυ (11 Δεκεμβρίου) για εκκένωση της Αθήνας και σύμπτυξη των συμμαχικών δυνάμεων στο Δέλτα του Φαλήρου, διαταγή που τελικώς ανεκλήθη, βασικότατα λόγω της ευθείας άρνησης του αείμνηστου Τσακαλώτου να εγκαταλείψει τις θέσεις του και να αφήσει την Αθήνα «εις την μήνιν τών κομμουνιστών-σφαγέων». (Δες Θρ. Τσακαλώτος, ό.π. σελ. 39-42).

    Όσο για τους άνδρες τού Συντάγματος Χωροφυλακής Μακρυγιάννη, (που γλύτωσαν το μακέλλεμα στο τσακ), πολύ δύσκολα μπορεί να χαρακτηρισθούν «επαγγελματίες στρατιώτες άριστα εξοπλισμένοι»…

    «Ο οπλισμός τής 3ης Ορεινής Ταξιαρχίας και η πείρα που αυτή απέκτησε στις οδομαχίες τού Ρίμινι, η ποσότητα και η ποιότητα των βρετανικώ δυνάμεων, καθιστούσαν ΕΞ ΑΡΧΗΣ [τα κεφαλαία δικά μου] άνιση την αναμέτρηση». (Σάκης Μουμτζής, «Η κόκκινη βία», τόμος Α΄ [1943-1946], σελ. 172).

    Καλός κατά τα άλλα ο Σ. Μουμτζής, αλλά ειδικά το συμπέρασμά του αυτό είναι «πατάτα» πρώτου μεγέθους!

    Για να μην τρελαθούμε εντελώς: Αν οι ήδη υπάρχουσες στην Αθήνα αγγλικές δυνάμεις, η 3η Ο.Τ., η Χωροφυλακή (Μακρυγιάννη) και η Αστυνομία Πόλεων ήσαν τόσο ισχυροί και τόσο «ανώτεροι» επιχειρησιακά από τους ΕΛΑΣίτες, γιατί τσακίστηκε ο Τσώρτσιλ να στείλει σοβαρότατες ενισχύσεις; Πώς πιάστηκαν αιχμάλωτοι από τους τόσο «παρακατιανούς» ΕΛΑΣίτες, 600 βρετανοί στρατιώτες στην Κηφισιά (18 Δ/βρίου);

    ΥΓ
    Δεν είχε, λέει, ο ΕΛΑΣ, παρά μόνο κάτι παλιολιανοτούφεκα…
    Και όμως! Ο Θρ. Τσακαλώτος, (ό.π. σελ. 87), γράφει ότι όταν εγκαταλείφθηκε από τον ΕΛΑΣ, βεβιασμένα, το Στάλινγκραντ των Αθηνών, η Καισαριανή, περισυνελέγησαν (εγκαταλειφθέντα εκεί): «2 πυροβόλα των 75, 4 πυροβόλα των 37, 10 πυροβόλα [;], 5 όλμοι, 400 τουφέκια, 5 αυτοκίνητα πολυτελείας, 10 φορτηγά αυτοκίνητα».

    Μου αρέσει!

  2. «πατάτα» ο Μουμτζής;!

    Καλημέρα!

    ΥΓ. Οι ΄Αγγλοι στην Κηφισιά συνελήφθησαν (και) λόγω της δικής τους υπεροψίας: άφησαν τον ΕΛΑΣ να τους πιάσει στον ύπνο, με τα ελλειπέστατα μέτρα φρούρησης που είχαν. Τα πυροβόλα που αναφέρει ο Τσακαλώτος ήταν σε καλή λειτουργική ακτάσταση; Διέθεταν πυρομαχικά; Μπορούσε ο ΕΛΑΣ να τα μετακινήσει στα πεδία των συγκρούσεων; Σε ποιές συγκρούσεις γνωρίζουμε ότι χρησιμοποιήθηκαν; (Εγώ δεν έχω υπόψη καμία, για να είμαι ειλικρινής)

    Μου αρέσει!

  3. Είπα να το διατυπώσω κάπως ήπια. Εννούσα «κοτσάνα πρώτου μεγέθους».

    Στα βασικά επιχειρήματά μου, ΔΕΝ απαντάτε.

    Τα επαναφέρω, λοιπόν, ευελπιστώντας ότι θα βρείτε κάποια στιγμή τον χρόνο να το κάμετε. Γιατί, αλλιώς, δεν έχει νόημα η συζήτηση.

    1) «Ναι, οι αξιωματικοί και άνδρες τής 3ης Ορεινής Ταξιαρχίας δεν μπορούσαν να συγκριθούν [ποιοτικά] με αυτούς τού ΕΛΑΣ. Ωστόσο, η 3η Ο.Τ. ήταν, την πρώτη εβδομάδα, ουσιαστικά περικυκλωμένη και με την πλάτη στον τείχο, με το σύνολο -σχεδόν- των βαρέων όπλων υποστηρίξεώς της (πυροβόλων, όλμων, τεθωρακισμένων) να έχουν ξεμείνει στην Ιταλία, αλλά και χωρίς επαρκή πυρομαχικά! Τα όπλα αυτά τέθηκαν στη διάθεση της μονάδας αυτής μόλις στις 13 Δεκεμβρίου.
    Ου χρείαν έχομεν άλλων μαρτύρων. Τα γράφει ο ίδιος ο διοικητής τής 3ης Ο.Τ. Θρ. Τσακαλώτος, στο βιβλίο του «Δεκέμβριος 1944 ΠΩΣ ΕΣΩΘΗ Η ΕΛΛΑΣ» (σελ. 41, 46, 103). Και ο Τσακαλώτος, το ξέρω και το ξέρετε, δεν λέει ψέματα!»

    2) «Το πόσο υπολογίσιμες για τον ΕΛΑΣ ήσαν οι αγγλικές δυνάμεις την πρώτη εβδομάδα των συγκρούσεων, το αποδεικνύει περίτρανα η διαταγή τού Σκόμπυ (11 Δεκεμβρίου) για εκκένωση της Αθήνας και σύμπτυξη των συμμαχικών δυνάμεων στο Δέλτα του Φαλήρου, διαταγή που τελικώς ανεκλήθη, βασικότατα λόγω της ευθείας άρνησης του αείμνηστου Τσακαλώτου να εγκαταλείψει τις θέσεις του και να αφήσει την Αθήνα ‘εις την μήνιν τών κομμουνιστών’ «.

    3) «Όσο για τους άνδρες τού Συντάγματος Χωροφυλακής Μακρυγιάννη, (που γλύτωσαν το μακέλλεμα στο τσακ), πολύ δύσκολα μπορεί να χαρακτηρισθούν ‘επαγγελματίες στρατιώτες άριστα εξοπλισμένοι’…»

    4) «Για να μην τρελαθούμε εντελώς: Αν οι ήδη υπάρχουσες στην Αθήνα αγγλικές δυνάμεις, η 3η Ο.Τ., η Χωροφυλακή (Μακρυγιάννη [και Σχολή Χωροφυλακής]) και η Αστυνομία Πόλεων, ήσαν τόσο ισχυροί και τόσο «ανώτεροι» επιχειρησιακά από τους ΕΛΑΣίτες, γιατί τσακίστηκε ο Τσώρτσιλ να στείλει σοβαρότατες ενισχύσεις;»

    Ως προς τα πυροβόλα τώρα:

    Αυτά που γράφει ο καθηγητής Μαργαρίτης (σε άλλη ανάρτηση εδώ), ότι δηλαδή η χρήση πυροβολικού και βαρέων όλμων από τους ΕΛΑΣίτες ήταν από ελάχιστη έως ανύπαρκτη, είναι θέσφατα και, κατά τη γνώμη σας, «αποδεικνύουν».
    Αυτά που γράφει ο Απόστολος Δασκαλάκης, («Ιστορία Ελληνικής Χωροφυλακής 1936-1950», Αθήνα 1973, τόμος 1 σελ. 398-411 και 434-502), είναι παραμύθια…
    Αυτά, δηλαδή, που γράφουν εκείνοι που έφαγαν στο κεφάλι τους τις οβίδες και τα βλήματα των βαρέων όλμων στη Σχολή Χωροφυλακής και στο Σύνταγμα Χωροφυλακής Αθηνών (Μακρυγιάννη), είναι προφανώς παραμύθια…

    Ο συνταγματάρχης Δ. Δουκάκης, επικεφαλής τής ηρωικής άμυνας στη Σχολή Χωροφυλακής κατά τα Δεκεμβριανά, (65 αξιωματικοί και περί τους 530 οπλίτες τής Χωροφυλακής, στους οποίους προστέθηκαν 370 αξιωματικό και άνδρες τού στρατού και της Χωροφυλακής που ήταν υπό «προστατευτική κράτηση» ως δωσίλογοι), που μιλάει για πυροβόλα και βαρείς όλμους, από τη δράση των οποίων η στέγη της σχολής είχε καταρρεύσει, λέει παραμύθια. Η στέγη είχε καταρρεύσει από τις δονήσεις που προκαλούνταν από τα λιανοτούφεκα…

    Ο συνταγματάρχης Γ. Σαμουήλ, διοικητής τού Συντάγματος Χωροφυλακής Αθηνών (Μακρυγιάννη), που γράφει στο ημερολόγιό του (13/12): «Καθ’ όλην την ημέραν εβλήθημεν δια 20 και πλέον βλημάτων πυροβολικού και όλμων των 81 χιλιοστών, εκ της κατευθύνσεως του Νεκροταφείου», λέει παραμύθια. Παραμύθια λέει και ο δωσίλογος διοικητής άμυνας του Συντάγματος αυτού αντισυνταγματάρχης πεζικού Κ. Κωστόπουλος.
    Μάλλον δεν μπορούσαν να ξεχωρίσουν τις οβίδες τού πυροβολικού και τα βλήματα των όλμων από τις σφαίρες των λιανοτούφεκων του Βαζαίου, του Γρίβα, του Διαμαντή…

    Μου αρέσει!

  4. Αγαπητέ ΣΑΘ,

    η επιμονή σας είναι ακαταμάχητη…

    Πάμε λοιπόν να δούμε συγκεκριμένα τα επιχειρήματά σας.

    Ξεκινάμε με τα «πυροβόλα» του εφεδρικού ΕΛΑΣ της Αθήνας.

    Από που τα προμηθεύτηκε ο ΕΛΑΣ; Και πότε; Πάντως από την επαρχία ΔΕΝ ήρθαν, εκτός αν αγνοώ εγώ κάποια πηγή που το αναφέρει. Κι αν ήταν της Αθήνας, οφείλουν να έχουν κάποια πηγή προέλευσης, από τις 12 Οκτωβρίου και μετά. Ποιά είναι αυτή;

    Αυτά τα πυροβόλα, λοιπόν, μαζί με τους όλμους (πολύ πιο ρεαλιστικό όπλο…) έριξαν 20 βολές όλες κι όλες στη διάρκεια μια μέρας (σύμφωνα με την πηγή που παραθέτετε)

    Δεν είμαι ειδικός στα μέσα πυρός (υπηρέτησα ως γραφέας – οδοντίατρος τη θητεία μου) αλλά είμαι από χωριό και δεν κατεβάζω αμάσητο ό,τι γράφεται. Με δεδομένα ότι:
    α. προέλευση πυροβόλων δεν καταγράφεται
    β. τα βλήματα των πυροβόλων μαζί με τους όλμους ήταν μόλις 20 στη διάρκεια μιας μέρας συγκρούσεων
    γ. οι όλμοι των 81 χιλιοστών μπορούν να ρίξουν στέγες ακόμα και με ελάχιστες βολές,

    καταλήγω στο συμπέρασμα ότι ο εφεδρικός ΕΛΑΣ της Αθήνας δεν χρησιμοποίησε πυροβόλα. Τουλάχιστον δεν προκύπτει κάτι τέτοιο από τις πηγές που εσείς επιλέγετε και επικαλείστε.

    Σημειωτέον ότι δεν ισχυρίστηκα ποτέ πως ο ΕΛΑΣ δεν διέθετε όλμους, λίγους ή πολλούς. Η αμφιβολία έγκειται στην ύπαρξη (δηλαδή στη χρήση) πυροβόλων από τον ΕΛΑΣ.

    Η μαρτυρία του Τσακαλώτου (για την ύπαρξη πυροβόλων στο χώρο που εγκατέλειψε ο ΕΛΑΣ) προφανώς δεν είναι ψευδής. Δεν προκύπτει όμως αν τα πυροβόλα αυτά λειτουργούσαν ή ήταν άχρηστα, ούτε αν διέθεταν πυρομαχικά, ούτε ποιανού ήταν (καθώς και τα αυτοκίνητα πολυτελείας, που επίσης αναφέρει ο στρατηγός) Τα ερωτήματα αυτά σας τα έθεσα σε προηγούμενο σχόλιο (δεν έχω πρόχειρο το βιβλίο του στρατηγού) αλλά δεν πήρα απάντηση.

    Πάμε τώρα στα αριθμημένα.

    1. Για την Ορεινή Ταξιαρχία και τις δικές της (άκρως επιτυχείς) επιθετικές κινήσεις από την 6η Δεκεμβρίου μπορείτε να δείτε αναλυτικά εδώ: https://greekcivilwar.wordpress.com/2016/12/10/gcw-685/ Το ότι τα βαρέα της όπλα ήρθαν μόλις στις 13 Δεκεμβρίου έχει να κάνει με τις εξελίξεις από τις 13 και μετά. Ως τότε η σύγκριση μέσων πυρός γίνεται όχι με τις δυνατότητες που υπήρχαν μετά, αλλά με εκείνες του ΕΛΑΣ, τις πρώτες μέρες των συγκρούσεων. Εκτός αν υποστηρίζει κανείς στα σοβαρά ότι ο ΕΛΑΣ στις συγκρούσεις του με τον Τσακαλώτο διέθετε υπεροχή σε αριθμό μαχητών και δύναμη πυρός – για να μην κάνουμε λόγο για την καθοριστική ποιοτική διαφορά των αντιπάλων σωμάτων σε αξιωματικούς και εκπαιδευμένους άντρες.

    2. Επανέρχεστε συνεχώς στη διαταγή του Σκόμπυ. Ίσως δεν λαμβάνετε υπόψη ότι αυτή η διαταγή δεν εκτελέστηκε και όχι μόνο επειδή τα στύλωσε (πολύ σωστά) ο Τσακαλώτος. Δεν λαμβάνετε υπόψη ότι στη συνέχεια τη μάχη της Αθήνας εκ μέρους των Άγγλών ΔΕΝ τη διεύθυνε ο Σκόμπυ, ο οποίος παρέμεινε στη θέση του μάλλον ως διακοσμητικό στοιχείο. Με άλλα λόγια, η διαταγή αυτή ήταν λάθος του Σκόμπυ και αυτό όντως δεν χρειάζεται περαιτέρω τεκμηρίωση, αφού το αποτέλεσμα μιλάει από μόνο του. Από πουθενά δεν προκύπτει ότι στις 11 του μηνός, όταν ο ΕΛΑΣ είχε ήδη αποτύχει παταγωδώς στους βασικούς επιχειρησιακούς του στόχους (Μακρυγιάννη – Γουδή) και αναμενόταν από μέρα σε μέρα η αποφασιστική ενίσχυση σε άντρες και μέσα πυρός για τους Άγγλους και τις κυβερνητικές δυνάμεις (που επίσης αυξανόντουσαν με τη μαζική εθελοντική κατάταξη στην Εθνοφρουρά) η διαταγή του Σκόμπυ είναι πράγματι «απόδειξη» για την «τραγική» κατάσταση των αντιπάλων του ΕΛΑΣ.

    3. Δεν το αντιλαμβάνομαι – ούτε έχω πει εγώ κάτι παρόμοιο ή έχω μεταφέρει άποψη άλλου που να ισχυρίζεται κάτι τέτοιο για τους χωροφύλακες.

    4. Για να «τελειώνει» την υπόθεση, η οποία παρατεινόμενη του δημιουργούσε προβλήματα, εκτός από τα αυτονόητα επιχειρησιακά. Πχ οι Αμερικανοί δεν είδαν με καθόλου καλό μάτι τη Βρετανική εμπλοκή στην Αθήνα, σε βαθμό που αρνήθηκαν να δώσουν στους Άγγλους μέσα για τη μεταφορά προσωπικού. Στην ίδια την Αγγλία η αντιπολίτευση και ο τύπος επίσης ξεσηκώθηκαν εναντίον του Τσόρτσιλ. Δεν ήταν απλά τα πράγματα, ο χρόνος πίεζε και μόνο ο Στάλιν ήταν «σίγουρος». Βεβαίως βοήθησε πολύ και ο ΕΛΑΣ που δεν εμπόδισε χιλιάδες Άγγλους από Θεσσαλονίκη, Καβάλα, Βόλο κλπ να μετακινηθούν με την ησυχία τους στην Αθήνα, αποφεύγοντας να συγκρουστεί μαζί τους.

    Στη διαθέσή σας για περαιτέρω διευκρινήσεις, στο μέτρο που μπορώ να τις δώσω.

    Μου αρέσει!

    1. Η «επιμονή» μου, αγαπητέ κ. Πάνο, δεν είναι καθόλου λιγότερο «ακαταμάχητη» από τη δική σας…

      1) Πυροβόλα: Κατ’ αρχάς, ελόγου μου δεν αναφέρθηκα ποτέ στα πυροβόλα «του εφεδρικού ΕΛΑΣ της Αθήνας», (όπως το θέτετε εσείς), αλλά στα πυροβόλα τού ΕΛΑΣ που αντιμετώπισαν οι κυβερνητικές δυνάμεις και οι Άγγλοι στα Δεκεμβριανά.
      Εσείς που, όπως το λέτε, «είστε από χωριό και δεν κατεβάζετε αμάσητο ό,τι γράφεται», (υπαινισσόμενος, άραγε, ότι κάτι τέτοιο το κάνω ελόγου μου;), πώς και δυσκολεύεστε τόσο πολύ να δεχθείτε το αποδεδειγμένο πλέον βιβλιογραφικά, πέραν πάσης αμφιβολίας, ότι είναι παραμύθι τής Χαλιμάς (του ΚΚΕ) ο ισχυρισμός πως τη «μάχη τής Αθήνας» την έδωσε κυρίως ο εφεδρικός ΕΛΑΣ της πρωτεύουσας;
      Ποιος μη φανατικός φιλοκομμουνιστής ιστορικός / συγγραφέας αμφισβητεί σήμερα ότι στη μάχη αυτήν έλαβαν μέρος σχεδόν όλες οι μονάδες τού ΕΛΑΣ τής Πελοποννήσου και της Ρούμελης, μα και κάποιες της Ηπείρου και της Θεσσαλίας;

      Από πού προκύπτει ότι δεν ήρθαν στην Αθήνα πυροβόλα από την επαρχία; Όταν μια μονάδα μετακινείται, το αυτονόητο είναι ότι παίρνει μαζί της και τα όπλα υποστηρίξεώς της, ή τουλάχιστον όσα περισσότερα από αυτά μπορεί να μεταφέρει.
      Γιατί, δηλαδή; Οι πηγές που έχετε εσείς υπ’ όψιν, αναφέρουν αν οι μετακινηθείσες στην Αθήνα μονάδες τού ΕΛΑΣ είχαν πάρει μαζί τους τους όλμους, τα βαριά πολυβόλα, τις νάρκες, τα πολεμοφόδιά τους γενικότερα;
      Αποκλείεται τα πυροβόλα αυτά να είχαν μεταφερθεί εκεί κρυφά, πριν από την έναρξη των συγκρούσεων;

      Εν πάση περιπτώσει, όταν ο Τσακαλώτος (3η Ο.Τ.), ο Δουκάκης (Σχολή Χωροφυλακής), ο Σαμουήλ και ο Κωστόπουλος (Σύνταγμα Χωροφυλακής Μακρυγιάννη), οι άνθρωποι δηλαδή που είχαν την ευθύνη των τριών τελευταίων προπυργίων της κυβερνητικής πλευράς, μαρτυρούν εγγράφως ότι δέχονταν και βολές πυροβολικού, ελόγου μου πείθομαι ότι τα πράγματα είναι έτσι ακριβώς και όχι αλλιώς. Τις πηγές όπου οι μαρτυρίες αυτές είναι κατατεθειμένες, τις έχω ήδη αναφέρει. Αν εσάς δεν σας πείθουν, δικαίωμά σας απολύτως σεβαστό.

      Γράφετε: «τα βλήματα των πυροβόλων μαζί με τους όλμους ήταν μόλις 20 στη διάρκεια μιας μέρας συγκρούσεων».
      Η έκφραση σας «στη διάρκεια μιας μέρας συγκρούσεων», μπορεί να οδηγήσει τον αναγνώστη σε λάθος εικόνα ως προς το τι ακριβώς λέει ο Σαμουήλ. Τα 20 συνολικά βλήματα πυροβόλων και όλμων που έπεσαν την ημέρα εκείνη (13/12), δεν είναι αυτά που έπεσαν τη συγκεκριμένη ημέρα σε όλη την περιοχή τών συγκρούσεων. Είναι αυτά που έπεσαν στον τόσο περιορισμένο (γνωστόν σας φαντάζομαι) χώρο τού Συντάγματος Χωροφυλακής Μακρυγιάννη. Σας φαίνονται λίγα;

      Είναι σαφές ότι όταν ο Τσακαλώτος γράφει (δες παραπάνω) ότι οι ΕΛΑΣίτες, εγκαταλείποντας βεβιασμένα την Καισαριανή, άφησαν εκεί το συγκεκριμένο υλικό, («2 πυροβόλα τών 75, 4 πυροβόλα τών 37, 10 πυροβόλα [;], 5 όλμοι, 400 τουφέκια, 5 αυτοκίνητα πολυτελείας, 10 φορτηγά αυτοκίνητα»), εννοεί ότι το υλικό αυτό ήταν -πριν εγκαταλειφθεί- λειτουργικό.
      Δεχόμενος ότι η μαρτυρία αυτή τού Τσακαλώτου «δεν είναι ψευδής», το επιχείρημά σας ότι ο ΕΛΑΣ δεν διέθετε πυροβόλα στα Δεκεμβριανά, νομίζω ότι πάει περίπατο. Γιατί κανένας δεν μπορεί να δεχθεί ότι όλα αυτά τα «άχρηστα» πυροβόλα τα είχαν κουβαλήσει οι ΕΑΜοΕΛΑΣίτες στην Καισαριανή, για να τα βάλουν σε κάποιο μουσείο που θα έφτιαχναν μετά τη νίκη… Ούτε να πιστέψει ότι τα βλήματά τους, (που τα έτρωγε ο Τσακαλώτος στο κεφάλι του), δεν προέρχονταν από τα πυροβόλα αυτά, αλλά από τον ουρανό…

      Για εγκατάλειψη «μεγάλου μέρους τού βαρέος οπλισμού του» (του ΕΛΑΣ) στην Καισαριανή, κάνει λόγο και ο Α. Ζαούσης («ΟΙ ΔΥΟ ΟΧΘΕΣ», Αθήνα 1987, μέρος Β (ΙΙ), σελ. 764.

      Τι θα πει, αγαπητέ κ. Πάνο, «καταλήγω στο συμπέρασμα ότι ο εφεδρικός ΕΛΑΣ τής Αθήνας δεν χρησιμοποίησε πυροβόλα. ΤΟΥΛΑΧΙΣΤΟΝ ΔΕΝ ΠΡΟΚΥΠΤΕΙ ΚΑΤΙ ΤΕΤΟΙΟ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΗΓΕΣ ΠΟΥ ΕΣΕΙΣ ΕΠΙΛΕΓΕΤΕ ΚΑΙ ΕΠΙΚΑΛΕΙΣΤΕ»; [!!] (Τα κεφαλαία δικά μου). Επαναλαμβάνω ότι εγώ δεν μίλησα για τον «εφεδρικό» ΕΛΑΣ της Αθήνας, όπως επιμένετε να το κάνετε εσείς, αλλά για τον ΕΛΑΣ που έλαβε μέρος στα Δεκεμβριανά γενικότερα. Μα, φίλτατε, από τις πηγές που παραθέτω, προκύπτει ρητά ΑΚΡΙΒΩΣ ΑΥΤΟ!
      Αν δεν συμφωνούμε ούτε σ’ αυτό, απλά μιλάμε άλλη γλώσσα! Διαβάσατε εσείς τις πηγές στις οποίες παραπέμπω,και διαπιστώσατε ότι δεν προκύπτει από τις πηγές αυτές ότι ο ΕΛΑΣ χρησιμοποίησε και πυροβόλα στα Δεκεμβριανά; Εκτός κι αν εννοείτε ότι οι πηγές αυτές δεν σας πείθουν.

      Τι θα πει «δεν πρόκύπτει» (από την παραπανω μαρτυρία τού Τσακαλώτου) «ποιανού ήταν» τα πυροβόλα αυτά; Λέει, ο μακαρίτης, ρητά, ότι τα είχαν εγκαταλείψει εκεί οι εσπευσμένα αποσυρθέντες ΕΛΑΣίτες. Υπαινίσσεσθε, μήπως, ότι μπορεί να τα έβαλαν εκεί κάποιοι πανούργοι τρίτοι, για να τα χρησιμοποιήσουν εν συνεχεία ως πειστήρια του ότι οι ΕΛΑΣίτες στα Δεκεμβριανά είχαν και πυροβόλα; Τα είχαν βάλει εκεί οι κυβερνητικοί ή οι Άγγλοι; Ήταν ιταλικά / γερμανικά και είχαν ξεμείνει ειδικά στην Καισαριανή από την Κατοχή;

      2) Για την επιχειρησιακή υπεροχή τής 3ης Ο.Τ., ο ίδιος ο διοικητής της γράφει:
      «….Αι δυσχέρειαι είναι μέγισται εις τους ανεφοδιασμούς. Ουδέποτε τακτική κατάστασις υπήρξεν τόσο δύσκολος και περίπλοκος, όσον η αντιμετωπιζομένη από της 6ης Δεκεμβρίου. Εάν αντιμετωπίζετο νικηφόρως, τούτο οφείλεται εις το εξαίρετον ηθικόν αξιωματικών και οπλιτών και την ανωτέραν κατανόησιν των τραγικών δια την Πατρίδα μας περιστάσεων και την ανωτέραν μαχητικήν ικανότητα και πείραν αγώνος κατωκημένων τόπων. Δικαιούμαι προς τιμήν τών υπερόχων τούτων μαχητών να ισχυρισθώ, ότι οιονδήποτε άλλο τμήμα ελληνικόν δεν θα ήτο δυνατόν να αντεπεξέλθη, όπως η ταξιαρχία εναντίον εχθρού δεκαπλασίου και υπό συνθήκας αγώνος τραγικάς, διαρκώς κυκλωμένη και βαλλομένη. ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΑ ΤΟΥΤΟΥ ΑΠΟΔΕΙΞΙΣ, Η ΑΠΟΦΑΣΙΣ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΕΩΣ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΣΥΜΠΤΥΞΕΩΣ ΜΑΣ ΕΙΣ ΦΑΛΗΡΟΝ». (Τα κεφαλαία δικά μου). (Δες Θ. Τσακαλώτος, ό.π. σελ. 49).

      3) Δική μου πεποίθηση είναι ότι, με βάση την τακτική κατάσταση που είχε διαμορφωθεί, η απόφαση του Σκόμπυ για σύμπτυξη στο Φάληρο (11/12) δεν ήταν λάθος αλλά αδήρητη πραγματική ανάγκη. Ο Πειραιάς και το λιμάνι του είχαν απολεσθεί. Σε βρετανικά χέρια βρισκόταν μόνο μια λωρίδα της φαληρικής ακτής. Η βρετανική Πρεσβεία εβάλλετο. Οι αποθήκες τους ήταν περικυκλωμένες από τους ΕΛΑΣίτες και τα πυρομαχικά τους αρκούσαν μόνο για 3 ακόμα ημέρες! Το αεροδρόμιο του Ελληνικού και η οδός που το συνέδεε με το κέντρο της Αθήνας, ήταν ανασφαλή. Ο έξαλλος στρατάρχης Αλεξάντερ (Αθήνα 11/12) έκρινε ότι για να ανατραπεί η απαράδεκτη αυτή κατάσταση, «απαιτείτο η αποστολή δύο μαχίμων μεραρχιών και χρόνος δύο εβδομάδων!» Υπαίτιους για όλα αυτά θεώρησε τον Σκόμπυ και τους επιτελείς του (τους οποίους παρ’ ολίγον να αντικαταστήσει επι τόπου). Όμως, άσχετα με την όποια ευθύνη τού Σκόμπυ, Η ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΗΤΑΝ ΑΥΤΗ! (Δες Α. Ζαούσης, ό.π., σελ. 719). Αν η κατάσταση αυτή άλλαξε, (για να ανατραπεί σταδιακά εντελώς), άλλαξε διότι από την επομένη, (12/12), άρχισαν να καταφθάνουν στο Ελληνικό (αεροπορικώς) οι πρώτες σοβαρές ενισχύσεις από την Ιταλία…

      Δεν ευσταθεί, επομένως, κατά τη γνώμη μου, το συμπέρασμά σας ότι «Από πουθενά δεν προκύπτει ότι στις 11 του μηνός, όταν ο ΕΛΑΣ είχε ήδη αποτύχει παταγωδώς στους βασικούς επιχειρησιακούς του στόχους (Μακρυγιάννη – Γουδή) και αναμενόταν από μέρα σε μέρα η αποφασιστική ενίσχυση σε άντρες και μέσα πυρός για τους Άγγλους και τις κυβερνητικές δυνάμεις (που επίσης αυξανόντουσαν με τη μαζική εθελοντική κατάταξη στην Εθνοφρουρά) η διαταγή του Σκόμπυ είναι πράγματι «απόδειξη» για την «τραγική» κατάσταση των αντιπάλων του ΕΛΑΣ». Η κατάσταση τών αντιπάλων τού ΕΛΑΣ ΗΤΑΝ ΤΡΑΓΙΚΗ. (Με κεφαλαία και χωρίς εισαγωγικά). Η κατάσταση αυτή ανετράπη και ο κόσμος πίστεψε πραγματικά στη νίκη, μόνο όταν κατέφθασαν οι σοβαρότατες αγγλικές ενισχύσεις.

      4) # Όσο για τους άνδρες τού Συντάγματος Χωροφυλακής Μακρυγιάννη, (που γλύτωσαν το μακέλλεμα στο τσακ), πολύ δύσκολα μπορεί να χαρακτηρισθούν «επαγγελματίες στρατιώτες άριστα εξοπλισμένοι»…#
      Η φράση μου αυτή είναι κριτική στον Μουμτζή, (τον οποίον επικαλείσθε για να στηρίξετε τη θέση σας), ο οποίος γράφει ότι στα Δεκεμβριανά «εθελοντές – πολίτες πολεμούσαν επαγγελματίες στρατιώτες άριστα εξοπλισμένους». (Δες Σ. Μουμτζής, «Η κόκκινη βία», τόμος 1ος, σελ. 173).
      Εννοώντας ότι αν οι άνδρες της 3ης Ο.Τ. ήταν πράγματι αυτό που λέει ο συγγραφέας αυτός, οι χωροφύλακες της Σχολής Χωροφυλακής (στη Μεσογείων) και στο Σύνταγμα Χωροφυλακής Μακρυγιάννη, ΔΕΝ ήταν.

      Να είστε καλά!

      Μου αρέσει!

  5. «Δικαιούμαι προς τιμήν τών υπερόχων τούτων μαχητών να ισχυρισθώ, ότι οιονδήποτε άλλο τμήμα ελληνικόν δεν θα ήτο δυνατόν να αντεπεξέλθη, όπως η ταξιαρχία εναντίον εχθρού δεκαπλασίου και υπό συνθήκας αγώνος τραγικάς, διαρκώς κυκλωμένη και βαλλομένη»

    γράφει ο Τσακαλώτος.

    Αν το πάρουμε τοις μετρητοίς, τότε 3.500 άντρες της ταξιαρχίας επί 10 μας κάνει 35.000 ελασίτες απέναντί της. Χωρίς να υπολογίσουμε τους 1500 ταγματασφαλίτες που στρατωνίζονταν επίσης στο Γουδή.

    Καλό είναι να τα διαβάζουμε όλα (και όλους) κριτικά. Και με πολύ μεγάλη προσοχή στους αριθμούς που αναφέρονται.

    Για τα πυροβόλα τώρα.

    Θεωρώ δεδομένο ότι δεν τα κουβάλησαν μαζί τους οι επαρχιακές μονάδες του ΕΛΑΣ, καθώς δεν διάθεταν τα αναγκαία μεταφορικά μέσα – εκτός αν υπάρχει κάποια πηγή που αναφέρει το αντίθετο και μου διαφεύγει. Τα μοναδικά φορτηγά που άρπαξε ο ΕΛΑΣ από τους Άγγλους (στο Βόλο) καταστράφηκαν από τη βρετανική αεροπορία.

    Είναι επίσης μάλλον απίθανο να έγινε κάποια τέτοια μεταφορά στα κρυφά, κατά τη διάρκεια Οκτωβρίου – Νοεμβρίου και να έμεινε κρυφή ως σήμερα.

    Δεν γνωρίζω αν είχαν διατεθεί πυροβόλα στα Τάγματα Ασφαλείας της πρωτεύσουσας και από κει πέρασαν στα χέρια του ΕΛΑΣ (χωρίς διάκριση αθηναϊκού – επαρχιακού) Βρίσκω αυτή την εκδοχή απίθανη.

    Επίσης είναι απίθανο να βρήκε ο ΕΛΑΣ πυροβόλα στα σημεία που κατέλαβε τις πρώτες μέρες (αστυνομικά τμήματα, κέντρα της Χ κλπ)

    Δεν μαρτυρείται από κανέναν (γνωστό σε μένα) ότι τα πήρε από τους Άγγλους ή την Ορεινή Ταξιαρχία.

    Συνεπώς απομένουν δύο εκδοχές: είχε στην κατοχή του πυροβόλα που ξέχασαν ή έχασαν οι Γερμανοί, κατά τη διάρκεια της Κατοχής. Ή, απλά δεν υπήρχαν τέτοια μέσα πυρός στη διάθεση του ΕΛΑΣ και οι όλμοι αναβαθμίστηκαν σε πυροβόλα δια της μεθόδου του αστικού μύθου, εν μέσω των μαχών.

    Για να το τσεκάρω ανέτρεξα στην ανάρτηση με το ημερολόγιο του Κανελόπουλου στα Δεκεμβριανά. Όντως ο Κανελλόπουλος μιλάει για οβίδες και όλμους σε δυο σημεία και μετά για οβίδες ή όλμους. Δεν βγαίνει άκρη. https://greekcivilwar.wordpress.com/2016/05/31/gcw-205/

    Αυτές τις βδομάδες διάβασα πολλές δεκάδες άρθρα για το Δεκέμβρη ’44 με αναμνήσεις, περιγραφές των μαχών, λογοτεχνικά κομμάτια κλπ. Μερικά αναρτήθηκαν στις «Σημειώσεις». Δεν θυμάμαι κανένα να αναφέρεται σε πυροβόλα του ΕΛΑΣ – αλλά ίσως να μη το πρόσεξα εγώ.

    Αν ο ΕΛΑΣ είχε χρησιμοποιήσει τα 2+4+10= 16 πυροβόλα που βρέθηκαν στην Καισαριανή εναντίον του συντάγματος Χωροφυλακής ή της Ορεινής Ταξιαρχίας, μάλλον θα είχε καταφέρει κάτι περισσότερο από το να ρίξει… τη στέγη. Για απλούς στρατώνες μιλάμε, χωρίς ειδικές οχυρώσεις κατά πυροβολικού.

    Αυτά (και όχι άλλα) για τα περίφημα πυροβόλα. Δεν μπορώ να αποκλείσω ότι, περιστασιακά, ίσως έπεσαν μερικές οβίδες από πυροβόλα που βρέθηκαν στη διάθεση του ΕΛΑΣ. Αρκεί κάποιος να δείξει συγκεκριμένα πως βρέθηκαν εκεί, τι πυρομαχικά διέθεταν κλπ. Οι αναμνήσεις των εμπλεκομένων ηγετών δεν είναι αρκετές ως αποδείξεις. Πχ δεν μπορούμε να πάρουμε τοις μετρητοίς ότι ο ΕΛΑΣ χρησιμοποίησε εναντίον της Ορεινής Ταξιαρχίας δεκαπλάσιες δυνάμεις – πολύ περισσότερο όταν γνωρίζουμε με ακρίβεια ποιοί και πόσοι ελασίτες πήραν μέρος στις μάχες (βλ. αναρτήσεις με τις περιγραφές του Μενέλαου Χαραλαμπίδη και – κυρίως- το βιβλίο του)

    Για τη μαχητική δύναμη της Ορεινής Ταξιαρχίας επαναλαμβάνω ότι η σύγκριση έχει νόημα μονάχα όταν γίνεται με τον εφεδρικό ή τον επαρχιακό ΕΛΑΣ. Και εκεί σύγκριση δεν μπορεί να γίνει.

    Μου αρέσει!

  6. Νομίζω ότι προσβάλλουμε βάναυσα τη μνήμη τών γενναίων εκείνων, που δεν άφησαν, πάντα κατά τη γνώμη μου, να γίνει τότε η Ελλάδα Λαϊκη Δημοκρατία, τη μνήμη τού Δουκάκη, του Σαμουήλ, του Κωστόπουλου, του Τσακαλώτου, (πού ‘έτρωγαν’ οι ίδιοι τα βλήματα των πυροβόλων εκείνων στο κεφάλι τους), όταν τόσο εύκολα αμφισβητούμε τη γραπτή μαρτυρία ΚΑΙ ΤΩΝ ΤΕΣΣΑΡΩΝ ότι οι ΕΛΑΣίτες κατά τα Δεκεμβριανά χρησιμοποίησαν και πυροβόλα.
    Τουλάχιστο οι δύο τελευταίοι ήσαν αξιωματικοί τού Στρατού και γνώριζαν (που να πάρει) τη διαφορά ενός βλήματος όλμου από ένα βλήμα πυροβόλου.

    Είμαι σχεδόν βέβαιος ότι τα συγκεκριμένα πυροβόλα ήσαν λυόμενα (ορειβατικά), τα οποία μεταφέρονταν με μουλάρια. Τόσο απλά!

    Νομίζω ότι προσβάλλουμε βάναυσα τη μνήμη τού σπουδαίου πολεμικού ηγέτη Τσακαλώτου, όταν, ενώ ο ίδιος μαρτυρεί ξεκάθαρα ότι η τακτική κατάσταση ήταν τραγική και ότι η πιο τρανταχτή απόδειξη γι’ αυτό ήταν «Η ΑΠΟΦΑΣΙΣ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΔΙΟΙΚΗΣΕΩΣ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΣΥΜΠΤΥΞΕΩΣ ΜΑΣ ΕΙΣ ΦΑΛΗΡΟΝ, εμείς τον διαψεύδουμε και ισχυριζόμαστε ότι η τακτική κατάσταση ήταν ρόδινη και η 3η Ο.Τ. είχε το πάνω χέρι…

    Για το (3) του προηγουμένου σχολίου μου, το οποίο νομίζω ότι ανατρέπει πλήρως τους ισχυρισμούς σας ότι το παιχνίδι ήταν χαμένο από χέρι για τον ΕΛΑΣ (ΚΚΕ), ούτε λέξη… Δεν πειράζει. Χαλάλι ο κόπος μου…

    Παρέλειψα να σημειώσω ότι ο Τσακαλώτος αναφέρει πως όταν πια πήραν τους ΕΛΑΣίτες στο κυνήγι, (αρχές Ιανουαρίου), στην Ελευσίνα περισυνελέγησαν 5 πυροβόλα των 75 (του ΕΛΑΣ), ενώ κατά την εκκαθάριση της περιοχής Κάζα, Ερυθραί, Βίλλια, περισυνελέγησαν 2 πυροβόλα των 75 και 1 των 105. Δεν πρόκειται περί εκτιμήσεων. Πρόκειται περί συγκεκριμένων στοιχείων.

    Τέλος και από εμένα.

    Καληνύχτα σας.

    Μου αρέσει!

  7. 3) Δική μου πεποίθηση είναι ότι, με βάση την τακτική κατάσταση που είχε διαμορφωθεί, η απόφαση του Σκόμπυ για σύμπτυξη στο Φάληρο (11/12) δεν ήταν λάθος αλλά αδήρητη πραγματική ανάγκη. Ο Πειραιάς και το λιμάνι του είχαν απολεσθεί. Σε βρετανικά χέρια βρισκόταν μόνο μια λωρίδα της φαληρικής ακτής.

    Επιτρέψτε μου να θεωρώ ότι δεν έχετε δίκιο. Σε βρετανικά χέρια βρισκόταν μόνο μια λωρίδα της φαληρικής ακτής και η δύναμη πυρός των βρετανικών πολεμικών πλοίων που βρισκόντουσαν εκεί.

    Ο ΕΛΑΣ είχε να αντιπαραθέσει απέναντι σ΄ αυτή τη δύναμη… αυτά που είχε. Τα οποία στην πράξη αποδείχτηκαν εντελώς ανεπαρκή: η αποβίβαση των ανδρών και των προμηθειών έγινε μετά από ελάχιστο χρόνο χωρίς προβλήματα για τους Άγγλους.

    ΥΓ. Τα πυροβόλα στην Ελευσίνα και στην Κάζα είναι πιθανόν να τα μετέφεραν οι ελασίτες προς Αθήνα. Όπως είναι απίθανο να είχαν μεταφέρει τουλάχιστον 16 πυροβόλα (με μουλάρια ή με άλλον τρόπο) στην Καισαριανή και να τα χρησιμοποίησαν κιόλας: αν είχε συμβεί κάτι τέτοιο θα είχαν κυριολεκτικά θάψει τους Ριμινίτες μέσα στους στρατώνες τους. Είναι άραγε προσβολή προς τον Τσακαλώτο αν δεν δεχόμαστε ότι οι ελασίτες που αντιμετώπισε ήταν δεκαπλάσιοι σε αριθμό από τις δικές του δυνάμεις; Ακριβώς το ίδιο ισχύει και για τα πυροβόλα.

    Μου αρέσει!

  8. η δυναμη της ορεινης ταξιαρχιας ηταν 2500 αντρες (2788 για την ακριβεια αλλα σε αυτους περιλαμβανονται ιατρικο προσωπικο μουσικοι κτλπ κτλπ) προστεθηκε ενα ταγμα φρουρων που εφτασε απο την αιγυπτο στις 6 δεκεμβριου (βασικα γυρω στους 250 ανδρες) η ταξιαρχια διεθετε 28 ολμους. ο βαρυς οπλισμος σταλθηκε στις 31 δεκεμβριου της συμφωνα με το βιβλιο του κατσιμητρου

    στο γουδι δεν επιτεθηκε ο ελας αθηνας αλλα η 2η μεραρχια που ειχε εδρα την περιοχη της αττικοβοιωτιας (καπεταν ορεστης κτλπ) σε αυτη ανηκε και το 2ο συνταγμα που αφοπλιστηκε απο τους αγγλους στις 4 δεκ. η καθυστερηση της επιθεσης ηταν ενας απο τους βασικους λογους αποτυχιας
    σχετικα με το βαρυ οπλισμο μεταφερθηκε στην αθηνα αλλα οι κομμουνιστες υποστηριζαν οτι δεν διεθεταν μεγαλο αριθμο βληματων

    σε ενα κειμενο του ο χανδρινος αναφερει οτι ο οπλισμος που χρησιμοποιηθηκε απο τον ελας στη μαχη της αθηνας δεν ηταν τραγικα ανεπαρκης εντου της η υποτιμηση της συγκρουσης η ελλειψη υλικοτεχνικης προετοιμασιας και η λανθασμενη ή καθολου αναδιανομη των βαρεων οπλων στα τμηματα πρωτης γραμμης διαδραματισε ρολο στις μαχες. και φερνει παραδειγμα την επιθεση στο συνταγμα μακρυγιαννη. βεβαια ο ιδιος θεωρει οτι ο ελας μπορουσε να νικησει και παρουσιαζει την καταληψη της βασης της ραφ στην κηφισια σαν τεραστιο κατορθωμα. κατι εντελως γελοιο φυσικα

    ο διαδοχος του σκομπι εφτασε στις 15 δεκ και ανελαβε την επομενη
    η συζητηση που κανετε ειναι σε εντελως λανθασμενη βαση ο ελας ειχε σαν αποκλειστικο σκοπο να εξουδετερωσει τις ελληνικες δυναμεις χωρις την εμπλοκη των βρεττανων πιστευε οτι οι τελευταιοι δεν θα αντιδρασουν ή δε θα προλαβουν να φερουν ενισχυσεις και οι δυναμεις που διεθεσε ηταν υπεραρκετες για αυτο το σκοπο
    και τελος ο πινακας του συνολικου οπλισμου του ελας που κατασχεθηκε ή καταστραφηκε αποτις βρετανικες δυναμεις δεν περιλαμβανεται οπλισμος που καταστραφηκε απο τη ραφ

    τυφέκια 6.100
    Υποπολυβόλα 62 (περιλαμβάνονται 19 αυτόματες καραμπίνες).
    Πολυβόλα 198
    Πιστόλια 91
    Όλμοι 34
    Χειροβομβίδες 91.200
    Νάρκες 2.300 (Επιπλέον, 2 κιβώτια ναρκών, με τη μορφή καβαλίνας)*
    Αντιαρματικά τυφέκια 6
    Πυροβόλα : 1 των 105 χιλ.
    6 των 75 χιλ.
    3 των 37 χιλ.
    1 των 20 χιλ.
    7 Bofors
    Φλογοβόλα 2
    MT (;) 26
    6 Μ/C (;)
    Πετρέλαιο 1.088 γαλόνια
    Πυρομαχικά μικρών όπλων 4.300.000 γύροι.
    Βλήματα όλμων 3.800
    Βλήματα 30 κιβώτια με βλήματα των 20 χιλ.
    20.280 γύροι βλημάτων των 20 χιλ.
    10 βλήματα των 21 εκ.
    6 βλήματα των 17 εκ.
    168 βλήματα των 15 εκ.
    1.560 βλήματα των 7,5 εκ.
    992 βλήματα των 4,7 εκ.
    150 κιβώτια με βλήματα των 3,7 εκ.
    960 γύροι βλημάτων 3.7εκ.
    100 γύροι αντιαρματικών βλημάτων
    130 φωτοβολίδες

    Επιπρόσθετα, έχουν αναφερθεί 30 τόνοι ποικίλων πυρομαχικών και χειροβομβίδων
    Εκρηκτικά 39 τόνοι.

    Τελικός απολογισμός απο τη δραση της ραφ η καταστροφή 455 αυτοκινήτων, 4 μονάδων πυροβολικού και 6 ατμομηχανών.

    τα παραπανω στοιχεια περιεχονται σε κειμενο του πετρου μακρη σταικου που δημοσιευθηκε στο μπλογκ ιστορικα θεματα

    Μου αρέσει!

  9. «σχετικα με το βαρυ οπλισμο μεταφερθηκε στην αθηνα αλλα οι κομμουνιστες υποστηριζαν οτι δεν διεθεταν μεγαλο αριθμο βληματων»

    Πως μεταφέρθηκε και πότε έφτασε ο «βαρύς οπλισμός»; Σε ποια έκταση χρησιμοποιήθηκε στο Γουδί; Σε ποιές άλλες συγκρούσεις χρησιμοποιήθηκε και σε ποια έκταση;

    Ευχαριστούμε για τις λεπτομέρειες!

    Μου αρέσει!

  10. @ grenade

    Γράφετε:
    «η συζητηση που κανετε ειναι σε εντελως λανθασμενη βαση ο ελας ειχε σαν αποκλειστικο σκοπο να εξουδετερωσει τις ελληνικες δυναμεις χωρις την εμπλοκη των βρεττανων πιστευε οτι οι τελευταιοι δεν θα αντιδρασουν ή δε θα προλαβουν να φερουν ενισχυσεις και οι δυναμεις που διεθεσε ηταν υπεραρκετες για αυτο το σκοπο»

    Σε ό,τι με αφορά, η συζήτηση δεν είναι σε καθόλου «λαθεμένη» βάση.
    Επί της ουσίας είμαι σύμφωνος μαζλι σας.
    Σε άλλο post εδώ, απαντώντας στον Πάνο, γράφω:

    «Η κατάληψη της Αθήνας, ισχυρίζεστε, δεν ήταν εφικτή τον Δεκέμβριο.
    Διαφωνούμε!
    Αν, επαναλαμβάνω, οι κυβερνητικές δυνάμεις δεν κρατούσαν όπως κράτησαν τις πρώτες κρίσιμες μέρας, πριν δηλαδή εκδηλωθεί η (μη αναμενόμενη από το ΚΚΕ, τουλάχιστο σ’ αυτήν την έκταση και με αυτήν την ένταση) αντίδραση του Τσώρτσιλ, το παιχνίδι θα είχε τελειώσει και η Αθήνα, (το μόνο κομμάτι τής χώρας στο οποίο η εξουσία τού ΕΑΜ/ΕΛΑΣ/ΚΚΕ δεν ήταν απόλυτη), θα είχε πέσει.»
    Δείτε εδώ: https://greekcivilwar.wordpress.com/2016/12/13/gcw-704/#comments

    Ευχαριστώ και εγώ για τα στοιχεία.
    …………………………………………………………………………………………………………………………………………..

    Μια διόρθωση:
    Στο πρώτο μου σχόλιο εδώ, βασισμένος στον Τσακαλώτο, (ό.π. σελ. 41), έγραψα ότι τα βαριά όπλα τής 3ης Ο.Τ. τέθηκαν στη διάθεσή της, (μεταφερθέντα από την Ιταλία), στις 13/12.
    Βλέποντας αυτό που γράφετε, ότι δηλαδή «ο βαρυς οπλισμος [της μονάδας αυτής] σταλθηκε στις 31 δεκεμβριου συμφωνα με το βιβλιο του Κατσιμήτρου», το ξανακοίταξα.
    Και ο ίδιος ο Τσακαλώτος, (στη σελ. 87 του ιδίου βιβλίου του), γράφει: «Την 31ην Δεκεμβρίου αφίχθη εξ Ιταλίας ολόκληρον το Σύνταγμα Πυροβολικού (πυροβόλα) και καριέρ και οι όλμοι των 2ου και 30ου Ταγμάτων [της Ταξιαρχίας]»

    Μάλλον πρόκειται περί αναριθμητισμού (13 αντί 31)

    Ευχαριστώ.

    @ Πάνος

    Γράφετε: «Επιτρέψτε μου να θεωρώ ότι δεν έχετε δίκιο. Σε βρετανικά χέρια βρισκόταν μόνο μια λωρίδα της φαληρικής ακτής και η δύναμη πυρός των βρετανικών πολεμικών πλοίων που βρισκόντουσαν εκεί.»

    Δεν το ήξερε αυτό ο Σκόμπυ, (ότι δηλαδή στο Φάληρο υπήρχε η δύναμη πυρός τών βρετανικών πολεμικών), όταν διέτασσε την (μη υλοποιηθείσα τελικώς) σύμπτυξη στο Φάληρο; Κι αφού το ήξερε, γιατί δεν το έλαβε υπ’ όψιν;

    Γιατί παραβλέπετε όλα τα άλλα που τον οδήγησαν στην (ανακληθείσα τελικώς) αποφασή του εκείνη;
    «Ο Πειραιάς και το λιμάνι του είχαν απολεσθεί. Σε βρετανικά χέρια βρισκόταν μόνο μια λωρίδα της φαληρικής ακτής. Η βρετανική Πρεσβεία εβάλλετο. Οι αποθήκες τους ήταν περικυκλωμένες από τους ΕΛΑΣίτες και τα πυρομαχικά τους αρκούσαν μόνο για 3 ακόμα ημέρες! Το αεροδρόμιο του Ελληνικού και η οδός που το συνέδεε με το κέντρο της Αθήνας, ήταν ανασφαλή. [Ο ανεφοδιασμός είχε διακοπεί από 15νθημέρου…]»

    Μου αρέσει!

  11. τα μετεφεραν οπως περιγραφει ο σαθ (βλεπε μουλαρια κτλπ)

    προς ΣΑΘ συμφωνω με τα περισοτερα που γραφεις ειδικα σε οτι αφορα την προθεση του σκομπι να εγκαταλειψει το κεντρο και τον ελλιπη οπλισμο χωροφυλακων αστυνομικων και εθνοφυλακων για τους τελευταιους ο τσακαλωτος γραφει οτι εξοπλιστηκαν με οπλα του 12
    σε οτι αφορα το βαρυ οπλισμο του ελας ισως ειναι πιο κοντα στην αληθεια αυτα που γραφει ο πανος

    συμφωνα με το συνταγματαρχη πυριοχο το πυροβολικο για ελλειψη πυρομαχικων (200 βληματα κατα πυροβολο για ολο τον αγωνα) δεν ηταν ικανο να ενεργησει συστηματικους βομβαρδισμους ουτε προπαρεσκευη ουτε καν παρενοχληση
    σημειωση πριν τη βαρκιζα ο ελας εκρυψε 92 πυροβολα

    απο την αλλη μερια εχω την υποψια οτι οι διαφοροι αξιωματικοι στα κειμενα τους υποτιμουν συνειδητα τον ατομικο οπλισμο του ελας αθηνων.
    αναφερει ο σολων γρηγοριαδης οτι στην αθηνα ο ελας το σεπτεμβριο του 44 διεθετε 1500 τυφεκια τον οκτωβριο τα αυξησε 3700 τεραστια διαφορα καλα συν πιστολια συν αυτοματα. δεν θα μετεφεραν αλλα οπλα μετα την απελευθερωση οταν ουσιαστικα ο ελας ελεγχε το 90% του εδαφους της χωρας και ολη την πρωτευουσα εκτος απο το κεντρο και οταν οι γερμανοι αφησαν επιτηδες μεγαλες ποσοτητες οπλισμου κατα την αποχωρηση τους

    Μου αρέσει!

  12. @ Πάνος

    «Εν τέλει εντόπισα μερικά!
    (πυροβόλα, εννοώ)»

    Δεν «εντοπίσατε», αγαπητέ, απλώς «μερικά πυροβόλα»…
    Εντοπίσατε θησαυρό, και μπράβο σας!

    Έναν θησαυρό που ελπίζω να σας βγάλει επιτέλους από την, (ανθρώπινη βεβαίως), πλάνη σας ότι στα Δεκεμβριανά ο ΕΛΑΣ ΔΕΝ χρησιμοποίησε πυροβολικό, θέση την οποία με τόση επιμηνή υπερασπισθήκατε εδώ.
    Ελόγου μου δεν γνώριζα τις συγκεκριμένες διαταγές τού ΕΛΑΣ (που περιέχονται στο link που είχατε τη λεβεντιά να μας δώσετε).
    Ερμήνεψα, όμως, (σωστά απ’ ό,τι φαίνεται), τον Δουκάκη, τον Σαμουήλ, τον Κωστόπουλο, τον Τσακαλώτο…

    Σύμφωνα, λοιπόν, με τις διαταγές τού ΕΛΑΣ που υπάρχουν στο blog που μας παραπέμψατε, έχουμε:

    1) Διαταγή τών Πυριόχου- Νέστορα (Α΄ Σ.Σ.) της 9/12:
    Η 2η Ταξιαρχία διατάσσεται να επιτεθεί κατά του συγκροτήματος της Σ. Ευελπίδων, και «να χρησιμοποιήσει πάντα τα ευρισκόμενα εις υμάς μέσα πυρών, ήτοι όλμους, πυροβόλα, …»
    «Πιθανώς θα διατεθεί υμίν και ουλαμός αντιαρματικών πυροβόλων άμα ως αφιχθεί ενταύθα, ίσως δε και πυρά πυροβολικού».
    Τονίζεται, βέβαια, στη διαταγή, να γίνεται «οικονομία πυρομαχικών».
    (Απ’ ό,τι προκύπτει από τη συνέχεια, στην Ευελπίδων χρησιμοποιήθηκαν,τελικά, αντιαρματικά πυροβόλα, με εξαιρετική μάλιστα επιτυχία).

    2) Διαταγή των ιδίων στις 9/12 (Γενική Διαταγή Επιχειρήσεων):
    «Έχουν τεθεί εις την διάθεσιν του Σώματος α)……. β) Μηχανοκίνητος ίλη τής Ταξιαρχίας Ιππικού (τανκς κλπ) [!!], γ) Δύο αντιαρματικά πυροβόλα τής ΙΙΙ Μεραρχίας»

    Οι ίδιοι, αναφερόμενοι στο «Πυροβολικόν Στρατού», γράφουν:
    «Μία Πυρ/χία ορειβατική των 75, εις ουλαμός πεδινού των 75, Διοικητής ο Διοικητής τής ΧΜΙ Μοίρας Πυρ/κού».

    3) Διαταγή των ιδίων της 10/12.
    «Ο ουλαμός Πεδινού τής ΧΙΙΙ Μεραρχίας, τίθεται εις την διάθεσιν της ΙΙ Ταξιαρχίας. Η ορειβατική πυροβολαρχία τής αυτής Μοίρας εις την θέσιν της εις την διάθεσίν μας».

    4) Στο «Δελτίο» τους της 12/12:
    «Το πυρ/κό μας βάλλει σποραδικώς κατά των Παλαιών Ανακτόρων δια να παρεμποδίση την συγκέντρωση των επιστρατευομένων Εθνοφυλάκων».

    Εξ άλλου, ο Νέστορας, περιγράφοντας την κατάληψη της Ευελπίδων, λέει σαφώς ότι χρησιμοποιήθηκαν και «πυροβόλα».

    Στον θησαυρό που μας προσφέρατε, υπάρχει και ένα απόσπασμα από κείμενο του Στρατάρχη Αλεξάντερ, το οποίο νομίζω ότι ανατρέπει πλήρως τους ισχυρισμούς σας ότι οι Άγγλοι και οι κυβερνητικές δυνάμεις είχαν από την αρχή το «πάνω χέρι», και επιβεβαιώνει τους δικούς μου:

    «…αι ασθενείς δυνάμεις μας διέθετον μόνον τριών ήμερών πυρομαχικά και εξ ημερών τρόφιμα….(η αίσθητή μείωσις του αποθέματος πυρομαχικών, ηνάγκασε το Βρεταννικόν Στρατηγείον να περιορίση την ήμερησίαν κατανάλωσιν τούτων εις πέντε βλήματα κατά πυροβόλον άρματος και εις είκοσι πέντε κατά σωλήνα όλμου.)…Υπήρχον βεβαίως μεγάλα αποθέματα, επειδή όμως η επίθεσις των στασιαστών είχεν αιφνιδιάσει το III Σ.Σ., τά πλείστα τούτων ήσαν κατεσπαρμένα εις Πειραιά και εις έτέρας περιοχάς, ούχί όμως μακράν του ελέγχου μας. ΗΤΟ ΠΡΟΦΑΝΕΣ, ΟΤΙ ΜΟΝΟΝ ΑΜΕΣΑ ΚΑΙ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΗΘΕΛΟΝ ΑΠΟΤΡΕΨΕΙ ΜΙΑΝ ΣΥΜΦΟΡΑΝ ΠΡΩΤΗΣ ΓΡΑΜΜΗΣ. [Τα κεφαλαία και ο εντονισμός δικά μου]. Τα πάντα έξηρτώντο έκ της ταχύτητος, μεθ’ ής θα επετύγχανον να μεταφέρω ένισχύσεις..» / «GREECE 1944-45».

    Χαίρε!

    Μου αρέσει!

  13. Αγαπητέ ΣΑΘ,

    ο πρώτος (και ουσιαστικά ο μόνος) στόχος μου στις «σημειώσεις» είναι να μπορέσω να καταλάβω όσο γίνεται καλύτερα τι ακριβώς συνέβη στον Εμφύλιο, ώστε να μπορέσω να κάνω μια σύνθεση 20-30 σελίδων για τον «Ερμή»… της Καλυψώς. Η οποία έχει ήδη παρατραβήξει (πάνω από 10 χρόνια), οπότε δε βιάζομαι ιδιαίτερα. Δευτερευόντως και υπό (πολλές) προϋποθέσεις ίσως χρησιμοποιηθεί εν συνεχεία το υλικό που επισημαίνεται ή και παράγεται, για κάτι άλλο. Ούτως εχόντων των πραγμάτων, η συνεισφορά σας (όπως και εκείνη στην καλύβα, η οποία έχει ήδη αξιοποιηθεί μεθοδικά στις μεταφορές των αναρτήσεων που έκανα εδώ) είναι πολύτιμη. Πράγματι λοιπόν… χαίρω – και αντεύχομαι! 🙂

    Μου αρέσει!

    1. Όλες αυτές τις μέρες, κάτι μου έλεγε μέσα μου:
      Αυτός ο δαιμόνιος μπαγάσας δουλεύει ακόμα τον «ΕΡΜΗ» του και, μέσα από την κόντρα, «ψαρεύει»…

      Ε, όχι και «πολύτιμη» η «συνεισφορά μου»…
      Ελάχιστη, ίσως.

      Αν είναι έτσι όπως τα λέτε, ο «ΕΡΜΗΣ» σας μπορεί να έχει και κάποια ελάχιστα ψήγματα ΣΑΘ μέσα…
      Γουάαααου!! (που έλεγε και ο ‘Γιάνης’ μας)

      Με το καλό!

      ΥΓ
      Από το τελευταίο σχόλιό μου, παρακαλώ να διαγράψετε το «[Ήπειρος!]» (στο 3), γιατί είναι λάθος.
      Σε στιγμή…διάλειψης, ο εγκέφαλός μου «είδε» VIII (που πράγματι παραπέμπει στην Ήπειρο).
      Ευχαριστώ πολύ.

      Μου αρέσει!

  14. η 1η πυρ/χια εσημειωσεν εξαιρετικην δρασιν εις τον τομεα πειραιως εκτελεσασα 2000 βολες εις τον τομεαν πειραιως με εξαιρετικην ευστοχιαν, βοηθησασα σημαντικα εις την εξελιξην των επιχειρησεων

    απο την εκθεση της ΧΙΙΙ μεραρχιας (στερεας) του ελας για τα δεκεμβριανα

    προβλημα για το πυροβολικο του ελας ηταν η δραση του αντιπαλου πυροβολικου και ειδικα της αεροποριας (μετα απο βολη που επιχειρουσε μπορουσε να εντοπισει τη θεση του)

    Μου αρέσει!

    1. Πράγματι, η πηγή είναι απαραίτητη για να δούμε τι πετυχαίνει τελικά όποιος ρίχνει 2000 βολές «με εξαιρετική ευστοχία»

      Λογικά δεν θα έμεινε ούτε κολυμπυθρόξυλο στον Περαία.

      Μου αρέσει!

  15. εγραψα:
    απο την εκθεση της ΧΙΙΙ μεραρχιας (στερεας) του ελας για τα δεκεμβριανα

    μπορειτε να τη βρειτε στο

    Η ΕΚΘΕΣΗ ΣΙΑΝΤΟΥ ΓΙΑ ΤΑ ΔΕΚΕΜΒΡΙΑΝΑ ΚΑΙ Η ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ XIIIΗΣ ΜΕΡΑΡΧΙΑΣ ΤΟΥ ΕΛΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΑΧΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ : ΔΥΟ ΑΔΗΜΟΣΙΕΥΤΑ ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΑ
    ΑΘΗΝΑ : ΓΛΑΡΟΣ 1986 επιμελεια περικλης ροδακης

    Μου αρέσει!

  16. Κατσιμήτρος, σελ. 26

    Όσον αφορά εις τον οπλισμόν αι δυνάμεις του Α’ Σ. Στρατού διέθετον περί τα 5000 τυφέκια κυρίως Ιταλικά, 300 αυτόματα, 500 πιστόλια, 10 οπλοπολυβόλα ως και μεγάλην ποσότητα χειροβομβίδων. Το Σώμα διέθετεν επίσης 2 όλμους ομαδικούς και 8 ατομικούς, 2 αντιαρματικά πυροβόλα των 37 χλστ ως και δύο πυροβόλα των 8 χλστ, άτινα εν όψει της στάσεως τω είχον διατεθεί περί τα μέσα Νοεμβρίου.

    Μου αρέσει!

  17. Από το ίδιο, σελ. 55

    Την 5η Δεκεμβρίου ο Σκόμπυ διέθετε:

    Αθήνα

    3 τάγματα πεζικού
    2 τάγματα αλεξιπτωτιστών
    4 πεζομάχους ίλες
    18 άρματα
    19 τεθωρακισμένα
    8 πυροβόλα

    Πειραιάς

    2 τάγματα πεζικού

    Ενδιάμεσα

    2 τάγματα
    25 άρματα μάχης τύπου Σέρμαν
    23 τεθωρακισμένα διαφόρων τύπων
    8 πεδινά πυροβόλα

    Στο σύνολο 43 άρματα μάχης, 42 τεθωρακισμένα και 16 πυροβόλα, 5 τάγματα πεζικού + 4 μικρότερες μονάδες. Ο Κατσιμήτρος αναφέρει περί τις 4.500 άνδρες.

    Μου αρέσει!

  18. Στο ίδιο, σελ. 80.

    Κάθε τάγμα του επαρχικού ΕΛΑΣ διάθετε «κατ’ ελάχιστον τέσσερα πυροβόλα ως και ένα τουλάχιστον σωλήνα όλμου 81 χλστ, εκάστη δε ομάς μάχης διέθετε απαραιτήτως οπλοπολυβόλον»

    Δεδομένου ότι τα τάγματα αυτά ήταν τουλάχιστον δέκα, προκύπτει ο αριθμός 4 Χ 10 = 40 πυροβόλα + δέκα μεγάλοι όλμοι. Συν 10 όλμοι και 4 πυροβόλα του ΕΛΑΣ Αθήνας.

    Απίθανοι αριθμοί.

    *

    Σημειωτέον ότι (σύμφωνα με τον Κατσιμήτρο) την έλλειψη πυροβολικού της 3ης ταξιαρχίας αναπλήρωναν στις ενέργειές της βρετανικά άρματα μάχης – τα οποία ήταν εξαιρετικά δύσκολο να αντιμετωπιστούν από τον ΕΛΑΣ, με αποτέλεσμα τις συνεχείς αποτυχίες του στις μάχες με την 3η ταξιαρχία.

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s