ΔΣΕ

Γιώργης Βοντίτσος – Γούσιας: Ο επικήδειος του Διαμαντή (Γιάννη Αλεξάνδρου)

Στις 21 του Ιούνη δολοφονήθηκε άτιμα, ύστερα από προδοσιά ο υποστράτηγος Γιάννης Αλεξάνδρου (Διαμαντής). Στις 21 του Ιούνη χάθηκε ένας από τους ηρωικούς αγωνιστές του λαϊκοεπαναστατικού μας κινήματος. Ένας μεγάλος πολεμιστής και πατριώτης, ένας άξιος ηγέτης και υπόδειγμα κομμουνιστή. Σήμερα κλαίει όλος ο λαός της ηρωϊκής ανταρτομάνας Ρούμελης, όλη η Ελλάδα, οι μαχητές του, οι φίλοι και συνεργάτες του. Σήμερα πενθούν τα χιλιοτραγουδισμένα βουνά , οι ρεματιές και τα δάση της Ρούμελης, από τον Ελικώνα, Παρνασσό, Γκιώνα, Οίτη, Βαρδούσια και το Βελούχι. Τα ουνά αυτά που δε σήκωναν ποδάρι κονιάρου, που ανάθρεψαν την λεβεντιά και την παλληκαριά, το Διάκο και τους άλλους, δικαιολογημένα κλαίνε το μεγάλο τους ήρωα, το Διαμαντή. Οι ψυχές όλων είναι γιομάτες σήμερα από μεγαλύτερη αποφασιστικότητα να συνεχίσουν και να τελειώσουν το έργο του.
Ο Διαμαντής χάθηκε από το προδοτικό βόλι του εχθρού. Όμως ζει. Ζει στις ψυχές του σκλάβου λαού μας, στις ψυχές όλων των αγωνιστών. Και η μεγάλη μορφή του στέκεται στην πρώτη σειρά στο πάνθεο των ηρώων του απελευθερωτικού αγώνα. Η ζωή και δράση του Διαμαντή πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο μελέτης κάθε αγωνιστή, κάθε κομμουνιστή και ο καθένας να γίνει Διαμαντής γιατί έτσι «η νίκη θα είναι χίλιες φορές σίγουρη».

Ο Διαμαντής γεννήθηκε το 1914. Κατάγεται από το χωριό Κάτω Αγόριανη Παρνασσού. Προερχεται από φτωχή αγροτική οικογένεια. Ανατράφηκε με το πνεύμα των ηρωίκών παραδόσεων της Ρούμελης. Στη Ρούμελη που ανέκαθεν ήταν η μάνα των αρματολών, των ανταρτών, που πάλαιψαν και παλεύουν για τον ξεσκλαβωμό του τόπου απ’ τους καταχτητές και τους τουρκολάτρες και σήμερα αγγλοαμερικανολάτρες. Γαλουχήθηκε από τις ηρωϊκές παραδόσεις της ιδιαίτερης του πατρίδας και του ανταριασμένου Παρνασσού. Από μικρός άρχισε να μισεί την τυραννία, τους λαογδάρτες εκμεταλευτές. Έτρεφε μια απέραντη αγάπη για την φτωχολογιά. Έταξε τον εαυτό του για τον δίκηο αγώνα των εργαζομένων, για την λευτεριά της Ελλάδας. Από τα μικρά του χρόνια γίνεται μέλος της Κομμουνιστικής Νεολαίας και μετά μέλος του ΚΚΕ. Πάλαιψε με συνέπεια κάτω από τη σημαία του Κόμματος μας, σαν άξιο παιδί του μέχρι τη στιγμή που έδωσε το πολυτιμότερο που είχε, τη ζωή του.
Ο Διαμαντής έτρεφε απεριόριστη πίστη στο Κόμμα μας. Στο πρόσωπο του ΚΚΕ έβλεπε τον καθοδηγητή του σκλάβου λαού, για καλύτερη ζωή, λευτεριά, ανεξαρτησία, για μια κοινωνία χωρίς εκμεταλευτές. Είδε ότι το ΚΚΕ είναι ο συνεχιστής των επαναστατικών παραδόσεων των αρματολών και των αγωνιστών του 1821 που πάει να ολοκληρώσει το έργο τους που δεν τελείωσαν αυτοί.
Γι’ αυτό αγάπησε το ΚΚΕ, έγινε μέλος του και μέσα στη σκληρή πάλη που έκανε το ΚΚΕ πάλαιψε σκληρά και και διαμορφώθηκε σ’ έναν από τους καλύτερους κομμουνιστές, υπόδειγμα αγωνιστή και ανώτερου ανθρώπου. Η πίστη του ήταν μεγάλη στο ΚΚΕ και τίποτα δεν στάθηκε ικανό να την λυγίσει. Υπεράσπιζε με αδιαλλαξία τη γραμμή του Κόμματος, αντιμετώπιζε αποφασιστικά τα αντικομματικά στοιχεία και κατά τη διάρκεια της πρώτης κατοχής, στην περίοδο της Βάρκιζας και στον τωρινό μας αγώνα. Πάλαιψε με τα αντικομματικά στοιχεία στην περίοδο του ΕΛΑΣ. Με αδιαλλαξία αντιμετώπισε τα δειλά στοιχεία που δεν ήθελαν να υπακούσουν στη γραμμή του κόμματος για τη συμφωνία της Βάρκιζας. Αντιμετώπισε αποφασιστικά τις δυσκολίες και την καταδίωξη των Βουρλάκηδων, έτρεχε και ενθάρρυνε όσους από το βάρος της τρομοκρατίας πήγαιναν να συμβιβαστούν. Στην αρχή του τωρινού ένοπλου αγώνα, μερικά αντικομματικά στοιχεία που κάναν ανοιχτά εχθρική δουλειά κατά του Κόμματος στηριζόμενοι σε κάποιες αδυναμίες μερικών στελεχών, τους είπε τα εξής:
« Πιστεύω στο Κόμμα, κι’ αν ακόμα το Κόμμα μου στείλει ένα πιονέρο καθοδηγητή, εγώ θα τον δεχτώ. Αν καταλάβω ότι το Κόμμα μπορεί να πέσει έξω στο πρόσωπο αυτό, θα πω την γνώμη μου, όμως εγώ τον καθοδηγητή μου θα τον δεχτώ και θα κάνω το παν να τον βοηθήσω και να τον διατηρήσω. Όποιος δουλεύει έξω από αυτές τις αρχές του Κόμματος είναι εχθρός και θα τον πολεμήσω»
Πράγματι ο Διαμαντής πάλευε για τη σωστή εφαρμογή της γραμμής του Κόμμματος, για τη διατήρηση του κύρους του Κόμματος. Μέσα στα πλαίσια του Κόμματος προσπαθούσε να διορθώσει με όμορφο τρόπο τις αδυναμίες.
Ο Διαμαντής ήταν ο άνθρωπος με τ’ άπειρα ηθικά χαρίσματα. Ήταν ψύχραιμος, αποφασιστικός και καρτερικός στις δυσκολίες. Ποιος δε θυμάται το Διαμαντή, που παρά το κυνηγητό των Βουρλάκηδων ήταν υποχρεωμένος να τρέχει από βουνό σε βουνό νηστικός! Ούτε για μια στιγμή δεν αγκομάχησε, πάντα γελαστός, ενθάρρυνε τους συντρόφους του. Με τις πρώτες ομάδες των ένοπλων καταδιωκόμενων που υπέφεραν πολύ, φορτωμένος βαρειά, ήταν πρώτος στην πορεία. Αυτός ήταν νηστικός και προσπαθούσε να φαν οι άλλοι. Στη μάχη πρώτος, συνεχώς ενθάρρυνε τους αδύνατους που άρχιζαν να υποχωρούν από το βάρος των δυσκολιών. Ποιος δε θυμάται τις δυσκολίες της εχθρικής εκστρατείας του 1947, τη μάχη του χώρου που βάστηξε 82 μέρες με πορεία τη νύχτα και τη μέρα μάχη! Τις δυσκολίες αυτές τις αντιμετώπιζαν νικηφόρα οι μαχητές του τμήματος του, γιατί εμπνέονταν από το παράδειγμα του Διοικητή τους.
Ο Διαμαντής ήταν επίμονος στην εκτέλεση της αποστολής. Όποια αποστολή έπαιρνε όλη την προσοχή του τη συγκέντρωνε στο πως θα τη φέρει με επιτυχία σε πέρας. Οι δυσκολίες που συναντούσε κατά την πορεία της εφαρμογής της αποστολής του δεν τον ζάλιζαν ούτε τον κάναν να χάσει τον προσανατολισμό της αποστολής του. Με επιδεξιότητα τις ξεπερνούσε και αποφασιστικά τραβούσε για την εκτέλεση της αποστολής του. Ήταν το παράδειγμα σ’ όλες τις εκδηλώσεις, γι’ αυτό και έιχε καταχτήσει την εμπιστοσύνη των μαχητών του, έτσι που με το πρώτο νεύμα του οι μαχητές τρέχαν να εκτελέσουν τη διαταγή του. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, γι’ αυτό που αναφέρω το παρακάτω. Το γενάρη του 1948 το Αρχηγείο Ρούμελης έδωσε διαταγή στο Διαμαντή να διεισδύσει βαθειά στη Λοκρίδα, στα χωριά που δεν ξαναπατήσαμε, για στρατολογία, και αφού πραγματοποιήσει αυτό να κάνει ελιγμό προς Θήβα και Πάρνηθα. Ο ελιγμός έγινε με εξαιρετική επιτυχία. Ο εχθρός αιφνιδιάστηκε. Τότε πιάστηκε και ο βολευτής Κουτσοπέταλος και παρά τρίχα γλύτωσαν οι εγκληματίες Ρέντης και ο Γκαουλάιτερ Γκρισγουωλντ που την προηγούμενη μέρα ήταν εκεί. Μέσα στον κάμπο αφού επί 4 ημέρες έδωσε σκληρές μάχες, ύστερα αποσύρθηκε στην Αγόριανη Παρνασσού. Την ίδια μέρα που έφτανε στην Αγόριανη, το 503 τάγμα του εχθρού ανέβηκε στον Παρνασσό αφνιδίασε τους λίγους άνδρες που είχαν μείνει με τον ασύρματο, τα αρχεία κλπ. και τα πήρε. Ο Διαμαντής τόμαθε. Αμέσως κάλεσε τους κατακουρασμένους και άυπνους μαχητές του. Τους είπε αυτό μας συνέβηκε. Για μας είναι ντροπή να πάθουμε τέτοια ζημιά, πρέπει να τους τα πάρουμε. Ξέρω ότι είστε κουρασμένοι αλλά οποιος θέλει ας με ακολουθήσει. Όλο το τμήμα έτρεξε. Περικυκλώνουν το εχθρικό τάγμα και ύστερα από 20 ώρες μάχη το εξόντωσαν, σκότωσαν και το Διοικητή του τάγματος, πήραν όλα τα υλικά του εχθρικού τάγματος, και όλα τα πράγματα που είχαν πάρει του Διαμαντή.
Ο Διαμαντής ήταν σεμνός, απλός και ανιδιοτελής αγωνιστής. Η σεμνότητα του φημιζόνταν. Ποτέ δεν σκέφτηκε τίποτα για τον εαυτό του. Όταν έκανε κριτική, πρώτα τον εαυτό του έβαζε κάτω και μιλούσε για αδυναμίες του. Δεν έκανε καμιά εμφάνιση του εαυτού του. Προσπαθούσε άλλους να προωθεί και ας ήταν δικιά του δουλειά. Η σεμνότητα του ήταν τέτοια που έφτανε σε αδυναμία. Πολλοί συναγωνιστές θα θυμούνται ότι αυτός στον ΕΛΑΣ έφτιαξε τη Δεύτερη Μεραρχία, αυτός πολεμούσε και ο χαφιές Ορέστης έγινε καπετάνιος της, ενώ ο Διαμαντής ήταν ο φυσικός ηγέτης της. Ήταν τόσο απλός, που όποιος πρωτοπήγαινε στο τμήμα του, δεν μπορούσε να διακρίνει ποιος είναι διοικητής. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα. Την άνοιξη του 1947 δώσαμε στον Διαμαντή έναν λόχο Θεσσαλών ανταρτών. Όταν οι αντάρτες πήγαν στο τμήμα είδαν τον αρχηγό τους απλοντυμένο όπω οι μαχητές με ντουφέκι στον ώμο. Τη νύχτα ξάπλωσε σε μια άκρημε τη χλαίνη του μόνο και με φορεμένα τα ‘αρβυλα του. Οι Θεσσαλοί αντάρτες κρυφομιλούσαν μεταξύ τους και λέγαν. «Τι αρχηγός είναι αυτός, δεν μας γεμίζει το μάτι • Μωρέ μη μας παραδώσει αυτός;» Την άλλη νύχτα κάνουν ένα δύσκολο ελιγμό προς Παρνασσό. Τους πέρασε κοντά από το Δαδί. Οι καινούργιοι αντάρτες μονολογούσαν λέγοντας «μωρέ φώτα βλέπουμε , μη μας πάει για παράδοση ;» Όταν είδαν την άλλη μέρα πώς τους οδηγούσε στη μάχη και τις επιτυχίες που είχαν σε εκείνεη τη μάχη και στη συνέχεια σ’ όλες τις μάχες, τόσο τον αγάπησαν, που δεν μπορούσες να τους πάρει από το τμήμα του. Γελαστοί οι αντάρτες λέγαν ύστερα στο Διαμαντή το πάθημα τους.
Ο Διαμαντής ήταν μεγάλος πολεμιστής και από τους καλύτερους τεχνίτες στον πόλεμο. Έδωσε εκατοντάδες μάχες στον ΕΛΑΣ και στο ΔΣΕ. Έδωσε πλούσια πείρα στο ΔΣΕ από άποψη τακτικής, κυρίως στον αντάρτικο αγώνα. Θα σταθώ σε μερικές από τις μάχες που έδωσε και που μας δώσαν πλούσια πείρα.
Α) Στις αρχές Γενάρη στη Ρούμελη οι αντάρτες ήταν λίγοι. Ήταν ανάγκη να δωθεί ένα γερό χτύπημα, να ταραχτεί η αντίδραση και να δυναμώσουμε την εμπιστοσύνη του λαού στις δυνάμες του ΔΣΕ. Παίρνουν απόφαση, ύστερα από πρόταση του Διαμαντή, να χτυπηθεί ο σιδηροδρομικός της Γραβιάς και να πιαστεί η αμαξοστοιχεία που θάφτανε από την Αθήνα στις 2 το απόγευμα. Ήταν δύσκολη επιχείρηση, γιατί ο σταθμός ήταν στο κάμπο και η επιχείρηση έπρεπε να γίνει το μεσημέρι. Ο διαμαντής ενήργησε έξυπνα. Κ΄νησε από αρκετό βάθος το τμήμα χωρίς να γίνει από πουθενά αντιληπτό. Καλύπτει το τμήμα στον κάμπο όλη την μέρα. Την ώρα που έρχονταν το τραίνο έστειλε μια ομάδα σαν πολίτες, για το σταθμό με τα κρμμένα όπλα. Μόλις έφτασε το τραίνο η ομάδα που μπήκε στο σταθμό χτύπησε αιφνιδιαστικά τους σκοπούς, δημιούργησε σύγχυση και με ταχύτητα το τμήμα μέσα σε λίγα λεπτά κυριάρχησε στο σταθμό και αιχμαλώτισε την αμαξοστοιχία. Πήρε πλούσια λάφυρα και αιχμαλώτους, μίλησε στο πλήθος και με ταχύτητα σύμπτυξε κανονικά το τμήμα. Στη μάχη αυτή διακρίνουμε. Καλή μελέτη του στόχου. Ενήργησε με έξυπνο ελγμό σε αρκετό βάθος που εξασφάλισε τον αιφνιδιασμό και έφερε σύγχυση στον εχθρό με το χτύπημα από μέσα που έδωσαν οι ντυμένοι πολίτες αντάτες. Διακρίνουμε ταχύτητα στην εκτέλεση και ωραία σύμπτυξη.
Β) Άλλο καλό παράδειγμα για τον ενεδρευτικό αγώνα είναι το παρακάτω:
Την άνοιξη του 1947 ο εγκληματίας Μπούρος με ένα τάγμα μαυροσκούφηδων έφτασε στη Γραβιά και ετοιμάζονταν να κινηθεί προς την ορεινή Παρνασσίδα. Ο Διαμαντής στη θέση «Λύκου Μάτι», κοντά στη Γκιώνα, στήνει ενέδρα με 75 άνδρες στο σημείο που υποχρεωτικά θα περνούσε ο εχθρός. Οι μαυροσκούφηδες άρχισαν να κινούνται. Τους αφήνει να μπουν όλοι στο βάθος της ενέδρας και με ταχύτητα τους χτυπάει στα πλευρά και στα νώτα με αποτέλεσμα να διαλυθούν τελείως, να έχουν σοβαρές απώλειες σε νεκρούς και να πιαστούν πολλοί αιχμάλωτοι και ο Μπούρος τρέχοντας ξυπόλητος να φθάσει στη Λαμία . Οι αλήτες μαυροσκούφηδες που πιάστηκαν αιχμάλωτοι βλέποντας πώς είχε στηθεί η ενέδρα είπαν μαγκίστικα «βρε μπράβο ενέδρα!» Αυτό είχε μείνει σαν καλαμπούρι στο τμήμα του.
Γ) Με τη μάχη κατά της πόλης Αράχωβας και την κατάληψη της τον Ιούνη του 1947, δόθηκε αρκετή πείρα, γιατί ήταν η πρώτη πετυχημένη μάχη σε κατοικημένο χώρο. Ο Διαμαντής μελέτησε καλά την εχθρική διάταξη, τις αντιστάσεις και το από που θάρθει ο εχθρός για ενίσχυση της. Αφού πήρε τα ανάλογα μέτρα ενάνια στις εχθρικές ενισχύσεις ρίχνει τις κύριες δυνάμεις από μια κατεύθυνση , απασχολώντας με ελαφρές δυνάμεις τον εχθρό και ύστερα από 6ωρο σκληρό αγώνα κυριαρχεί στην πόλη. Κρατά την πόλη δύο μέρες. Πήρε λάφυρα πολλά κα επέφερε σοβαρή φθορά στον εχθρό που έρχονταν για ενίσχυση.
Δ) Ύστερα από τη μάχη του Βάλτου με ταχύτητα διεισδύει στον κυριο όγκο Γκιώνα-Βαρδούσια. Ο εχθρός κινήθηκε εναντίον του. Στρώνει καλή ενέδρα και διαλύει ολοκληρωτικά ένα εχθρκό τάγμα. Ο εχθρός κινάει 12 τάγματα εναντίον του. Αφού τα χτυπάει διαδοχικά και προτού ο εχθρός πραγματοποιήσει κλοιό στο επίκεντρο του, ελίσσεται και βγαίνει στα μετόπισθεν του εχθρού χωρίς να γίνει αντιληπτός. Τη στιγμή που ο εχθρός προχωρούσε προς τις θέσεις του Διαμαντή για να τον εγκλωβίσει, αυτός χτυπάει το Λιδωρίκι, το καταλαμβάνει και πιάνει αιχμάλωτο τον ταξίαρχο Μαρκόπουλο. Εδώ έχουμε έναν υπέροχο συνδυασμό ενεδρευτικού χτυπήματος κατά την κίνηση του εχθρού, ελιγμό πριν φθάσει ο εχθρός στο επίκεντρο του και χτύπημα κατοικημένου χώρου, που γι’ αυτόν βρίσκονταν λίγες οι εχθρικές δυνάμεις, γιατί οι υπόλοιπες είχαν αποσυρθεί για το κυνήγημα του Διαμαντή.
Ο Διαμαντής αντιμετωπίζοντας με τη Μεραρχία του νικηφόρα τρεις μήνες την εχθρική εκστρατεία έπεσε στις 21 του Ιούνη από προδοτικό βόλι. Μα και από τον τέτοιο χαμό του πρέπει να διδαχτούμε. Αυτός πολεμούσε στην πρώτη γραμμή αψηφώντας κάθε κίνδυνο. Εδώ τα στελέχη και οι μαχητές δεν τον φύλαξαν, δεν επαγρυπνούσαν και έτσι χάθηκε προδοτικά ο μεγάλος άνθρωπος Διαμαντής. Πρέπει να γίνει σ’ όλους μάθημα. Να πολεμάμε μα ταυτόχρονα να επαγρυπνούμε. Να προφυλλάσουμε τα στελέχη μας.
Ο Διαμαντής έπεσε, μα ζει στις ψυχές μας. Η ζωή και το έργο του ας γίνει παράδειγμα.
Αιώνια η μνήμη στον ήρωα του λαϊκοεπαναστατικού μας αγώνα, σύντροφο Διαμαντή.
ΓΟΥΣΙΑΣ
27/Ιούνη/1949
*
Για τον «χαφιέ Ορέστη», δηλαδή τον καπετάνιο της ΙΙ Μεραρχίας του ΕΛΑΣ Ανδρέα Μουντρίχα, δείτε εδώ: https://el.wikipedia.org/wiki/%CE%91%CE%BD%CE%B4%CF%81%CE%AD%CE%B1%CF%82_%CE%9C%CE%BF%CF%85%CE%BD%CF%84%CF%81%CE%AF%CF%87%CE%B1%CF%82
Advertisements

9 thoughts on “Γιώργης Βοντίτσος – Γούσιας: Ο επικήδειος του Διαμαντή (Γιάννη Αλεξάνδρου)”

  1. Ο Γιώργος Χουλιάρας (Περικλής) με την ομάδα του ήταν αυτός που συνέλαβε τον ταξίαρχο Μαρκόπουλο. Καταγράφει τον ακόλουθο διάλογο μεταξύ τους:

    «Μα πως είναι δυνατόν, από το Γιδοβούνι που είσασταν το πρωί, να βρεθείτε στο Λιδωρίκι ακόψε;»

    «Ε», του λέω, όλα γίνονται! Καμιά φορά, τα πράγματα έρχονται ανάποδα απ’ ό,τι κανένας τα περιμένει». Στη συνέχεια τον ρωτάω: «Και που είναι οι δυνάμεις σας τώρα;» Είναι φανερό πως αποφεύγει να απαντήσει.

    «Στα βουνά», λέει, εκεί γύρω στο Γιδοβούνι όπου σας είχαν κλεισμένους, όπως μου ανέφεραν, και περίμεναν από ώρα σε ώρα την εξόντωσή σας. Γι’ αυτό τους ενίσχυσα και με τη δύναμη που είχα στο Λιδωρίκι, και κράτησα κοντά μου μόνο ένα μικρό τμήμα για ασφάλεια. Ποτέ δεν μπορούσα να φανταστώ τέτοια ανευθυνότητα από τους δικούς μου και τόση τόλμη από σας»

    («Ο δρόμος είναι άσωτος…», ΒΗΜΑ Μαρτυρίες, σελ. 208)

    *

    Ο ταξίαρχος Μαρκόπουλος ακολούθησε ως αιχμάλωτος για αρκετό καιρό τα τμήματα του ΔΣΕ και κέρδισε την εκτίμηση των ανταρτών. Τον προόριζαν για ανταλλαγή με τον Στέργιο Αναστασιάδη, μέλος του ΠΓ που είχε συλληφθεί. Η ανταλλαγή δεν έγινε και ο ταξίαρχος εκτελέστηκε.

    Μου αρέσει!

  2. Ο Περικλής περιγράφει επίσης με λεπτομέρειες τη τελευταία του συνάντηση με τον Διαμαντή. Προσπάθησε να τον πείσει ότι η τακτική της ηγεσίας του ΔΣΕ να κρατάει «χώρο» στη Ρούμελη (με τα υπολείμματα της ΙΙ Μεραρχίας) οδηγεί μόνο στην εξόντωση των αγωνιστών, χωρίς το παραμικρό όφελος (η συζήτηση έγινε τέλος Απριλίου ή αρχές Μαϊου 1949). Θα έπρεπε, υποστήριζε ο Περικλής, να αποσυρθούν αμέσως βόρεια και να ενωθούν με τις κύριες δυνάμεις του ΔΣΕ. Ο Διαμαντής διαφώνησε και είπε:

    «Αυτό δε γίνεται… Εγώ έχω συναίσθηση της ευθύνης μου απέναντι στην καθοδήγηση, η οποία ξέρει τι κάνει και δεν θα μας αφήσει ποτέ να θυσιαστούμε χωρίς λόγο. Άλλωστε, πόλεμο κάνουμε, θα ‘χουμε και θύματα»

    (σελ. 217)

    Μου αρέσει!

  3. Κάτι που με προβληματίζει ακόμα με τον άτυχο Μαρκόπουλο, (που οι αντάρτες τον προσφωνούσαν με το «συναγωνιστή» και ο ίδιος τους προσφωνούσε με το «παιδί μου»), είναι το εξής:

    Όταν κάποια στιγμή ο Περικλής τού είπε «αν όλα πάνε καλά μπορεί να τελειώσουν και τα δικά σας βάσανα», ο Μαρκόπουλος τον κοίταξε πρώτα καλά-καλά, κούνησε το κεφάλι του και είπε με κάποιο παράπονο: «Όχι, παιδί μου, δεν μ’ αλλάζει εμένα ο Βενιζέλος με τον Αναστασιάδη.»

    Εννοεί, προφανώς, τον Σοφοκλή Βενιζέλο, που ήταν τότε αντιπρόεδρος της ελληνικής κυβέρνησης.

    Γιατί, άραγε να το είπε αυτό; Ανήκαν, μήπως, σε διαφορετικές πολιτικές παρατάξεις; Υπήρχε κάποια αντιπαλότητα μεταξύ τους;

    (Δες Γ. Χουλιάρας-Περικλής, «ο δρόμος είναι άσωτος», εκδ. Οιωνός, Λαμία 2006, σελ. 633)

    Μου αρέσει!

  4. Λέει ο Γούσιας:
    «Οι ψυχές όλων είναι γιομάτες σήμερα από μεγαλύτερη αποφασιστικότητα να συνεχίσουν και να τελειώσουν το έργο του [του Διαμαντή]»….
    To απίστευτο είναι ότι όλα αυτά τα αγωνιστικά και τα αισιόδοξα, ο θλιβερός Γούσιας τα λέει στα τέλη Ιουνίου του 1949. Ο λόγος του αυτός δημοσιεύτηκε στον «Δημοκρατικό Στρατό» (φύλλο 7) του Ιουλίου 1949! Πάθος που τυφλώνει και αφανίζει…

    Με τη φράση του:
    «Με αδιαλλαξία αντιμετώπισε [ο Διαμαντής] τα δειλά στοιχεία που δεν ήθελαν να υπακούσουν στη γραμμή τού κόμματος για τη συμφωνία τής Βάρκιζας», ο μέγας «στρατηγός» Γούσιας φωτογραφίζει ξεκάθαρα τον Άρη Βελουχιώτη και τον αποκαλεί «δειλό»…

    Λέει ακόμα ότι ο Διαμαντής «χάθηκε από το προδοτικό βόλι τού εχθρού», και ότι «τα στελέχη και οι μαχητές δεν τον φύλαξαν»…

    Ο Χαριτόπουλος, πάντως, (ΑΟΑΤΑ, σελ. 777), τα λέει αλλιώς:
    «Ο Διαμαντής σκοτώθηκε στα Βαρδούσια στις 21 Ιουνίου 1949, στη θέση Αδρασκέλα τού χωριού Μάρμαρα. Τον εκτέλεσε εν ψυχρώ,πισόπλατα, όπως κατέθεσε ο ίδιος στο Στρατοδικείο, ο γενικός επιμελητής του Θύμιος Κατσόγιαννος για να πάρει χάρη: ‘Σκότωσα το Διαμαντή, σκότωσα το Διαμαντή’, άρχισε να φωνάζει προς τη μεριά του στρατού.»…

    Μια λεπτομέρεια, τέλος, ως προς τη σχεδόν τυφλή πίστη τού Διαμαντή στην κομματική καθοδήγηση:
    (Ο Γούσιας παραθέτει τα [υποτιθέμενα] λόγια τού ίδιου του Διαμαντή):

    «Πιστεύω στο Κόμμα, κι’ αν ακόμα το Κόμμα μου στείλει ένα πιονέρο καθοδηγητή, εγώ θα τον δεχτώ».

    Πηγή τού Γούσια για τη συγκεκριμένη φράση τού Διαμαντή, πρέπει να ήταν τότε (1949) ο Χ. Φλωράκης. Ο τελευταίος, ως Γ.Γ. της Κ.Ε. του ΚΚΕ, (26.10.1988) είχε πει:
    «Ήτανε Απρίλης του ’47. Ήμαστε οι δυο μας [Φλωράκης-Διαμαντής] στο χωριό Κολοκυθιά τής ορεινής Παρνασσίδας, όταν ήρθε κάποιο διοικητικό στέλεχος μιας στρατιωτικής μονάδος κι έκανε παράπονα στο Διαμαντή για τον κομματικό υπεύθυνο της μονάδας ότι είναι νέος κλπ. Ο Διαμαντής τον άκουσε και του είπε χαρακτηριστικά: Εμένα κι ένα αετόπουλο να μου έβαζε το κόμμα σαν καθοδηγητή, εγώ θα το δεχόμουνα».

    Ο Φλωράκης λέει πως ο Διαμαντής χρησιμοποίησε τη λέξη «αετόπουλο». Ο Γούσιας, (θέλοντας ενδεχομένως να το στρογγυλέψει λιγάκι), λέει πως ο Διαμαντής χρησιμοποίησε τη λέξη «πιονιέρος».

    Δες την (εξαιρετικά δυσεύρετη) αγιογραφία τού Διαμαντή, Γεώργιος Ματζώρος, «Ο Καπετάν Διαμαντής, ο Σταυραετός τής Ρούμελης», Αθήνα 1994, σελ. 265.

    Όπως είναι γνωστό, το ημερολόγιο του Διαμαντή, (14 Μαρτίου 1949-19 Ιουνίου 1949), έχει δημοσιευθεί στον Ριζοσπάστη (5-11.7.1998). Ο Κώστας Πεντεδέκας, πάντως, πιστεύει απόλυτα ότι για το διάστημα 16-24 Απριλίου 1949, [ο Διαμαντής] «δεν έγραψε μόνο αυτά» που εμφανίζει το δημοσιευμένο ημερολόγιο… Και συνεχίζει: «Ίσως κάποτε εκείνοι που το πήραν θελήσουν να δώσουν στη δημοσιότητα όλο το γραπτό του»….
    Δες «Το Ημερολόγιο του Γιάννη Αλεξάνδρου (Διαμαντή)», εκδ. Κόκκινη Βιβλιοθήκη, Αθήνα 2015, σελ. 15. Στην ίδια έκδοση (σελ. 7) δημοσιεύεται και το θαυμάσιο ποίημα του Γιώργη Δερβένη (Αλέξη Πάρνη) για τον Διαμαντή, πρωτοδημοσιευμένο στην εφημερίδα τού ΔΣΕ «Προς τη Νίκη» στις 3.7.1949.

    Έσερνες χρόνια πρώτος το χορό,
    πολέμαρχος στα ρουμελιώτικα τ’αλώνια…
    Παίζαν νταούλια κλέφτικα το κάλεσμα το βροντερό
    κι οι μάνες σε τραγούδαγαν πλάι στα παραγώνια.
    Ένα τραγούδι λάμνοντας με πορφυρό κουπί
    έρχεται εκεί που σ’ έριξε της μπαμπεσιάς το βόλι.
    Μέσα του ταξιδεύουνε όλου του κόσμου οι σκοποί
    και σ’ έχει πάντα η λευτεριά σίγουρο αραξοβόλι.
    Με περηφάνια σε κοιτάει ο Γέρος του Μοριά,
    που ΄ρθε καβάλα στ’ άτι του για να σε πάρει.
    Σύντροφο σ’ έχει μπιστικό η παλιά μας κλεφτουριά
    κι όλης της γης οι δοξασμένοι κομμουνάροι.
    Τώρα της επανάστασης σειώντας τον κεραυνό,
    πάλι καβάλα στέκεσαι στου τραγουδιού τη ράχη,
    το σάλπισμά σου στέλνοντας μέχρι τον ουρανό,
    κινάει η Μεραρχία σου για τη μεγάλη μάχη.

    Ωστόσο:
    Όσο κι αν ο λιβανωτός για τον τραγικό Διαμαντή συνεχίζεται ακατάσχετος, προσωπικά πιστεύω ότι ο σπουδαίος αυτός μάστορας του αντάρτικου δεν έβλεπε μακριά. Τον βάραινε (κι αυτόν, όπως και τον Άρη) η ρετσινιά τού «δηλωσία». Μόνο το 1948, όταν έγινε διοικητής τής 2ας Μεραρχίας τού ΔΣΕ, (Πρώην Αρχηγείου Ρούμελης), ο Διαμαντής, με πρόταση του «μεγάλου» Γούσια προς το Π.Γ. του ΚΚΕ, απηλλάγη από τη ρετσινιά αυτή, και δόθηκε εντολή το στοιχείο αυτό να μη γράφεται πια στο βιογραφικό του… Κι αυτό, όχι μόνο χάρις στα προσόντα του ως ηγετικού στελέχους τού αντάρτικου και στον ηρωισμό που είχε ως τότε πάντοτε επιδείξει, μα και χάρις στη σχεδόν τυφλή κομματική πίστη και πειθαρχία του. Δες «Το Ημερολόγιο του Γιάννη Αλεξάνδρου (Διαμαντή)», ό.π. σελ. 18.
    Αλλά και το περίφημο άρθρο του στο φ. 12 του «Δημοκρατικού Στρατού», (Δ/βριος 1948), υπό τον τίτλο: «Με τη μάχη κερδίζουμε το χώρο μας. Με τη μάχη θα λύσουμε τα προβλήματά μας», (που δημοσιεύεται κι αυτό στην παραπάνω έκδοση της ‘Κόκκινης Βιβλιοθήκης’), το ίδιο περίπου μαρτυρεί. Ο ιδεολογικός φανατισμός του, η σχεδόν τυφλή πίστη του στο Κόμμα και στην ‘αλάθητη’ γραμμή του, δεν το άφηναν να δει, (ούτε τον Δεκέμβριο του 1948!), ότι όλα είχαν πια τελειώσει, και ότι ο ίδιος και τα παλικάρια του εκαλούντο απλώς να αυτοθυσιασθούν απάνθρωπα, μπας και σώνονταν τα τάχα μου άπαρτα κάστρα του Ζαχαριάδη στη ΒΔ Ελλάδα… «Τόσα κορμιά ριγμένα στα σαγόνια της γης· τόσες ψυχές δοσμένες στις μυλόπετρες, σαν το σιτάρι. … πώς τόσος πόνος τόση ζωή πήγαν στην άβυσσο για ένα πουκάμισο αδειανό για μιαν Ελένη»…

    Δια Μαρξ και Στάλιν σαλοί…

    Γαίαν έχοιεν ελαφράν…

    Μου αρέσει!

  5. «Γιατί, άραγε να το είπε αυτό; Ανήκαν, μήπως, σε διαφορετικές πολιτικές παρατάξεις; Υπήρχε κάποια αντιπαλότητα μεταξύ τους;»

    Μάλλον ήταν απλά ρεαλιστής γιατί γνώριζε τη «σκληρή» γραμμή της κυβέρνησης, η οποία πολύ δύσκολα θα αναγνώριζε (εμμέσως πλην σαφώς) την ΠΚΔ ερχόμενη σε συνεννοήσεις μαζί της για την ανταλλαγή. Από την άλλη, το ΚΚΕ έχασε την ευκαιρία να κάνει μια κίνηση «ανωτερότητας», να απελευθερώσει δηλαδή τον άτυχο ταξίαρχο, κάτι που ίσως ήταν ευεργετικό για τους δικούς του μαχητές που είχαν αιχμαλωτιστεί, φυλακιστεί, περίμεναν δίκες κλπ: θα ήταν μια πρώτης τάξεως διπλωματική – προπαγανδιστική ενέργεια, αν μπορούσε να «κολλήσει» με τις εσωτερικές μυθολογίες που κυριαρχούσαν τότε στα στελέχη του.

    Για τα σχετικά με τον Διαμαντή… ευχαριστούμε!

    Υποθέτω ότι η μέχρι τέλους προσήλωση – υπακοή στα κελεύσματα της «καθοδήγησης» είχε δυο αιτίες: α. τη δήλωση που είχε κάνει παλιά και β. δεν ήθελε να έχει την τύχη του Άρη (να κατηγορείται ως δειλός από το Κόμμα κλπ) Ο Χουλιάρας (Περικλής) αφήνει να εννοηθεί ότι ο Διαμαντής συμφωνούσε μαζί του (να κινηθούν άμεσα προς βορράν) αλλά προτίμησε να αυτοθυσιαστεί (μαζί με τα απομεινάρια της ΙΙ Μεραρχίας) για να μη κατηγορηθεί πως δεν υπάκουσε στις εντολές.

    Στην πράξη και ο Περικλής έκανε το ίδιο, παρά τα όσα έλεγε. Μέχρι που του ανέθεσαν να συγκεντρώσει τους ξεκομμένους αντάρτες του ΔΣΕ (μετά την ήττα) και να τους οδηγήσει στην Αλβανία, όπως κι έκανε.

    Η θέση αυτών των ανθρώπων, σαν τον Διαμαντή, τον Χουλιάρα κλπ, που συνθλίβονταν ανάμεσα στις επιταγές της λογικής (δεδομένων των συνθηκών) και στο καθήκον απέναντι στο Κόμμα ήταν πραγματικά τραγική.

    Μου αρέσει!

  6. Για το κλίμα τού φόβου τών στελεχών τού ΔΣΕ απέναντι στην ανώτατη ηγεσία, ο μετρημένος Περικλής γράφει, (αναφερόμενος στη στάση τού Παναγιώτη Υφαντή, του Παύλου Μπέικου και άλλων, μετά τον θάνατο του Διαμαντή και τη διάλυση της 2ας «Μεραρχίας»):

    «Μήπως είχαν άγνοια της κατάστασης; Όχι. Το έκαναν σκόπιμα; Όχι. Το έκαναν μόνο από φόβο; Όχι, γιατί μερικοί απ’ αυτούς θυσιάστηκαν. Τότε γιατί το έκαναν; Το έκαναν μήπως γιατί δεν είχαν το θάρρος τής γνώμης τους; Όχι, γνώμη είχαν, τους έλειπε όμως το θάρρος να την πούνε επειδή ήξεραν ότι αυτό αποτελεί αμαρτία. Αμαρτία που η θρησκεία που και οι ίδιοι εφάρμοζαν πιστά δεν είχε την υπομονή να την τιμωρήσει μετά θάνατο, αλλά την τιμωρεί εν ζωή, κόβει το δρόμο τής ανάδειξης στην ιεραρχία, εξοντώνει πολιτικά και ηθικά -και μερικές φορές και φυσικά- όποιον παραβεί το δόγμα ‘πίστευε και μη ερεύνα’ κι εκείνον που θ’ αμφισβητήσει το αλάθητο της εκκλησίας«….
    Δες Γιώργος Χουλιάρας-Περικλής, «ο δρόμος είναι άσωτος», εκδ. Οιωνός, Λαμία 2006, σελ. 666.

    Τέλη Οκτωβρίου 1949, συνεχίζει ο Περικλής, είχαν φθάσει στα Άγραφα (σταλμένα από τον Γράμμο) δυο μικρά, ευέλικτα τμήματα ανταρτών υπό τους Χ. Φλωράκη και Γ. Αθανασίου. Έφεραν τα νέα τής πτώσης τού Γράμμου και της «σύμπτυξης» του (κύριου όγκου τού) ΔΣΕ στην Αλβανία. Είχαν εντολές να περιμαζέψουν ξεκομμένους, σκόρπιους αντάρτες και να τους προωθήσουν και αυτούς για την Αλβανία.
    Η εντολή ήταν ρητή: Θα παίρνετε μαζί σας όσους κατά την κρίση σας μπορούν να περπατήσουν. Θα λέτε σε όλους ότι θα προχωρήσουμε πάνω από το Καρπενήσι και τα Άγραφα, μέχρι να συναντήσουμε συγκροτημένα τμήματα. «Σε κανέναν δεν θα πείτε ότι φεύγουμε για Αλβανία» (!!!)

    Άσχετα με το ποια θα ήταν πιθανότατα η τύχη τους αν έμεναν στην Ελλάδα, γιατί οι αντάρτες δεν θα έπρεπε να ξέρουν ότι θα τους οδηγούσαν στην Αλβανία; Γιατί ο Μεγάλος Αρχηγός, ο Ζαχαριάδης, πίστευε ακόμα ότι δεν είχαν όλα οριστικά χαθεί. Τους ήθελε όλους στην Αλβανία (Βουλγαρία). Για να ξεκουραστούν, να ανασυγκροτηθούν, να ανεφοδιασθούν και να ξαναγυρίσουν σύντομα στην Ελλάδα, για να αναμετρηθούν με τον «μοναρχοφασισμό»….

    Από τα υπολείμματα των ανταρτών που θα παρέμεναν στο εσωτερικό, θα συγκροτούνταν μικρά τμήματα 40-50 ανδρών. Σκοπός τους θα ήταν η εμψύχωση «του λαού» και η παρενόχληση του εχθρού. Τα τμήματα αυτά θα ήταν οι «εμπροσθοφυλακές» των τμημάτων που ετοιμάζονται να ‘ρθουν για την τελική αναμέτρηση με τον αντίπαλο».

    Κι όλα αυτά, καταλήγει ο Περικλής, «γιατί η ηγεσία δεν είχε το θάρρος και την εντιμότητα ν’ αναλογιστεί το μέγεθος της καταστροφής που οδήγησε το κίνημα και το λαό ολόκληρο εξαιτίας της ανικανότητάς της, να βγει να το διακηρύξει ανοιχτά, και προσπαθούσε με τέτοια νταηλίκια, με άλλων τα κεφάλια στον τουρβά, να δικαιολογήσει τον εαυτό της».
    Δες Γιώργος Χουλιάρας-Περικλής, ό.π. σελ. 192, 193, 692, 693, 717-722.

    Μιλάμε για «σαλούς» του διαόλου!…

    Μου αρέσει!

  7. Δεν είναι ακριβώς φόβος, ούτε ήταν ακριβώς «σαλοί» (ήταν… περίπου). Πρόκειται για ένα πολύπλοκο ψυχολογικό φαινόμενο, του οποίου η περιγραφή είναι πέρα από τις δικές μου δυνατότητες. Ίσως το επιχειρήσω, παρ’ όλ’ αυτά, κάποια στιγμή. Αντίθετα οι «επροσθοφυλακές» θα είναι ένα από τα προσεχή θέματα των «σημειώσεων»… καιρού επιτρέποντος.

    Μου αρέσει!

  8. Το «σαλούς», το χρησιμοποιώ με την ένοια όχι του τρελού, (του μη έχοντος σώας τας φρένας),
    αλλά του άκρως παθιασμένου και φανατικού, του επικίνδυνα «τρελαμένου» με κάτι.

    Ο Γιάννης Μαρίνος, ως νεαρός δημοσιογράφος, είχε καλύψει την πολύκροτη δίκη τού Νίκου Πλουμπίδη (1953). Η εντύπωση που του είχε κάμει τότε ο τραγικός αυτός άνθρωπος, ήταν τρομερή.

    Γράφει ο Μαρίνος:
    «Ο άνθρωπος αυτός δεν είχε ανθρώπινα στοιχεία για να αισθανθεί αγανάκτηση, να θυμώσει γι’ αυτούς που τον έλεγαν προδότη, που ήταν σύντροφοί του και που ήξερε ότι λένε ψέμαρα,……. σκεπτόμουν με φόβο πώς θα συμπεριφερόταν αυτός ο άνθρωπος αν αποκτούσε εξουσία. Θα μπορούσε να σφάξει τη γυναίκα του και τα παιδιά του εάν το κόμμα του το ζητούσε».

    Δες Σ. Κούλογλου, «Μαρτυρίες για τον Εμφύλιο και την ελληνική Αριστερά, Εστία, Αθήνα 2006, σελ. 294-295.

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s