Θεσσαλονίκη

«Ο Σαρτζετάκης δεν έδεσε την υπόθεση Λαμπράκη, αν και είχε στοιχεία»

«Ηρθα να σας βρω για να μη μείνει η ιστορία αμαρτύρητη».

Με αυτά τα λόγια κοιτώντας μας στα μάτια ξεκινά την κουβέντα ο 77χρονος Λεωνίδας Κοντουδάκης, πρώην στέλεχος της ΕΔΑ, αυτόπτης μάρτυρας της δολοφονίας του Γρηγόρη Λαμπράκη.

Ερχεται να μας βρει κρατώντας δύο εφημερίδες: η πρώτη είναι η «Εφ.Συν.», το φύλλο της 23ης Ιανουαρίου 2017, ανοιγμένη στο θέμα «Ενα βιβλίο-ανατροπή της Ιστορίας», για την εκδήλωση παρουσίασης του δίτομου έργου του πρώην Προέδρου της Δημοκρατίας Χρήστου Σαρτζετάκη με τίτλο «Επιτελών το καθήκον μου».

Η άλλη εφημερίδα είναι η «Μακεδονία» και το φύλλο της 15ης Οκτωβρίου 1966.

Στο πρωτοσέλιδό της μια φωτογραφία του στρατιώτη -τότε- Κοντουδάκη να καταθέτει στη δίκη της δολοφονίας Λαμπράκη.

Το φύλλο της «Μακεδονίας» με στιγμιότυπο από την ημέρα που κατέθεσε στο δικαστήριο ο Λεωνίδας ΚοντουδάκηςΤο φύλλο της «Μακεδονίας» με στιγμιότυπο από την ημέρα που κατέθεσε στο δικαστήριο ο Λεωνίδας Κοντουδάκης |

❝ Ο Σαρτζετάκης, που τώρα αλλοιώνει την ίδια την Ιστορία, δεν την “έδεσε” καλά την υπόθεση παρότι είχε μαρτυρίες. Τώρα προσπαθεί να πάρει όλη τη δόξα, ενώ ήταν ο εισαγγελέας Πρωτοδικών Νίκος Αθανασόπουλος αυτός που έκανε την έρευνα στο σπίτι του Γκοτζαμάνη και αποκάλυψε την ταυτότητα της “Καρφίτσας”. Αν ήταν άλλος ανακριτής είμαι σίγουρος ότι η υπόθεση θα προχωρούσε πολύ περισσότερο.

Δεν ξέρω αν θα έφτανε πιθανώς στη βασίλισσα που μάλλον είχε δώσει την εντολή, αλλά θα έφτανε στον αρχηγό της ΚΥΠ, θα έφτανε στον Κατσούλη, στον Μήτσου, στον Δόλκα, στον Διαμαντόπουλο, σε όλους τους ανώτερους αξιωματικούς της Ασφάλειας που ήταν μυημένοι στο σχέδιο ❞, λέει ο Κοντουδάκης και αρχίζει να εξιστορεί τα γεγονότα της δολοφονίας και των ανακρίσεων.

Ο λόγος του είναι συγκροτημένος και η μνήμη του ισχυρή.

❝ Είχαμε εξεταστική περίοδο τότε, το πρόγραμμά μας ήταν φορτωμένο αλλά ήταν πολιτικό καθήκον μας να πάμε στην ομιλία του Λαμπράκη, που ήταν ήδη ξακουστός.

Οσο περιμέναμε την έναρξη της εκδήλωσης, κάτω από το κτίριο είχαν μαζευτεί τραμπούκοι.

Βρίζανε, φωνάζανε με βασικά συνθήματα “Βούλγαροι ουστ”, “Η ΕΔΑ στη Βουλγαρία” και μας έριχναν συμπαγή τούβλα.

Κάποια στιγμή ήρθε μέσα στην αίθουσα ο Λαμπράκης με ένα καρούμπαλο στο κούτελο. Τον είχαν χτυπήσει.

Στην ομιλία του μιλούσε για το φιλειρηνικό κίνημα, για τον Μπέρναρντ Ράσελ και άλλους.

Διέκοψε τουλάχιστον δέκα φορές ζητώντας βοήθεια από τον διοικητή Χωροφυλακής, από τον εισαγγελέα, από τον νομάρχη.

Ζητούσε βοήθεια κυρίως για να γλιτώσουμε εμείς. Οταν τελείωσε η ομιλία, κατεβήκαμε στην είσοδο. Εκεί ο αστυνομικός διευθυντής μάς πρότεινε να μπούμε σε ένα αστικό λεωφορείο.

Εμείς αντιδράσαμε, ήταν δεδομένο πως αν μπαίναμε θα κινδύνευε η ζωή μας με τα τούβλα που έριχναν οι τραμπούκοι.

Μεταξύ μας λέγαμε το καλαμπούρι “όχι άλλο καρούμπαλο” για να σπάσει ο πάγος.

Αυτό ήταν το τελευταίο χαμόγελο του Λαμπράκη.

Βγαίναμε λίγοι λίγοι. Ημασταν 15 μπροστά από τον Λαμπράκη σαν εμπροσθοφυλακή και άλλοι τόσοι από πίσω του.

Απέναντι από την είσοδο μπροστά από το κατάστημα της “Μέλισσας” βρίσκονταν καμιά δεκαπενταριά γαλονάδες, ανώτεροι αξιωματικοί της Χωροφυλακής, από τα κεφάλια τους εξείχε αυτό του δίμετρου επιθεωρητή Χωροφυλακής Βορείου Ελλάδος, Κ. Μήτσου.

Μας κοιτούσαν, βγήκαμε από την Ερμού προχωρώντας προς την Αγια-Σοφιά.

Το απέναντι πεζοδρόμιο ήταν γεμάτο τραμπούκους. Ανεβήκαμε 15 μέτρα προς τα πάνω, προς την Εγνατία στο πεζοδρόμιο που δεν είχε τραμπούκους.

Ακόμα ηχεί στα αυτιά μου η φωνή του Σύλλα Παπαδημητρίου, πρώην γραμματέα της ΕΔΑ Θεσσαλονίκης, να λέει “από εδώ, παιδιά”.

Παίρνει τον Λαμπράκη και βγαίνει μπροστά πρώτος. Εμείς η εμπροσθοφυλακή είχαμε αποκοπεί ❞.

Η δολοφονία

❝ Εκείνη τη στιγμή γυρίζω και βλέπω το τρίκυκλο να τρέχει δαιμονιωδώς και στο ένα παραπέτι να είναι πιασμένος ο Μανώλης Χατζηαποστόλου και στο άλλο ένας άλλος.

Είχε τόση ορμή το τρίκυκλο που για τον Χατζηαποστόλου, η στροφή που έκανε το τρίκυκλο τον ευνόησε και ανέβηκε πάνω στην καρότσα.

Ο δε άλλος που ήταν στο δεξί παραπέτι, έπεσε κάτω, έκανε 4-5 τούμπες και έσκασε στα πόδια των γαλονάδων.

Αυτοί παρέμειναν ακίνητοι σαν να μη συμβαίνει τίποτα.

Μια κοπέλα, η αρραβωνιαστικιά του Μανώλη του Μακρή, φωνάζει “τον σκότωσαν”.

Εγώ βλέπω τον Λαμπράκη φαρδύ-πλατύ στο έδαφος με το χέρι κάτω, πέφτω πάνω στο κεφάλι του να το σηκώσω, εκείνη την ώρα έρχεται ένας τραμπούκος από τους άλλους και με βαράει και μένα στο κεφάλι πισώπλατα με ένα σακ βουαγιάζ γεμάτο πέτρες.

Αφήνω τον Λαμπράκη κάτω και ορμάω να τον πιάσω, ανοίγουν τον κλοιό οι χωροφύλακες που ήταν ο ένας δίπλα στον άλλον, περνάει αυτός ανάμεσα, ενώ εμένα με εμποδίζουν.

Τους υποδεικνύω ότι αυτός ήταν που με χτύπησε.

Θυμάμαι σαν χτες τον επικεφαλής αξιωματικό, χαλαρό, είχε τα χέρια του πίσω από την πλάτη, σαν να πήγαινε βόλτα και ο Λαμπράκης τέζα στο έδαφος. Από το ένα ρουθούνι του έτρεχε αίμα.

Οδηγήθηκε στο Πρώτων βοηθειών και από κει και πέρα είναι γνωστή η εξέλιξή του. Εγώ γυρνάω τότε στον τόπο του εγκλήματος.

Μόνος πλέον, μαζεύω τα πράγματα του Λαμπράκη. Περνάω μέσα από τους τραμπούκους.

Τότε δεν με χτύπησαν, ο στόχος ήταν ένας και μοναδικός, ο Λαμπράκης ❞.

Ο ρόλος του Κατσούλη

❝ Για να περάσει το τρίκυκλο, έπρεπε να ανοίξουν τον κλοιό τους οι χωροφύλακες, όρμησε το τρίκυκλο και μετά ξαναέκλεισαν.

Ανάμεσα σε αυτούς ήταν και ο Δημήτρης Κατσούλης, διοικητής του 5ου Αστυνομικού Τμήματος επί της Εγνατίας.

Είχε πάρει εντολή άνωθεν και οργάνωσε τη δολοφονία αριστοτεχνικά. Μέσα στο κόλπο ήταν τουλάχιστον 15 ανώτεροι αξιωματικοί.

Επειτα από χρόνια, ένας μοίραρχος της Χωροφυλακής που ήταν μπροστά στη δολοφονία μού είπε: “Οσα λέγατε το πρωί εσείς στην ΕΔΑ, τα μεσάνυχτα εμείς τα είχαμε μάθει, κάποιος δικός σας ερχόταν και μας τα έλεγε όλα”. Είχαν ρίξει πολλούς χαφιέδες.

Το επόμενο πρωί γύρισα στα γραφεία της ΕΔΑ στην Αριστοτέλους, με τα πράγματα του Λαμπράκη, ήθελα να του τα επιστρέψω, αν αυτός ήταν ζωντανός.

Μου λένε: “Είναι αργά πια, είναι κλινικά νεκρός”.

Μας μάζεψε ο Ηλίας Ηλιού δύο μέρες μετά και μας είπε προς τιμήν του: “Δεν τον σκότωσε ο Καραμανλής, η εντολή ήταν από ψηλά”.

Βγαίνοντας στο ασανσέρ τότε, έρχεται τρέχοντας ο Μίκης και μας λέει: “Μην τον ακούτε, εσείς θα λέτε ότι τον σκότωσε ο Καραμανλής”.

Εμείς ακούσαμε τον Ηλιού. Αργότερα, όταν ο εισαγγελέας Αθανασόπουλος βρήκε την ταυτότητα της “Καρφίτσας”, εμείς πανηγυρίζαμε που στο στόχαστρο της ανάκρισης μπήκαν και οι παρακρατικοί και οι αξιωματικοί.

Πηγαίναμε μόνοι μας να καταθέσουμε, αισθανόμασταν το χρέος και είχαμε την τόλμη ❞.

Η ανάκριση που δεν έγινε ποτέ

Ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας Χρήστος ΣαρτζετάκηςΟ πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας Χρήστος Σαρτζετάκης | INTIME NEWS/ΧΑΛΚΙΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΣ

❝ Ενα πρωινό χτυπάω την πόρτα του Σαρτζετάκη, είχε κλειστά τα παντζούρια, καθισμένος μέσα στο ημίφως στη γωνιά του γραφείου του, με κάτι χοντρά γυαλάκια μαύρα.

Είχε ένα ύφος σαν να ήθελε να σε δαγκώσει. Πιθανώς να βοηθούσε για τις ανακρίσεις.

Του λέω “ήρθα να καταθέσω για τη δολοφονία”, μου λέει “ήσουν εκεί;. “Βεβαίως ήμουν εκεί”.

Η δεύτερη κουβέντα του: “Ανήκεις στην ΕΔΑ;. “Βεβαίως ανήκω στη Νεολαία της ΕΔΑ”, απαντώ.

“Δεν σε χρειάζομαι, φύγε”, μου λέει. Ξαφνιάστηκα. “Και πες στο κόμμα σου να μη μου στείλει άλλους”.

Αποφασίσαμε με άλλους συντρόφους να συντάξουμε ένα κείμενο, στο οποίο αναφέραμε πως καθοδηγητής της δολοφονίας ήταν ο Δημήτρης Κατσούλης.

Αυτόν είδαμε, αυτόν μολογάμε. Το χαρτί με τα ονόματα όλων των υπευθύνων το πήγαμε στα δικαστήρια.

Ο Σαρτζετάκης είχε όλα τα στοιχεία να “δέσει” και τον Κατσούλη. Αλλά δεν τον κάλεσε καν να καταθέσει.

Μετά την ανακοίνωση της απόφασης, ο ηρωικός εισαγγελέας της έδρας Δελαπόρτας είπε στην αγόρευσή του: “Η απόφαση του δικαστηρίου σας έριξε φως στην υπόθεση ωσεί εξηντλημένης λυχνίας”.

Βλέποντας τη μετέπειτα στάση του Σαρτζετάκη, ακούγοντας αυτά που περιγράφει στο βιβλίο του με τα αντικομμουνιστικά του παραληρήματα, απορώ πώς αυτός ο άνθρωπος ύστερα από 40 τόσα χρόνια έχει ακόμα αυτό το μένος.

Και αυτός τολμά να γράψει σε βιβλίο αυτά τα πράγματα, για να μείνουν στην αιωνιότητα;

Εγώ είμαι σίγουρος ότι όταν έκανε την ανάκριση για τη δολοφονία του Λαμπράκη, στο πίσω μέρος του μυαλού του υπήρχε η σκέψη: “Καλά του κάνανε και τον σκοτώσανε γιατί ήταν κομμουνιστής”.

Την ημέρα που κατέθετα στη δίκη για τον Λαμπράκη η δικαστική αίθουσα, και έξω από αυτήν, ήταν γεμάτη από τραμπούκους και χωροφύλακες.

Βγαίνοντας έξω με βρίζανε: “Βούλγαρε, θα σου δείξουμε”.

Αισθάνθηκα πικρία γιατί τότε, παρότι η μισή νεολαία ήταν στους Λαμπράκηδες, κανένας σύντροφος δεν βρέθηκε εκεί για συμπαράσταση.

Και γι’ αυτό τώρα που γίνεται η δίκη του Φύσσα πηγαίνω κάθε μέρα.

Το θεωρώ υποχρέωσή μου να συμπαρασταθώ στους μάρτυρες και στην οικογένεια του Παύλου ❞.

 

Πηγή: «Ο Σαρτζετάκης δεν έδεσε την υπόθεση Λαμπράκη, αν και είχε στοιχεία» | Η Εφημερίδα των Συντακτών

Advertisements

3 thoughts on “«Ο Σαρτζετάκης δεν έδεσε την υπόθεση Λαμπράκη, αν και είχε στοιχεία»”

  1. Ενα βιβλίο-ανατροπή της Ιστορίας

    Χρήστος Σαρτζετάκης Τον βαθύ αντικομμουνισμό του ξεδίπλωσε ο πρώην ΠτΔ, παρουσιάζοντας το βιβλίο του για την υπόθεση Λαμπράκη

    Συντάκτης: Απόστολος Λυκεσάς

    «Eυτυχώς που είναι αντικομμουνιστής ο Σαρτζετάκης και λέει πράγματα που αν τα λέγαμε εμείς θα ξεσηκωνόταν ο ντουνιάς. Κι είναι επίκαιρο το βιβλίο του διότι όσα συμβαίνουν τώρα μοιάζουν με όσα συνέβαιναν τότε». Αυτή είναι η κεντρική ιδέα που αποκόμισε όποιος παρακολούθησε την εκδήλωση της περασμένης Παρασκευής στη Θεσσαλονίκη, όπου παρουσιάστηκε το δίτομο έργο του πρώην Προέδρου της Δημοκρατίας «Επιτελών το καθήκον μου» (εκδόσεις Κέρκυρα).

    Κι ήταν διευρυμένο και διακομματικό το πάνελ των παρουσιαστών που τίμησαν μεν τον ανακριτή στην υπόθεση της δολοφονίας Λαμπράκη αλλά όσοι πιθανόν διαφωνούσαν, για παράδειγμα, με την εξίσωση φασισμού, ναζισμού και κομμουνισμού κατάπιαν τη γλώσσα τους ή προτίμησαν να μην πουν τίποτα απολύτως. Εκτός και συμφωνούσαν, οπότε τους αδικούμε.

    Η εκδήλωση στην αίθουσα της παλιάς Φιλοσοφικής του ΑΠΘ συνέπεσε χρονικά με την τελετή ορκωμοσίας του νέου Αμερικανού πρόεδρου, αλλά, αν και είχε όλες τις προϋποθέσεις να εξελιχθεί σε μείζον γεγονός -καθώς ένα πρόσωπο-κλειδί σε μια υπόθεση που συγκλόνισε την πόλη και τη χώρα μιλά και καταγράφει αναλυτικά όσα συνέβησαν και τα έζησε ως πρωταγωνιστής- ήταν επίπεδη.

    Η αίθουσα ήταν γεμάτη μόλις κατά το 1/3, με τους πολίτες και την πόλη να είναι ουσιαστικά απούσα και αδιάφορη. Ο δήμαρχος Γιάννης Μπουτάρης που είχε αναγγελθεί στην πρόσκληση έλειπε και εκπροσωπήθηκε από την αντιδήμαρχο Καλυψώ Γούλα. Μέλη της Νεολαίας Λαμπράκη και στελέχη της ΕΔΑ που έζησαν το βράδυ της δολοφονίας του Γρηγόρη Λαμπράκη απουσίαζαν εκκωφαντικά, πλην ενός.

    Οι εισηγήσεις περιστράφηκαν μεν γύρω από το περιεχόμενο των 1.700 σελίδων του δίτομου έργου, κυρίως μέσα από το υμνολόγιο στο πρόσωπο και τη στάση του ανακριτή, τότε, Σαρτζετάκη, ωστόσο διακριτικά καταγράφηκαν ακόμη και… οι συμφωνίες.

    Μπλε και άσπρο

    «Ο Χρ. Σαρτζετάκης λέει πράγματα που αν τα λέγαμε εμείς, περιγράφοντας το πολιτικό σκηνικό και το κλίμα εκείνης της εποχής, θα προκαλούσαμε αντιδράσεις» σημείωσαν εμφατικά ο πρόεδρος του δικηγορικού συλλόγου Θεσσαλονίκης Νίκος Βαλεργάκης και ο βουλευτής της Ν.Δ. Κωνσταντίνος Γκιουλέκας.

    Ο κ. Γκιουλέκας μάλιστα ήταν ο μοναδικός που, ενώ επιδοκίμασε την αντικομμουνιστική προσέγγιση του συγγραφέα σε ό,τι αφορά το μετεμφυλιακό πολιτικό κλίμα, διαφώνησε με τις εκτιμήσεις του για το πρόσωπο και την πολιτική στάση σε διάφορες ιστορικές στιγμές του Κωνσταντίνου Καραμανλή, κυρίως με την ερμηνεία για την τοποθέτησή του ως πρωθυπουργού από το παλάτι.

    Θύμισε παράλληλα ότι οι Σαρτζετάκης – Καραμανλής διαδέχτηκαν ο ένας τον άλλο στην Π ροεδρία της Δημοκρατίας και κατέληξε λυρικά «αν μου ζητούσε κάποιος να χρωματίσω το όνομα του Χρήστου Σαρτζετάκη, θα το έβαφα με μπλε και άσπρο».

    Ομοιότητες

    Ο βουλευτής και πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Ευάγγελος Βενιζέλος εξήρε τη στάση του κ. Σαρτζετάκη -«τύχη και δοκιμασία η διασταύρωση του ανθρώπου με την Ιστορία και η ενσωμάτωσή του σ’ αυτήν»- κι αφού περιέγραψε τη «μάχη σώμα με σώμα για την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης και τις ενδοδικαστικές παρεμβάσεις», δεν παρέλειψε να συγκρίνει τις εποχές, καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι υπάρχουν «ανατριχιαστικές ομοιότητες του τότε με όσα συμβαίνουν τώρα», χωρίς όμως να προχωρήσει σε περιγραφή ή ονοματισμό του σημερινού εγκλήματος, των σημερινών παρακρατικών ή των παρεμβάσεων στο δικαστικό σώμα.

    Για το κοινό της εκδήλωσης αυτά μπορεί και να ήταν πλεονασμός αφού καταλάβαιναν τι εννοούσε… Στην ίδια γραμμή και ο ομότιμος καθηγητής Νομικής Ιωάννης Κουκιάδης, ο οποίος παρατήρησε ότι η σημερινή αποσταθεροποίηση των θεσμών καθιστά χρήσιμη την αναδρομή.

    Ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου Κώστας Χρυσόγονος δεν απάντησε στην ευθεία δικαιολόγηση ή κάλυψη που δόθηκε στη δεξιά κυβέρνηση εκείνης της εποχής ή στις βολές ότι τα ίδια κάνει σήμερα μια αριστερή κυβέρνηση.

    Εκανε λόγο μόνο για «τεκμηριωμένη ανάλυση της πολύκροτης υπόθεσης» παράλληλα με «άφθονα στοιχεία της εποχής» και χαρακτήρισε «άψογο συλλογισμό του συγγραφέα από συνταγματική άποψη» τις θέσεις του για την αντισυγκέντρωση το βράδυ της δολοφονίας Λαμπράκη, σημειώνοντας πως «δεν εκδήλωσαν τα φρονήματά τους, αλλά εμπόδισαν άλλους να τα εκδηλώσουν».

    Για να μην υπάρχει πάντως ούτε σκιά αμφιβολιών, κάποιος από το κοινό παρατήρησε σαρκαστικά πως «είναι μάλλον τυχαίο και ευτυχώς όπως τότε δεν έχουμε και σήμερα καμιά αντισυγκέντρωση έξω από το κτίριο».

    Ο σκηνοθέτης Κώστας Γαβράς δεν είπε τίποτα για όλα αυτά. Προτίμησε να υπεκφύγει ευγενικά, χρησιμοποιώντας ανεκδοτολογικού τύπου αναμνήσεις από την ταινία του -το «Ζ»- στο Αλγέρι. Αντιθέτως, υπερθεμάτισε με θερμά λόγια για το δίτομο έργο ο συγγραφέας Βασίλης Βασιλικός, χαρακτηρίζοντάς το «συναρπαστικό» και περιγράφοντάς το «είναι σαν να διαβάζεις Αγκάθα Κρίστι σε μετάφραση Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη». Μάλιστα εκτίμησε ότι θα πρέπει να το έχουν όλες οι βιβλιοθήκες κι αν ήταν δυνατό όλα τα σπίτια.

    Ο συγγραφέας και ο αυτόπτης

    Ο ίδιος ο Χρήστος Σαρτζετάκης ζήτησε να του συγχωρεθεί η συγκίνηση και είπε ότι «ο τίτλος του βιβλίου φανερώνει επακριβώς το περιεχόμενό του», δηλαδή τη διαδικασία της ανάκρισης σχετικά με τη δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη. Είπε ότι καθυστέρησε η έκδοσή του διότι επιθυμούσε να είναι άρτια η σύνθεση και να καταγράψει ψύχραιμα και από χρονική απόσταση όσα έγιναν τότε, δίνοντας και το πλαίσιο μέσα στο οποίο εκτυλίχτηκαν τα γεγονότα.

    Ο μοναδικός εκ των αυτοπτών μαρτύρων στα δραματικά γεγονότα εκείνης της εποχής αποχώρησε πριν από τη λήξη της εκδήλωσης και επιθυμώντας να μείνει ανώνυμος σχολίασε στην «Εφ.Συν.»: «Νόμιζα πως ο Σαρτζετάκης μετάνιωσε για την προσφορά του στην υπόθεση και ήθελε να πάρει πιστοποιητικό κοινωνικών φρονημάτων.

    Λυπάμαι πολύ που η εκδήλωση εξελίχθηκε σε συγκάλυψη της Δεξιάς και, επιπλέον, παραλίγο τα θύματα των τραμπούκων και των παρακρατικών, οι κυνηγημένοι αριστεροί να εμφανιζόμασταν όμοιοι ή και υπεύθυνοι των διωγμών μας. Και για όλα αυτά σιώπησαν άνθρωποι από τους οποίους θα περίμενα να δικαιώσουν τουλάχιστον όσα οι ίδιοι έχουν υπερασπιστεί στο παρελθόν».

    Αποσπάσματα από το βιβλίο του Χρήστου Σαρτζετάκη «Επιτελών το καθήκον μου»

    Το δίτομο έργο «Επιτελών το καθήκον μου» (εκδόσεις Κέρκυρα) Το δίτομο έργο «Επιτελών το καθήκον μου» (εκδόσεις Κέρκυρα) |
    Η θέση του για τον φασισμό, τον ναζισμό και τον κομμουνισμό: «Εις την ουσίαν των όμως δεν διαφέρουν, αφού και αι τρεις είναι ιδεολογίαι ολοκληρωτικαί, θητεύουν εις την ιδέαν της κρατικής πρωταρχής, εις τον βωμόν της οποίας και χάριν αυτής εκμηδενίζουν το άτομον, την ανθρωπίνην αξιοπρέπειαν και προσωπικότητα, εγκαταλείπουν τον πολιτισμόν και επαναφέρουν θεσμικώς την βαρβαρότητα».

    Για τον Χρ. Σαρτζετάκη ο εμφύλιος ήταν «κομμουνιστική ανταρσία», «μία «ένοπλη στάσις»» και «συμμοριτοπόλεμος». Ειδικότερα σε ό,τι αφορά το ΚΚΕ «θα έπρεπε να είχε κατηγορηθεί σύμφωνα με τον Ποινικό Κώδικα για τα κακουργήματα της εσχάτης προδοσίας και της επιβουλής της ακεραιότητος της χώρας αλλά και για το έγκλημα της σύστασης συμμορίας». Και η Ελλάδα ήταν «ένα από τα θύματα του διεθνούς κομμουνισμού, εις την μέριμνάν του προς παγκόσμιον επικράτησιν».

    Και μετά τον εμφύλιο όμως: «Συνωμοτικά δίκτυα εξακολουθούσαν να λειτουργούν και αναπτύσσωνται και εντός της Ελλάδος, η προπαγάνδα και η προσπάθεια μυήσεως εις ανατρεπτικάς ιδέας και ενεργήματα εσυνεχίζοντο, στελέχη του κόμματος μυστικώς εκ του εξωτερικού με κατάλληλα υλικά απεστέλλοντο, όπως αυτό κατεδείχθη και με τον συλληφθέντα με ασυρμάτους Μπελογιάννην».

    «Ολα έδειχναν, λοιπόν, ότι η εναντίον της Πατρίδος μας, εναντίον του ελευθέρου δημοκρατικού πολιτεύματος και της εδαφικής και εθνικής μας ακεραιότητος, απειλή δεν είχεν οριστικώς εκλείψει με την στρατιωτικήν συντριβήν της ενόπλου στάσεως του Κ.Κ.Ε., ότι αντιθέτως ή απειλή εξακολουθούσεν ενεργώς να υπάρχη».

    Και οι εξορίες στα ξερονήσια που ακολούθησαν; «Εις έξορίαν υπεβάλλοντο όχι όλοι οι αριστερού πολιτικού φρονήματος πολίται, αλλά μόνον εξ αυτών οι κρινόμενοι ως οι πλέον επικίνδυνοι».

    Μακρόνησος

    Οι τριακόσιοι νεκροί της Μακρονήσου; Αποτέλεσμα συμπλοκής, αλλά όχι δολοφονία:

    Περί αυτών και της ως εξορίστων μεταχειρίσεώς των εγράφησαν και ελέχθησαν διάφορα· ακόμη και υπερβολικά εις βαναυσότητα, πάντοτε όμως αορίστως χωρίς εξειδίκευσιν, με την ψυχολογίαν μερικών αυτοαναδείξεως εις περιωπήν ήρωος αδαμάστου, καίτοι υποστάντος τα πάνδεινα.

    Γεγονός όμως αναμφισβήτητον παραμένει, ότι, πέρα των ανωτέρω περιορισμών και απαγορεύσεων, τα επιτηρούντα τους εξορίστους όργανα δεν εξετρέποντο και εις άλλους βασανισμούς αυτών.

    Φέρεται μόνον, ότι κατά συγκεκριμένην ημερομηνίαν, το διήμερον 29/2 – 1/3/1948, εις το στρατόπεδον συγκεντρώσεως Μακρονήσου, εις το όποιον ήσαν διαχωρισμένως έγκλειστοι και άοπλοι αριστεροί στρατιώται προς «νουθεσίαν» των, εφονεύθη αριθμός εξ αυτών, αλλά κατά επισυμβάσαν συμπλοκήν. Δολοφονία όμως πολιτών εξορίστων δεν φέρεται σημειωθείσα

    Και για τα βασανιστήρια οι «ευυπόληπτοι» λένε: «Ισως υπήρξαν και μερικαί περιπτώσεις ξυλοδαρμών και πολιτών εξόριστων, άλλα αυτών σπανιώτατα, όχι συνεχώς, ούτε συστηματικώς. Αυτά μαρτυρούνται από ευυπόληπτα και ειλικρινή πρόσωπα, με την προσωπικήν των εμπειρίαν τέτοιας εξορίας».

    Κοτζαμάνης

    Και οι παρακρατικοί τραμπούκοι δεν ήταν ταγματασφαλίτες, συνεργάτες των Γερμανών, αλλά «αγωνιστές», άμυνα του κράτους απέναντι στον κομμουνιστικό κίνδυνο: «Το επίσημον λοιπόν Κράτος, ανησυχήσαν, εμερίμνησε προς αντιπερισπασμόν διά την ανακοπήν της ασκουμένης προπαγάνδας. Με διαφόρους τρόπους περιορισμού της.

    »Ενας από αυτούς υπήρξε και η οργάνωσις αντισυγκεντρώσεων προς αποδοκιμασίαν των φιλειρηνιστών και βαθμιαίαν αποθάρρυνσίν των. Επεστρατεύοντο προς τούτο και απλοί άνθρωποι του λαού εγνωσμένων φρονημάτων, κυρίως μεταξύ των αγωνισθέντων εις τας τάξεις εθνικών αντιστασιακών ομάδων κατά την εχθρικήν της χώρας κατοχήν, ή ακολούθως κατά τον αλληλοσπαραγμόν της περιόδου 1946-1949, ώς και συγγενών θυμάτων αυτού».

    Και για να μην υπάρχουν αμφιβολίες «Τέτοια ήτο και η αντισυγκέντρωσις των αντιφρονούντων, η όποια ωργανώθη προς αποδοκιμασίαν ομιλίας του Γρηγορίου Λαμπράκη εις την Θεσσαλονίκην την 22αν Μαΐου 1963 εις συγκέντρωσιν «φίλων της ειρήνης”», ενώ ένας από τους δολοφόνους «ο Σπυρίδων Κοτζαμάνης, μετασχών της άντισυγκεντρώσεως των εγκαθέτων και εκ των δολοφόνων του Λαμπράκη, είχε πατέρα δολοφονηθέντα υπό των κομμουνιστών κατά την ξενικήν της χώρας κατοχήν».

    http://www.efsyn.gr/arthro/ena-vivlio-anatropi-tis-istorias

    Μου αρέσει!

  2. «Επιτελών το καθήκον μου»

    Συντάκτης: Δημήτρης Κουκλουμπέρης

    Ο Χρήστος Σαρτζετάκης διατέλεσε Πρόεδρος της Δημοκρατίας την πενταετία 1985-1990. Η πρόταση προς το πρόσωπό του από τον τότε πρωθυπουργό Ανδρέα Παπανδρέου αποτέλεσε μεγάλη έκπληξη και τακτικό ελιγμό της τελευταίας στιγμής εις βάρος της Ν.Δ. και του Κωνσταντίνου Καραμανλή, ο οποίος είχε λάβει προφορικές διαβεβαιώσεις ότι θα προτεινόταν να συνεχίσει τη θητεία του στο ύπατο πολιτειακό αξίωμα.

    Τελικά όμως ο Χρήστος Σαρτζετάκης ήταν η απρόσμενη επιλογή. Ανώτατος δικαστικός, που έγινε γνωστός στο πανελλήνιο για τη φράση του «είμαστε έθνος ανάδελφον», αλλά και ως ο ανακριτής που χειρίστηκε υποδειγματικά και με θάρρος την υπόθεση της δολοφονίας του βουλευτή της Αριστεράς Γρηγόρη Λαμπράκη, παρά τις πολιτικές και δικαστικές πιέσεις που δέχτηκε.
    Τριάντα τρία χρόνια μετά, ο Χρήστος Σαρτζετάκης ανοίγει ο ίδιος τον φάκελο της ανάκρισης, μέσα από το αυτοβιογραφικό βιβλίο του με τίτλο «Επιτελών το καθήκον μου» (εκδόσεις Κέρκυρα και Νομική Βιβλιοθήκη), αποσπάσματα του οποίου προδημοσιεύει σήμερα η «Εφ.Συν.». Πρόκειται για δίτομο έργο αναφερόμενο αφ’ ενός στο δικαστικό σκέλος και αφ’ ετέρου στον πολιτικό και κοινωνικό περίγυρο και σε όσα γεγονότα επακολούθησαν.

    Χρέος προς τον ελληνικό λαό

    «Το παρόν βιβλίο εγράφη εις εκπλήρωσιν χρέους προς τον ελληνικό λαό, ο οποίος και πρέπει να γνωρίζει την αλήθειαν», γράφει ο συγγραφέας, προλογίζοντας την έκδοση που αφηγείται την ανακριτική διερεύνηση του ειδεχθούς εγκλήματος «της εκ πολιτικής αφετηρίας δολοφονίας του βουλευτού της Αριστεράς Γρηγορίου Λαμπράκη εις την Θεσσαλονίκην την 22αν Μαΐου 1963».

    Σύμφωνα με τον κ. Σαρτζετάκη, το έγκλημα διεπράχθη «επί παρουσία 180 ανδρών της αστυνομικής δύναμης Θεσσαλονίκης και επί πλέον των ηγητόρων αυτής». «Απεδόθη εις παρακρατικώς δρώσας, υπό την ανοχήν των αρχών αλλά τοιαύτη εκτίμησις αποκλίνει αισθητώς της αληθείας», σημειώνει χαρακτηριστικά.

    «Η ιστόρησις της υποθέσεως δεν θα είχε ενδιαφέρον εάν δεν απεικόνιζε μίαν ολόκληρον εποχήν, τραγικήν πτυχήν της οποίας απετέλεσε η δολοφονία Λαμπράκη. Εποχήν παγκοσμίου διαπάλης μεταξύ των δυνάμεων του ανθρωπισμού και της απανθρωπίας, την ελληνικήν ακριβώς όψιν της οποίας εβίωνε τότε εις διαστάσεις τραγωδίας ολόκληρος ο ελληνικός λαός», επισημαίνει στη συνέχεια.

    Ο Χρήστος Σαρτζετάκης υποστηρίζει ότι η μέριμνα της έκθεσης της αλήθειας αποτέλεσε την κινητήριο δύναμη της συγγραφικής του προσπάθειας και για τον ίδιο λόγο παραθέτει στο βιβλίο ντοκουμέντα και αυτολεξεί επίσημα έγγραφα.

    Επίσης, τονίζει ότι ο ανακριτής είναι αποκλειστικώς υπηρέτης του κοινωνικού συμφέροντος και εκείνος επετέλεσε «το καθήκον του και μόνον όταν με τη σύμφωνον γνώμην των εισαγγελέων πλημμελειοδικών, προέβη εις την προφυλάκισιν των ηγητόρων των αστυνομικών αρχών της Θεσσαλονίκης, διά των οποίων το επίσημον Κράτος έδρασε κατά τη δολοφονία του βουλευτού Γρηγορίου Λαμπράκη παρακρατικώς».

    Καταλήγοντας, ο συγγραφέας επισημαίνει ότι μέσα από το βιβλίο ο αναγνώστης έχει τη δυνατότητα να ανασυνθέσει την αληθή εικόνας μιας εποχής με βάση αυθεντικά στοιχεία «και όχι με εικασίας ή εκ των υστέρων κατασκευασμένας αληθοφανείας, διά να είναι εις θέσιν να εξηγήσει και τα ακολουθήσαντα μετά το εις το ακροατήριον του κακουργιοδικείου ναυάγιον:

    »Δηλαδή, την ολοσχερή πλέον αποθράσυνσιν των δυνάμεων της ανωμαλίας, η οποία και οδήγησε εις την δικτατορίαν των επιόρκων αξιωματικών της 21ης Απριλίου 1967 και εις τα επακόλουθά της: κυρίως το μέγα έγκλημα εις βάρος της Κύπρου μας το 1974, την μεγαλυτέραν αυτήν μετά την μικρασιατική καταστροφήν συμφοράν του νεώτερου ελληνισμού».

    *Η επίσημη παρουσίαση του βιβλίου θα γίνει την Τρίτη στις 19.00 στη Γεννάδειο Βιβλιοθήκη (Αναπήρων Πολέμου 9, Αθήνα) με ομιλητές τους Θόδωρο Πάγκαλο, Νίκο Δένδια, Σπύρο Φλογαΐτη, Ηλία Νικολακόπουλο και Βασίλη Βασιλικό. Θα συντονίσει ο Αντώνης Παπαγιαννίδης.

    http://www.efsyn.gr/arthro/epitelon-kathikon-moy

    Μου αρέσει!

  3. Η Θεία Δίκη στην υπόθεση Λαμπράκη

    Οι δράστες της δολοφονίας Λαμπράκη θα είχαν φύγει ανενόχλητοι και ένα πέπλο σιωπής και αποπροσανατολισμού θα είχε σκεπάσει και αυτήν την ιστορία., εάν δεν υπήρχαν απρόβλετποι παράγοντες

    Σπύρος Κουζινόπουλος*
    Θα ξεκινήσω με ένα ρητορικό ερώτημα: Υπάρχει Θεία Δίκη; Mέχρι πρόσφατα, ήμουν από αυτούς που δεν πίστευαν σ’ αυτόν τον φιλοσοφικό και θρησκευτικό όρο, θεωρώντας ότι απλά όσοι αναφέρονται σ’ αυτήν, μεγεθύνουν κάποιες συμπτώσεις, όσο κραυγαλέες και ανεξήγητες τις περισσότερες φορές μπορεί να είναι αυτές.

    Αρχισα όμως να προβληματίζομαι με το ζήτημα, όταν τελευταία καταπιάστηκα με τη διερεύνηση κάποιων στοιχείων, προετοιμάζοντας ένα βιβλίο μου με θέμα τις επτά πολιτικές δολοφονίες στη Θεσσαλονίκη του 20ού αιώνα, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ιανός.

    Καθώς από εκείνη την έρευνα διαπίστωσα έκπληκτος ότι σε σχεδόν όλες τις περιπτώσεις εκείνες υπήρξε ένα πλήθος απίθανων συμπτώσεων και απίστευτων περιστατικών, που αυτά τελικά, και όχι η επιδεξιότητα των αστυνομικών αρχών, είναι που οδήγησαν στον εντοπισμό των δολοφόνων.

    Αρκετοί είναι αυτοί που θεωρούν ότι δίχως εκείνες τις συμπτώσεις ίσως να μη γινόταν ποτέ γνωστή η ταυτότητα των δραστών.

    Για να γίνω πιο συγκεκριμένος:

    ● Ισως ακόμη μέχρι σήμερα να μην ξέραμε ποιος δολοφόνησε τον πρώην υπουργό Γεωργίας και ηγετικό στέλεχος του ΚΚΕ, Γιάννη Ζεύγο, στις 20 Μαρτίου 1947 στην οδό Αγίας Σοφίας, αν εκείνη την ώρα δεν χάζευε τις βιτρίνες των γειτονικών καταστημάτων ο ναυτικός Γιώργος Μπέζας. Ο οποίος, όταν άκουσε τους πυροβολισμούς και είδε ένα άτομο να απομακρύνεται τρέχοντας από την οδό Γεωργίου Σταύρου, χωρίς να ξέρει καν τι είχε συμβεί και ποιος είχε δολοφονηθεί, το καταδίωξε και το πρόλαβε ακινητοποιώντας το στη γωνία Αριστοτέλους με Τσιμισκή. Κι εκεί, πάλι κατά τύχη, βρέθηκε εκείνη την ώρα ένας αστυνομικός εκτός υπηρεσίας που συνέλαβε το άτομο εκείνο. Και με τον Μπέζα το οδήγησαν στο Τμήμα, όπου έκπληκτοι διαπίστωσαν ότι επρόκειτο για τον δολοφόνο του Ζεύγου, τον Χρήστο Βλάχο.

    ● Επίσης, ίσως να ήταν άγνωστη ακόμη, αν και πέρασε ένας αιώνας από τότε, η ταυτότητα του ατόμου που δολοφόνησε στις 5 Μαρτίου 1913, στη γωνία των οδών Βασιλίσσης Ολγας και Αγίας Τριάδας, τον διαμένοντα μόνιμα στη Θεσσαλονίκη εκείνο το διάστημα βασιλιά Γεώργιο τον Α’. Ο δολοφόνος του, ο Αλέξανδρος Σχοινάς, θα μπορούσε εύκολα να διαφύγει, όπως εξάλλου το επιχείρησε, καθώς ο βασιλιάς είχε βγει περίπατο χωρίς την προστασία φρουρών, συνοδευόμενος μόνο από τον υπασπιστή του, ταγματάρχη Φραγκούδη. Ευτυχώς κατά τύχη, βρέθηκαν να περνούν από το σημείο εκείνο δύο Κρητικοί χωροφύλακες, οι οποίοι βοήθησαν στη σύλληψη του δράστη. Για να μην επεκταθούμε στα απίστευτα στοιχεία εκείνης της ιστορίας που οδήγησαν τον Σχοινά να έχει το τέλος του Λι Οσβαλντ, του δολοφόνου του προέδρου Κένεντι.

    ● Σε ένα άλλο πολιτικό έγκλημα με διεθνή απήχηση, που διαπράχθηκε στη Θεσσαλονίκη, του Αμερικανού δημοσιογράφου Τζορτζ Πολκ, ο οποίος δολοφονήθηκε στις 8 Μαΐου 1948, δεν θα είχαν έρθει στο φως οι λεπτομέρειες, αν δεν υπήρχε κι εδώ μία μη αναμενόμενη για τους δράστες σύμπτωση: Παρά το γεγονός ότι ο νεκρός Αμερικανός δημοσιογράφος ήταν δεμένος πισθάγκωνα με καραβόσχοινο, το σχοινί χαλάρωσε από το νερό, μετά από μία εβδομάδα παραμονής στον πάτο του Θερμαϊκού, κι έτσι το πτώμα βγήκε στην επιφάνεια. Διαλύοντας, εκτός των άλλων, και τον μύθο των αστυνομικών αρχών που ήθελε τον Τζορτζ Πολκ να βρίσκεται στους αντάρτες. Ασχετα αν στο τέλος τα σαΐνια της αστυνομίας, οι Κλουζώ της εποχής, κατασκεύασαν ως δράστη τον δημοσιογράφο Γρηγόρη Στακτόπουλο, ο οποίος, ως άλλος Ντρέιφους, έμεινε άδικα 12 χρόνια στη φυλακή.

    ● Στη δολοφονία πάλι του βουλευτή της Αριστεράς Γιώργη Τσαρουχά από τα όργανα της δικτατορίας, στις 9 Μαΐου 1968, έπειτα από μεσαιωνικά βασανιστήρια στα κρατητήρια της ΚΥΠ Θεσσαλονίκης, ίσως ακόμη να επικρατούσε η εκδοχή των χουντικών αρχών περί «θανάτου εξ εμφράγματος λόγω αρτηριοσκληρώσεως». Ευτυχώς, υπήρξε ένας οξυδερκής και παρατηρητικός δικαστικός, ο Χρήστος Ηλιάδης. Ο οποίος, διενεργώντας εξονυχιστική ανάκριση μετά τη Μεταπολίτευση, ανακάλυψε τυχαία, πεταμένο σε ένα συρτάρι της Αστυνομίας, έναν φάκελο που από έξω έγραφε «Τσαρουχάς» και ο οποίος περιείχε ένα φιλμ της Σήμανσης, με φωτογραφίες οι οποίες είχαν τραβηχτεί στο νεκροτομείο. Οταν εμφάνισε το φιλμ, έκπληκτος διαπίστωσε ότι οι φωτογραφίες έδειχναν τον Τσαρουχά νεκρό στο τραπέζι του νεκροτομείου. Με το κορμί του κατάμαυρο από τα σημάδια των φριχτών βασανιστηρίων στα οποία είχε υποβληθεί, εξ αιτίας των οποίων οδηγήθηκε στον θάνατο.

    ● Τέλος, για να φτάσουμε και στην υπόθεση Λαμπράκη, ενδεχομένως ακόμη, πενήντα δύο χρόνια από τη διάπραξη εκείνης της στυγερής πολιτικής δολοφονίας, να ίσχυε η άποψη που είχαν διοχετεύσει τότε οι αστυνομικές αρχές περί «τροχαίου ατυχήματος». Οι δράστες εκείνου του καλά οργανωμένου εγκλήματος που συντάραξε όχι μόνο την Ελλάδα, αλλά και όλο τον κόσμο, θα είχαν φύγει ανενόχλητοι και ένα πέπλο σιωπής και αποπροσανατολισμού θα είχε σκεπάσει και αυτήν την ιστορία.

    Δυστυχώς για τους δολοφόνους, την κατάλληλη στιγμή στην κατάλληλη θέση «φύτρωσε» ένας απρόβλεπτος παράγοντας.

    Ενας αίλουρος, ένα από τα παιδιά σαλταδόρους της Κατοχής, ο «Τίγρης» Μανόλης Χατζηαποστόλου. Ο οποίος είχε βρεθεί κατά τύχη στη γωνία των οδών Βενιζέλου-Ερμού και Σπανδωνή.

    Και με το παράτολμο και επικίνδυνο για τη ζωή του σάλτο που έκανε, καθώς το τρίκυκλο βρισκόταν εν κινήσει, κατόρθωσε παλεύοντας με τους δύο δράστες, Γκοτζαμάνη και Εμμανουηλίδη, πάνω στην καρότσα να το ακινητοποιήσει στη γωνία Τσιμισκή και Καρόλου Ντηλ.

    Και με τη βοήθεια του τροχονόμου Χαράλαμπου Ασπιώτη, που επίσης τυχαία βρέθηκε εκεί ρυθμίζοντας την κυκλοφορία, να οδηγηθούν οι δύο παρακρατικοί στο Ε΄ Αστυνομικό Τμήμα.

    Ετσι, χάρη και στην επιμονή του ανακριτή Χρήστου Σαρτζετάκη, άρχισε από κει να ξετυλίγεται το κουβάρι που οδήγησε στην πλήρη σχεδόν διερεύνηση του εγκλήματος και την αποκάλυψη της αμαρτωλής διασύνδεσης κράτους και παρακράτους.

    Ηταν όλες αυτές οι συμπτώσεις Θεία Δίκη;

    Αντί για άλλη απάντηση, θέλω να θυμίσω τους στίχους από ένα τραγουδάκι, με τον ίδιο τίτλο «Θεία Δίκη», που έγραψε στα 1997 ο Γιάννης Καραλής και λέει:

    Αφού υπάρχει Θεία Δίκη

    κάποτε θ’ απολογηθείς

    για ότι μου ‘κανες μωρό μου

    πολύ σκληρά θα πληρωθείς.

    Δυστυχώς, οι δράστες εκείνων των μεγάλων πολιτικών δολοφονιών, κάθε άλλο παρά σκληρά πλήρωσαν. Αντιθέτως, παρά την κατακραυγή της ελληνικής και της διεθνούς κοινής γνώμης, έπεσαν στα πολύ μαλακά.

    Ενώ οι εμπνευστές εκείνων των εγκλημάτων, οι ηθικοί αυτουργοί, έμειναν στο απυρόβλητο.

    *Δημοσιογράφος -συγγραφέας, τέως γενικός διευθυντής του Μακεδονικού Πρακτορείου Ειδήσεων

    http://www.efsyn.gr/arthro/i-theia-diki-stin-ypothesi-lampraki

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s