Από την καλύβα

Τι να ένιωσε το Μάιο του 1941 ο κρητικός και η κρητικιά και άρχισαν να κυνηγούν «ουρανίτες»;

Του Βαγγέλη Σπινθάκη

Την δεκαετία του ’50 είχαν περάσει μόλις 10 χρόνια από το τέλος της κατοχής στην Κρήτη, στην περιοχή της Μεσσαράς. Παιδί εγώ, ανάμεσα στις πολλές κουβέντες των μεγάλων που άκουγα ήταν και οι εξής.

«τον σκότωσαν οι Γερμανοί για αντίποινα»

«κάψαν τα Σαχτούρια, μάζεψαν τσι χωριανούς στην εκκλησά τση Κρύα Βρύσης και τσι κάψανε ζωντανούς»

«ένας γερμανός πήγε να δείρει τον Μπίλιο, αλλά αυτός του παίζει μια, τονε σκοτώνει,  του παίρνει το όπλο και ανεβαίνει στον Ψηλορείτη με τσ’ αντάρτες»

«από ‘παέ ξέφυγε ο καπετάν Πετρακογιώργης από την ενέδρα τω γερμανώ»

«στον Αη Παύλο στέλναν οι εγγλέζοι όπλα για τσ’ αντάρτες»

« από κειά πέρασε ο στρατηγός Κράιπε που συλλάβανε οι εγγλέζοι και τον στείλαν στην Μέση Ανατολή»

«και μου λέει ο γερμανός πως όταν θα νικήσουνε τον πόλεμο, θα μας στειρώσουνε όλους τους άντρες κρητικούς και οι κρητικές θα γεννούνε μόνο μαζί μας»

Αργότερα άρχισα να καταλαβαίνω και κάποιες άλλες κουβέντες που άκουγα.

«αν είχανε πέψει στην Κρήτη την κρητική μεραρχία, δεν θα μπορούσαν οι γερμανοί να πατήσουν το νησί».
»γιάντα μωρέ δεν μας εδώκανε όπλα, παρά τα χανε φυλαμένα στσ’ αποθήκες;»

«μας αφήκανε με τσι γκράδες και τσι γκασμάδες να πολεμούμενε τσι γερμανούς, πόσο να αντέξουμε μαθές;»

Όλες αυτές οι κουβέντες έμειναν βαθιά χαραγμένες στο μυαλό μου.

Πολύ υστερότερα, όταν άρχισα να διαβάζω την ιστορία της Μάχης της Κρήτης και της Αντίστασης, έβαλα και εγώ ερωτήματα.

Ποιοί άφησαν ένα λαό ανοργάνωτο και άοπλο να τα βάλει με την ισχυρότερη πολεμική μηχανή της εποχής;

Η Κρήτη τότε ήταν εναντίον του Μεταξά και του βασιλιά. Είτε με την φοβέρα (απειλές), είτε με το φιλότιμο η κυβέρνηση Μεταξά είχε πείσει τους κρητικούς να παραδώσουν τα όπλα, τάχα για να βοηθήσουν στο μέτωπο εναντίον των ιταλών. Όταν η  Κρήτη όμως χρειάστηκε τα όπλα της, δεν της τα έδωσαν πίσω. Ούτε βιάστηκαν καθόλου να φέρουν πίσω την 5η μεραρχία Κρητών που, τρέχοντας από τα βουνά της Ηπείρου μετά την οπισθοχώρηση, είχε φτάσει κιόλας ένα βήμα κοντά, στην Πελοπόννησο. Προφανώς ο βασιλιάς και οι Εγγλέζοι τις παραμονές της εισβολής φοβόταν περισσότερο τους οπλισμένους κρητικούς παρά τους επιτιθέμενους γερμανούς!

Πώς εξηγείται άραγε τόσο μένος των γερμανών που άρχισαν αμέσως τις εκτελέσεις στην Κρήτη;

Θυμίζω ότι στην Κρήτη του 1941 για πρώτη φορά στην ιστορία του  2ουΠαγκοσμίου Πολέμου, ομάδες πολιτών στράφηκαν μαζικά εναντίον τακτικού στρατού ο οποίος είχε ως τότε τσακίσει όλους τους αντιπάλους του. Ήταν ουσιαστικά οι πρώτοι παρτιζάνοι στην Ευρώπη. Στα μάτια των γερμανών οι κρητικοί δεν ήταν απλώς εχθροί, ούτε αιχμάλωτοι πολέμου, δεν ήταν καν άνθρωποι. Το μόνο που άξιζε στους πρώτους παρτιζάνους της Ευρώπης λοιπόν ήταν ο θάνατος, χωρίς καμιά διαδικασία και το κάψιμο των σπιτιών τους. Κάνδανος, Κοντομαρί, Ανώγεια και άλλα χωριά ακολούθησαν την σκληρή αυτή μοίρα. Και όμως μια απλή συγκρότηση κρητικής πολιτοφυλακής, αν είχαν όλοι αυτοί οι κρητικοί ένα διακριτικό, ένα πηλήκιο, ένα απλό περιβραχιόνιο, θα γλύτωναν από τα αντίποινα! Ούτε ο βασιλιάς, ούτε οι εγγλέζοι το σκέφτηκαν αυτό…

Εβδομήντα χρόνια μετά ακόμη προσπαθώ να καταλάβω πως ένιωσε ο κρητικός εκείνο το πρωί της 20ης Μαίου 1941, όταν είδε να πέφτουν αλεξιπτωτιστές στο χωριό του, στο σπίτι του, στην αυλή του, στο λιόφυτό του, στο αμπέλι του. Τι να ένιωσε τότε ο κρητικός και η κρητικιά και άρχισαν να κυνηγούν «ουρανίτες» όπως βάφτισαν αμέσως τους αλεξιπτωτιστές;

Θυμάμαι την συνέντευξη ενός ηρακλειώτη που πολέμησε τότε.

«Καθόμαστενε μια παρέα σε ένα ύψωμα και είδαμε τα πρώτα αρεόπλανα που μολέρνανε τσι πρώτους αλεξιπτωτιστές. Και των νε λέω «θάρθετε μωρέ να πάμενε κάτω;» μου λένε «δεν έχουμενε όπλα, δεν έχουμε πράμα…» και τως λέω «δεν έχετε γκράδες, τσιφτέδες, πάρετε ό,τι έχετε και πάμενε, μα δεν υπάρχει καλύτερη ώρα να ποθάνεις, από τούτηνε τη στιγμή που πάνε να αιχμαλωτίσουνε την πατρίδα μας».

Ευ. Σπινθάκης

*

Στη φωτογραφία, στιγμιότυπο πριν από τη σφαγή (εκτελέσεις) στο Κοντομαρί Χανίων.

Πηγή: Τι να ένιωσε το Μάιο του 1941 ο κρητικός και η κρητικιά και άρχισαν να κυνηγούν «ουρανίτες»; Για τα εβδομήντα χρόνια από την Μάχη της Κρήτης. | Η καλύβα ψηλά στο βουνό

*

Φωτογραφίες

http://www.facebook.com/media/set/?set=a.10150188703628962.313012.89831568961

και εδώ http://www.facebook.com/media/set/?set=a.10150191394443962.313758.89831568961

*

Οσο για τα κίνητρά της, νέα κοπέλα να µπλέξει στον ορυµαγδό της µάχης η κ. Αγγελικήείναι ξεκάθαρη: «Εκανα ό,τι θα έκανε κάθε Κρητικοπούλα, τίποτα περισσότερο. Μου είπαν τώρα οι Νεοζηλανδοί ότι πρέπει να µε ανταµείψουν. Τους ευχαριστώ πολύ, ευχαριστώ και τον στρατηγό, αλλά τα έχω όλα, το σπίτιµου, τον αδελφό µου, την αδελφή µου, τους συγγενείς µου. Εξακόσια ευρώ σύνταξη παίρνω,αλλά είµαι υπερήφανη γιατί ό,τι έκανα, δεν το έκανα για να πληρωθώ. Και δεν θα δεχτώ ποτέ τίποτα».

http://www.tanea.gr/default.asp?pid=2&ct=1&artid=4633546&ml=1

Advertisements

1 thought on “Τι να ένιωσε το Μάιο του 1941 ο κρητικός και η κρητικιά και άρχισαν να κυνηγούν «ουρανίτες»;”

  1. (f/b)
    Κάποτε πρέπει να τελειώνει αυτό το παραμύθι με τη «ναζιστική» θηριωδία. Η θηριωδία είναι Γερμανική, χωρίς παραπλανητικές / αθωωτικές ψευδωνυμίες. Όπως οι αντίστοιχες θηριωδίες άλλων λέγονται Τουρκικές, Ιταλικές, Ελληνικές κλπ. Αν μας ενοχλεί να λέμε τις Γερμανικές με τ’ όνομά τους, καλύτερα να μην ασχολούμαστε καθόλου. Η συνεχής παραπλάνηση είναι μάλλον προσβολή, παρά τιμή για τα θύματα.
    http://tvxs.gr/…/i-nazistiki-thiriodia-tis-pyrpolisis-ton-g…

    Βλάσης Αγτζίδης
    Εν μέρει σωστό. Τις θηριωδίες τις έκαναν οι Γερμανοί Ναζί και όχι οι Γερμανοί σοσιαλδημοκράτες ή κομμουνιστές ή έστω συντηρητικοί. Όπως και τις Γενοκτονίες στην Ανατολή τις έκαναν οι εθνικιστές Τούρκοι (Νεότουρκοι και κεμαλικοί) και τη συνειδητή εγκατάλειψη των Μικρασιατών στο μαχαίρι των κεμαλικών το Σεπτέμβριο του 1922 την έκαναν οι μοναρχικοί του Λαϊκού Κόμματος και όχι το σύνολο των Ελλήνων της Ελλάδας… Δηλαδή, εάν δεν προσδιορίζεται με ακρίβεια ο εκάστοτε δολοφόνος, κινδυνεύουμε να δημιουργήσουμε γενικευμένα στερεότυπα.

    Panos Zervas
    Τις θηριωδίες τις έκαναν Γερμανοί στρατιώτες (της Βέρμαχτ, τις περισσότερες φορές) και τις διεκπεραίωσαν (λογιστικά) Γερμανοί γραφειοκράτες. Ιδιαίτερα το μαζικό έγκλημα κατά των Ελλήνων Εβραίων. Το «ναζί» ακούγεται στ’ αυτιά μου ως απαράδεκτη υπεκφυγή – διαπιστώνω όμως ότι το ίδιο ακούγεται και σε άλλους. Για τις γενοκτονίες στην Ανατολή ισχύουν τα ίδια. Το «κεμαλικοί» μάρανε τους τσέτες – και την τουρκική ηγεσία…

    Σπύρος Θεοδωροπουλος
    (Β. Αγτζίδης): Δηλαδή; (Με αυτή τη λογική) οι στρατιώτες μας πού έλαβαν μέρος στη Μικρασιατική Εκστρατεία, ήταν απλώς ‘Βενιζελικοί’ και όχι γενικότερα Έλληνες;
    Είναι, νομίζω, πολύ βαρύ αλλά και άδικο και ιστορικά ανέντιμο τελικά, να λέμε ότι «οι μοναρχικοί τού Λαϊκού Κόμματος», (οι οποίοι βεβαίως ήταν η δημοκρατικά νομιμοποιημένη κυβέρνηση της Ελλάδας), εγκατέλειψαν συνειδητά τους Μικρασιάτες στο μαχαίρι τών κεμαλικών»(!!).
    Κατ’ αρχάς, μόνο οι Κεμαλικοί έσφαζαν; Σε τελευταία ανάλυση, τι ήταν οι Κεμαλικοί; Δεν ήταν Τούρκοι;
    Άσχετα με το ποιος κυβερνούσε τότε τη χώρα μας, η Ελλάδα στη Μικρά Ασία είναι απολύτως βέβαιο ότι εξάντλησε κάθε δυνατότητα που είχε για να νικήσει. Δηλαδή τί μας λέτε; Ότι η τότε κυβέρνηση μας οδήγησε εσκεμμένα στην ήττα και στην καταστροφή; Και μη μου προβάλετε ως ‘απόδειξη’ τη γνωστή υπερβολή τού πρίγκηπα Ανδρέα (στην επιστολή του προς τον Ι. Μεταξά), ή τον Νόμο για τα διαβατήρια της 16.7.1922.
    Και ως προς τους Γερμανούς: Ο γερμανικός στρατός, κ. Αγτζίδη, μόνο ναζί διέτετε; Σοσιαλδημοκράτες και συντηρητικούς δεν είχε;
    Συμφωνώ απολύτως με τον κ. Π. Ζέρβα: Όταν εξειδικεύουμε και ρίχνουμε την ευθύνη για όλα αποκλειστικά στους Κεμαλικούς και στους ναζί αντιστοίχως, ουσιαστικά αθωώνουμε ή έστω ρίχνουμε στα μαλακά τούς Τούρκους και την Τουρκία ως ολότητες, όπως και τους Γερμανούς και τη Γερμανία.
    Κι αυτό, βεβαίως, δεν έχει καμία απολύτως ‘ρατσιστική’ χροιά εναντίον τών Τούρκων ή των Γερμανών γενικότερα, ή εναντίον τής σημερινής Τουρκίας και Γερμανίας.

    Antonis Lazarou Πόση ναζιστική πλύση εγκεφάλου, όμως, περί ανώτερων και κατώτερων φυλών, δέχονταν καθημερινά οι συγκεκριμένοι Γερμανοί στρατιώτες;

    «Για τους θεωρητικούς του ρατσισμού της ναζιστικής Γερμανίας, η Ελλάδα υπήρξε, πριν μερικές χιλιετίες, μια γερμανική αποικιακή ζώνη που όμως τελικά καταστράφηκε βιολογικά λόγω του «εξανατολισμού» της. Όταν το 1941 το τρίτο Ράιχ προσάρτησε την Ελλάδα, οι γερμανοί δημοσιογράφοι έγραφαν πόσο απογοητευμένοι και ντροπιασμένοι ένιωθαν από τη χαμηλή φυλετική ποιότητα των Ελλήνων. Η βία της Κατοχής καθορίστηκε σε μεγάλο βαθμό από αυτές τις φυλετικές και ρατσιστικές απόψεις.»
    https://loutraki1.blogspot.gr/2014/01/johann-chapoutot.html

    Μου αρέσει!

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s