Διχασμός

Ο εύζωνος και το μαντήλι

Εύζωνες στη Σμύρνη

[Κατά την απόβαση του ελληνικού Στρατού  στη Σμύρνη, στα 1919, σημειώθηκαν “έκτροπα”,  που είχαν ως αποτέλεσμα αρκετούς θανάτους Οθωμανών και πλιάτσικο σε περιουσίες]

Η ελληνική διοίκηση έδρασε –  παρά τα λεγόμενα – αστραπιαία.  Εξέδωκε ανακοίνωση στην τουρκική και στην ελληνική γλώσσα,  με την οποία διαβεβαίωνε τους Τούρκους ότι οι Έλληνες για τα επεισόδια θα τιμωρηθούν αυστηρότερα από τους  Τούρκους. Με αυτό η Διοίκηση σκοπούσε στο να καθησυχάσει τους Τούρκους και να κατασιγάσει το μένος των Ελλήνων.  Πραγματικά, δύο ημέρες μετά την απόβαση συστήθηκε στρατοδικείο. Δεν εδίκασε Τούρκους’ εδίκασε Έλληνες. Αυτό από πολιτική άποψη είναι κατανοητό’ από  νομική και ηθική άποψη άδικο. Καταδικάστηκαν σε θάνατο δύο εύζωνοι και ένας πολίτης. Η εκτέλεση έγινε σε μία πλατεία της πόλης προς εκφοβισμό και σωφρονισμό. Η σορός τους ενταφιάστηκε στο σημείο της εκτελέσεως,  για να θυμίζει το μνήμα τους, ποια τύχη περιμένει στο εξής κάθε παραβάτη της τάξης. (…)

Αξίζει ακόμη να σημειωθεί ότι ένας εύζωνος καταδικάστηκε, γιατί βρέθηκε πάνω του ένα ξένο μαντήλι! Αυτός απολογούμενος είπε ότι το βρήκε πεσμένο στο δρόμο. Το θάνατό του επέβαλαν λόγοι σκοπιμότητας πολιτικά κατανοητοί, ηθικά όμως άδικοι. Το παλικάρι αυτό είχε οργώσει με το όπλο στο χέρι όλη τη Μακεδονία.

(Σαράντος Καργάκος, “Η Μικρασιατική Εκστρατεία (1919-1922) Από το έπος στην τραγωδία”)

 

Advertisements
Ερμής

Οι Εβραίοι στην Ελλάδα πριν το 1940

contentsegment_13641822$w1000_h0_r0_p0_s1_v1$jpg

«Οι διώξεις και οι διακρίσεις των Εβραίων είναι παλιά υπόθεση, από τα χρόνια των  αυτοκρατόρων της Ρώμης και της Κωνσταντινούπολης. Από τον δωδέκατο ως τον δέκατο έκτο αιώνα έγιναν πρόσκαιρες ή οριστικές απελάσεις από μεγάλο τμήμα της δυτικής Ευρώπης. Γαλλία, Αγγλία, Ισπανία, Ναβάρα, Ιταλικά κράτη. Οι εβραϊκές κοινότητες αναζήτησαν ασφαλή καταφύγια στα ανατολικά. Στην Πολωνία και στην Οθωμανική αυτοκρατορία. Μεταξύ τους όσοι απελάθηκαν με το διάταγμα του Φερδινάνδου και της Ισαβέλλας, στα 1492, πολλοί από τους οποίους κατέληξαν στη Θεσσαλονίκη» Continue reading «Οι Εβραίοι στην Ελλάδα πριν το 1940»

Χωρίς κατηγορία

Οι Σλαβομακεδόνες στην Κατοχή και τον Εμφύλιο

sl

Το πρώτο μέρος:

Στην κατοχή

«Η Βουλγαρία βρήκε ανταπόκριση στους Έλληνες σλαβόφωνους;»

«Βρήκε, στη δυτική Μακεδονία. Σε πολλά χωριά της Φλώρινας και της Καστοριάς καταργήθηκαν οι διορισμένες κοινοτικές αρχές, ελευθερώθηκε η γλώσσα, λεηλατήθηκαν και καταστράφηκαν τα ελληνικά σχολεία. Οι θρησκευτικές τελετές  γινόντουσαν στα βουλγαρικά, εορτάζονταν ελεύθερα ο Κύριλλος και ο Μεθόδιος, η επέτειος της επανάστασης του 1903 και τα τοπικά επαναστατικά γεγονότα. Αρπάχτηκαν οι φάκελοι φρονημάτων από τους τοπικούς σταθμούς Χωροφυλακής, κάτι που προξένησε αναστάτωση στις τοπικές κοινωνίες, καθώς καθένας μάθαινε πως τον είχε κατατάξει η Χωροφυλακή. Αντίθετα, η κατάσταση για τους γκρεκομάνους επιδεινώθηκε, μόλις αποχώρησαν οι δημόσιοι υπάλληλοι και οι χωροφύλακες»

«Δεν αντέδρασε η κυβέρνηση Τσολάκογλου, που βασικό μέλημα της ήταν η απόκρουση της βουλγαρικής πολιτικής στη Μακεδονία;» Continue reading «Οι Σλαβομακεδόνες στην Κατοχή και τον Εμφύλιο»

Κατοχή, Πρόσωπα

Ένας Τουρκοκύπριος ήταν από τους πρώτους ένοπλους της Αντίστασης

Μια ξεχωριστή περίπτωση Κυπρίου αντάρτη στην πρώτη περίοδο της τριπλής φασιστικής κατοχής στην Ελλάδα και άγνωστη στο ευρύ κοινό, ήταν ο στρατιώτης Μεχμέτ Αλή του Μεχμέτ, με το ψευδώνυμο Μιχάλης Παπακώστας ή «Μαύρος» (ως μελαψός) από τη Χρυσοχού, της επαρχίας Πάφου, που έδρασε στην περιοχή της μεσσηνιακής Μάνης. Μετά τη γερμανική εισβολή κατέληξε στη Σαϊδόνα, ανατολικά της Καλαμάτας, επικεφαλής επτά Κυπρίων στρατιωτών, με οπλισμό, που προφανώς είχαν περισυλλέξει κατά την βρετανική υποχώρηση. Εκεί επέδειξε ηγετικές ικανότητες και κατέκτησε την αποδοχή των κατοίκων, που αρνήθηκαν να τον παραδώσουν στους συνεργάτες των Ιταλών, ενώ το όνομά του έγινε θρύλος, για κατορθώματά του, πραγματικά ή όχι. Continue reading «Ένας Τουρκοκύπριος ήταν από τους πρώτους ένοπλους της Αντίστασης»

Πρόσωπα

Μισώ. Ένα ποίημα του Κίτσου Μαλτέζου

Μαλτέζος

Μισώ (1943)

Μισώ το γερασμένο το κορμί.

Το κρύσταλλο ζηλεύω που πριν παλιώσει σπάει.

Τις πεταλούδες  που πεθαίνουνε

τη μέρα που γεννιούνται

Τον νέο, που πριν γεράσει ξεψυχάει και πάει

Το κάθε τι που χάνεται πριν χαλάσει

Πως τ’ αγαπώ!

Όποιους λυγίζει

και τους σκύβει

και τους σπάει η ζωή

Μισώ.

Και τους μισώ.

Ω τους μισώ

Στην όψη τους το βλέμμα μου γλιστράει

Στην όψη τους την όψη μου κοιτώ

Και τους μισώ.

*

Το βρήκα στο βιβλίο του Μανώλη Νταλούκα «Ελληνικό Ροκ», σελ. 55. Ο Νταλούκας διατυπώνει μιαν εύστοχη παρατήρηση, ότι ένα στοιχείο της κοινής αργότερα νεανικής διάθεσης «ζήσε γρήγορα, πέθανε νέος» εμφανίζεται στο ποίημα του Μαλτέζου. 

*

Για τον νεαρό αστό ποιητή και επαναστάτη, δείτε εδώ:

Κίτσος Μαλτέζος 

Ερμής

Η δολοφονία του Λαμπράκη

Grigoris_Lamprakis-dolofonia

(Από τον Ερμή. Το κείμενο δεν είναι οριστικό)

Βιογραφικά

Ο Γρηγόρης Λαμπράκης καταγόταν από την Αρκαδία. Γεννήθηκε στα 1912. Ήταν το τελευταίο παιδί  μιας πολυμελούς οικογένειας. Το Σεπτέμβριο του 1931 γράφτηκε σε μία ετήσια ιδιωτική εμπορική και λογιστική σχολή και το καλοκαίρι του 1932 επέστρεψε στη γενέτειρά του, την Κερασίτσα, για να ασχοληθεί με τα χωράφια και το πατρικό μαγαζί. Την επόμενη χρονιά, σε ηλικία 21 ετών, έδωσε εξετάσεις και πέρασε από τους πρώτους στην Ιατρική Σχολή Αθηνών, για την οποία πήρε κάποια υποτροφία. Μπορούμε να υποθέσουμε ότι αυτή η μεγάλη στροφή από τα  χωράφια και το εμπόριο στην Ιατρική, οφειλόταν στο μεγαλύτερο αδελφό του Θεόδωρο, ο οποίος ήταν ήδη γιατρός  χειρουργός, εγκατεστημένος στον Πειραιά. Ήταν η πρώτη  καθοριστική επίδραση που είχε στον Γρηγόρη, ο κατά οκτώ χρόνια μεγαλύτερος Θεόδωρος, ο οποίος ήταν ενδιαφέρουσα φυσιογνωμία και λειτούργησε ως πρότυπο για τον μικρότερο αδερφό. Στην κατοχή είχε βγει στα βουνά, όπου υπηρέτησε σαν γιατρός την αντίσταση. Υπήρξε φημισμένος χειρουργός στον Πειραιά, όπου έστησε μαζί με άλλους κλινική, τον Λευκό Σταυρό. Στα 1956, ο Παπαπολίτης, που είχε διαδεχτεί τον Πλαστήρα στην ΕΠΕΚ, τον έπεισε να κατέβει ως υποψήφιος στις εκλογές. Το έκανε και εξελέγη, αλλά λίγους μήνες μετά πέθανε, σε ηλικία πενήντα δύο ετών. Ο Γρηγόρης έδωσε το όνομα του αδερφού του στον δεύτερο από τους τρεις γιους που απέκτησε. Η ενασχόληση με την πολιτική πιθανότατα ήταν η δεύτερη καθοριστική επίδραση του μεγαλύτερου αδερφού στον μικρότερο. Ο οποίος επιδίωξε να είναι υποψήφιος με την Ένωση Κέντρου, αλλά δεν τον δέχτηκαν στα ψηφοδέλτια . Έτσι συνεργάστηκε με την ΕΔΑ και εξελέγη, στις εκλογές του 1961. Continue reading «Η δολοφονία του Λαμπράκη»